Uttarajjhayaṇa

Header

Data entry: M. Yamazaki and Y. Ousaka

Date of this version: 2025-02-18

Source:

  • This text in Roman has been transcribed by M. Yamazaki and Y. Ousaka from the one in Devanagari, based on Charpentier (ed.)'s edition [Uttaradhyanam-sutra, Uppsala 1922].

Publisher: Göttingen Register of Electronic Texts in Indian Languages (GRETIL), SUB Göttingen

Licence:

Distributed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.

Interpretive markup: none

Notes:

Due to the heterogeneity of the sources the header markup might be suboptimal. For the sake of transparency the header of the legacy file is documented below.



Uttarajjhaya

22/7/1997
This text in Roman has been transcribed by M. Yamazaki and Y. Ousaka
from the one in Devanagari, based on Charpentier's edition
[Uttaradhyanam-sutra, Uppsala 1922].

Revisions:

  • 2025-01-15: TEI encoding by mass conversion
  • 2025-01-22: metadata structuring

Text

U/1 viṇayasuyaṃ prathamam adhyayanam /

saṃjogā vippamukkassa | aṇagārassa bhikkhuṇo /

viṇayaṃ pāukarissāmi | āṇupuvviṃ suṇeha me ||1||

āṇāniddesakare | gurūṇam uvavāyakārae /

iṃgiyāgārasaṃpanne | se viṇīe tti vuccaī ||2||

āṇāniddesakare | gurūṇam aṇuvavāyakārae /

paḍaṇīe asaṃbuddhe | aviṇīe tti vuccaī ||3||

jahā suṇī pūikaṇṇī | nikkasijjai savvaso /

evaṃ dussīlapaḍiṇīe | muharī nikkasijjaī ||4||

kaṇakuṇḍagaṃ caittāṇaṃ | viṭhaṃ bhuṃjai sūyare /

evaṃ sīlaṃ caittāṇaṃ | dussīle ramaī mie ||5||

suṇiyā bhāvaṃ sāṇassa | sūyarassa narassa ya /

viṇae ṭhavejja appāṇam | icchanto hiyam appaṇo ||6||

tamhā viṇayamesijjā | sīlaṃ paḍilabhejjae /

buddhaputte niyāgaṭhī | na nikkasijjai kaṇhuī ||7||

nisante siyāmuharī | buddhāṇam antie sayā /

aṭhajuttāṇi sikkhijjā | niraṭhāṇi u vajjae ||8||

aṇusāsio na kuppijjā | khaṃtiṃ sevijja paṇḍie /

khuḍḍehiṃ saha saṃsaggiṃ | hāsaṃ kīḍaṃ ca vajjae ||9||

mā ya caṇḍāliyaṃ kāsī | bahuyaṃ mā ya ālave /

kāleṇa ya ahijjittā | tao jhāijja egago ||10||

āhacca caṇḍāliyaṃ kau | na niṇhavijja kayāi vi /

kaḍaṃ kaḍe tti bhāsejjā | akaḍaṃ no kaḍe tti ya ||11||

mā galiyasse va kasaṃ | vayaṇam icche puṇo puṇo /

kasaṃ va daṭhum āiṇṇe | pāvagaṃ parivajjae ||12||

aṇāsavā thūlavayā kusīlā | miuṃ pi caṇḍaṃ pakarinti sīsā /

cittāṇuyā lahu dakkhovaveyā | pasāyae te hu durāsayaṃ pi ||13||

nāpuṭho vāgare kiṃci | puṭho vā nāliyaṃ vae /

kohaṃ asaccaṃ kuvvejjā | dhārejjā piyamappiyaṃ ||14||

appā ceva dameyavvo | appā hu khalu duddamo /

appā danto suhī hoi | assiṃ loe parattha ya ||15||

vari me appā danto | saṃjameṇa taveṇa ya /

māhaṃ parehi dammanto | bandhaṇehi vahehi ya ||16||

paḍaṇīyaṃ ca buddhāṇaṃ | vāyā aduva kammuṇā /

āvī vā jai vā rahasse | neva kujjā kayāi vi ||17||

na pakkhao na purao | neva kiccāṇa piṭhao /

na juṃje ūruṇā ūruṃ | sayaṇe no paḍissuṇe ||18||

neva palhatthiyaṃ kujjā | pakkhapiṇḍaṃ ca saṃjae /

pāe pasārie vāvi | na ciṭhe guruṇantie ||19||

āyāriehiṃ vāhitto | tusiṇīo na kayāi vi /

pasāyapehī niyāgaṭhī | uvaciṭhe guruṃ sayā ||20||

ālavante lavante vā | na nisīejja kayāi vi /

caiūṇam āsaṇaṃ dhīro | jao jattaṃ paḍissuṇe ||21||

āsaṇagao na pucchejjā | neva sejjāgao kayā /

āgammukkuḍuo santo | pucchijjā paṃjalīuḍo ||22||

evaṃ viṇayajuttassa | suttaṃ atthaṃ ca tadubhayaṃ /

pucchamāṇassa sīsassa | vāgarijja jahāsuyaṃ ||23||

musaṃ parihare bhikkhū | na ya ohāriṇiṃ vae /

bhāsādosaṃ parihare | māyaṃ ca vajjae sayā ||24||

na lavejja puṭho sāvajjaṃ | na niraṭhaṃ na mammayaṃ /

appaṇaṭhā paraṭhā vā | ubhayassantareṇa vā ||25||

samaresu agāresu | sandhīsu ya mahāpahe /

ego egatthie saddhiṃ | neva ciṭhe na saṃlave ||26||

jam me buddhāṇusāsanti | sīeṇa pharuseṇa vā /

mama lābho tti pehāe | payao taṃ paḍissuṇe ||27||

aṇusāsaṇam ovāyaṃ | dukkaḍassa ya coyaṇaṃ /

hiyaṃ taṃ maṇṇaī paṇṇo | besaṃ hoi asāhuṇo ||28||

hiyaṃ vigayabhayā buddhā | pharusaṃ pi aṇusāsaṇaṃ /

besaṃ taṃ hoi mūḍhāṇaṃ | khantisohikaraṃ payaṃ ||29||

āsaṇe uvaciṭhejjā | aṇucce akue thire /

appuṭhāī niruṭhāī | nisīejjappakukkue ||30||

kāleṇa nikkhame bhikkhū | kāleṇa ya paḍikkame /

akālaṃ ca vivajjittā | kāle kālaṃ samāyare ||31||

parivāḍīe na ciṭhejjā | bhikkhū dattesaṇaṃ care /

paḍirūveṇa esittā | miyaṃ kāleṇa bhakkhae ||32||

nāidūramaṇāsanne | nannesiṃ cakkhuphāsao /

ego ciṭhejja bhattaṭhā | laṃghiyā taṃ naikkame ||33||

nāiucce na nīe vā | nāsanne nāidūrao /

phāsuyaṃ parakaḍaṃ piṇḍaṃ | paḍigāhejja saṃjae ||34||

appapāṇe 'ppabīyaṃmi | paḍicchannaṃmi saṃvuḍe /

samayaṃ saṃjae bhuṃje | jayaṃ aparisāḍiyaṃ ||35||

sukaḍi tti supakki tti | succhinne suhaḍe maḍe /

suṇiṭhie suladdhi tti | sāvajjaṃ vajjae muṇī ||36||

ramae paṇḍie sāsaṃ | hayaṃ bhaddaṃ va vāhae /

bālaṃ sammai sāsanto | galiyassaṃ va vāhae ||37||

khaḍḍuyā me caveḍā me | akkosā ya vahā ya me /

kallāṇam aṇusāsanto | pāvadiṭhi tti mannaī ||38||

putto me bhāya nāi tti | sāhū kallāṇa mannaī /

pāvadiṭhi u appāṇaṃ | sāsaṃ dāsu tti mannaī ||39||

na kovae āyariyaṃ | appāṇaṃ pi na kovae /

buddhovaghāī na siyā | na siyā tottagavesae ||40||

āyariyaṃ kuviyaṃ naccā | pattieṇa pasāyae /

vijjhavejja paṃjalīuḍo | vaejja na puṇu tti ya ||41||

dhammajjiyaṃ ca vavahāraṃ | buddhehāyariyaṃ sayā /

tam āyaranto vavahāraṃ | garahaṃ nābhigacchaī ||42||

maṇogayaṃ vakkagayaṃ | jāṇittāyariyassa u /

taṃ parigijjha vāyāe | kammuṇā uvavāyae ||43||

vitte acoie niccaṃ | khippaṃ havai sucoie /

jahovaiṭhaṃ sukayaṃ | kiccāiṃ kuvvaī sayā ||44||

naccā nayai mehāvī | loe kittī se jāyae /

havaī kiccāṇaṃ saraṇaṃ | bhūyāṇaṃ jagaī jahā ||45||

pujjā jassa pasīyanti | saṃbuddhā puvvasaṃthuyā /

pasannā lābhaissanti | viulaṃ aṭhiyaṃ suyaṃ ||46||

sa pujjasatthe suviṇīyasaṃsae | maṇoruī ciṭhai kammasaṃpayā /

tavosamāyārisamāhisaṃvuḍe | mahajjuī paṃca vayāiṃ pāliyā ||47||

sa devagandhavvamaṇussapūie | caittu dehaṃ malapaṃkapuvvayaṃ /

siddhe vā havai sāsae | deve vā apparae mahiḍḍhie ||48|| tti bemi ||

|| viṇaya-suyaṃ samattaṃ ||1||

U/2 parīsahajjhayaṇaṃ dvitīyam adhyayanam /

suyaṃ me āusaṃ teṇaṃ bhagavayā evam akkhāyaṃ | iha khalu ||*74.1||

bāvīsaṃ parīsahā samaṇeṇaṃ bhagavayā mahāvīreṇaṃ kāsaveṇaṃ ||*74.2||

paveiyā, je bhikkhū soccā naccā jiccā abhibhūya bhikkhāyariyāe ||*74.3||

paricvvayanto puṭho no niṇhavejjā | kayare te ||*74.4||

khalu bāvīsaṃ parīsahā samaṇeṇaṃ bhagavayā mahāvīreṇaṃ ||*74.5||

kāsaveṇaṃ paveiyā, je bhikkhū soccā naccā jiccā abhibhūya ||*74.6||

bhikkhāyariyāe parivvayanto puṭho no niṇhavejjā | ime te ||*74.7||

khalu bāvīsaṃ parīsahā samaṇeṇaṃ bhagavayā mahāvīreṇaṃ kāsaveṇaṃ ||*74.8||

paveiyā, je bhikkhū soccā naccā jiccā abhibhūya bhikkhāyariyāe ||*74.9||

parivvayanto puṭho no niṇhavejjā | taṃ jahā ||*74.10||

digiṃchāparīsahe 1 pivāsāparīsahe 2 sīyaparīsahe 3 usiṇaparīsahe 4 ||*74.11||

daṃsamasayaparīsahe 5 acelaparīsahe 6 araiparīsahe 7 ||*74.12||

itthīparīsahe 8 cariyāparīsahe 9 nisīhiyāparīsahe 10 ||*75.1||

sejjāparīsahe 11 akkosaparīsahe 12 vahaparīsahe 13 ||*75.2||

jāyaṇāparīsahe 14 alābhaparīsahe 15 rogaparīsahe 16 ||*75.3||

taṇaphāsaparīsahe 17 jallaparīsahe 18 sakkārapurakkāraparīsahe 19 ||*75.4||

pannā-parīsahe 20 annāṇaparīsahe 21 daṃsaṇaparīsahe 22 ||*75.5||

parīsahāṇaṃ pavibhattī | kāsaveṇaṃ paveiyā /

taṃ bhe udāharissāmi | āṇupuvviṃ suṇeha me ||1||

1 digiṃchāparigae dehe | tavassī bhikkhū thāmavaṃ /

na chinde na chindāvae | na pae na payāvae ||2||

kālīpavvaṃgasaṃkāse | kise dhamaṇisaṃtae /

māyanne asaṇapāṇassa | adīṇamaṇaso care ||3||

2 tao puṭho pivāsāe | doguṃchī lajjasaṃjae /

sīodagaṃ na sevijjā | viyaḍassesaṇaṃ care ||4||

chinnāvāesu panthesu | āure supivāsie /

parisukkhamuhadīṇe | taṃ titikkhe parīsahaṃ ||5||

3 carantaṃ virayaṃ lūhaṃ | sīyaṃ phusai egayā /

nāivelaṃ muṇī gacche | soccāṇaṃ jiṇasāsaṇaṃ ||6||

na me nivāraṇam atthi | chavittāṇaṃ na vijjaī /

ahe tu aggiṃ sevāmi | ii bhikkhū na cintae ||7||

4 usiṇaṃ pariyāveṇaṃ | paridāheṇa tajjie /

ghiṃsu vā pariyāveṇaṃ | sāyaṃ no paridevae ||8||

uṇhāhitatte mehāvī | siṇāṇaṃ vi no patthae /

gāyaṃ no parisiṃcejjā | na vīejjā ya appayaṃ ||9||

5 puṭho ya daṃsamasaehiṃ | samareva mahāmuṇī /

nāgo saṃgāmasīse vā | sūro abhihaṇe paraṃ ||10||

na saṃtase na vārejjā | maṇaṃ pi na paosae /

uvehe na haṇe pāṇe | bhuṃjante maṃsasoṇiyaṃ ||11||

6 parijuṇṇehi vatthehiṃ | hokkhāmi tti acelae /

aduvā sacele hokkhāmi | ii bhikkhū na cintae ||12||

egayācelae hoi | sacele āvi egayā /

eyaṃ dhammahiyaṃ naccā | nāṇī no paridevae ||13||

7 gāmāṇugāmaṃ rīyantaṃ | aṇagāraṃ akiṃcaṇaṃ /

araī aṇuppavesejjā | taṃ titikkhe parīsahaṃ ||14||

araiṃ piṭhao kiccā | virae āyarakkhie /

dhammārāme nirārambhe | uvasante muṇī care ||15||

8 saṃgo esa maṇūsāṇaṃ | jāo logaṃmi itthio /

jassa eyā parinnāyā | sukaḍaṃ tassa sāmaṇṇaṃ ||16||

eyam ādāya mehāvī | paṃkabhūyā u itthio /

no tāhiṃ viṇihammejjā | carejjattagavesae ||17||

9 ega eva care lāḍhe | abhibhūya parīsahe /

gāme vā nagare vāvi | nigame vā rāyahāṇie ||18||

asamāṇe care bhikkhū | neva kujjā pariggahaṃ /

asaṃsatte gihatthehiṃ | aṇieo parivvae ||19||

10 susāṇe sunnagāre vā | rukkhamūle va egao /

akukkuo nisīejjā | na ya vittāsae paraṃ ||20||

tattha se ciṭhamāṇassa | uvasaggābhidhārae /

saṃkābhīo na gacchejjā | uṭhittā annam āsaṇaṃũ||21||

11 uccāvayāhiṃ sejjāhiṃ | tavassī bhikkhu thāmavaṃ /

nāivelaṃ vihammejjā | pāvadiṭhī vihammaī ||22||

pairikkuvassayaṃ laddhuṃ | kallāṇam aduvā pāvayaṃ /

kim egarāiṃ karissai | evaṃ tattha 'hiyāsae ||23||

12 akkosejjā pare bhikkhuṃ | na tesiṃ paḍisaṃjale /

sariso hoi bālāṇaṃ | tamhā bhikkhū na saṃjale ||24||

soccāṇaṃ pharusā bhāsā | dāruṇā gāmakaṇagā /

tusiṇīo uvehejjā | na tāo maṇasī kare ||25||

13 hao na saṃjale bhikkhū | maṇaṃ pi na paosae /

titikkhaṃ paramaṃ naccā | bhikkhū dhammaṃ samāyare ||26||

samaṇaṃ saṃjayaṃ dantaṃ | haṇejjā koi katthaī /

natthi jīvassa nāsu tti | evaṃ pehejja saṃjae ||27||

14 dukkaraṃ khalu bho niccaṃ | aṇagārassa bhikkhuṇo /

savvaṃ se jāiyaṃ hoi | natthi kiṃci ajāiyaṃ ||28||

goyaraggapaviṭhassa | pāṇī no suppasārae /

seo agāravāsu tti | ii bhikkhū na cintae ||29||

15 paresu ghāsam esejjā | bhoyaṇe pariṇiṭhie /

laddhe piṇḍe aladdhe vā | nāṇutappejja paṇḍie ||30||

ajjevāhaṃ na labbhāmi | avi lābho sue siyā /

jo evaṃ paḍisaṃcikkhe | alābho taṃ na tajjae ||31||

16 naccā uppaiyaṃ dukkhaṃ | veyaṇāe duhaṭhie /

adīṇo thāvae pannaṃ | puṭho tatthahiyāsae ||32||

teicchaṃ nābhinandejjā | saṃcikkhattagavesae /

evaṃ khu tassa sāmaṇṇaṃ | jaṃ na kujjā na kārave ||33||

17 acelagassa lūhassa | saṃjayassa tavassiṇo /

taṇesu sayamāṇassa | hujjā gāyavirāhaṇā ||34||

āyavassa nivāeṇa | aulā havai veyaṇā /

evaṃ naccā na sevanti | tantujaṃ taṇatajjiyā ||35||

18 kilinnagāe mehāvī | paṃkeṇa va raeṇa vā /

ghiṃsu vā pariyāveṇa | sāyaṃ no paridevae ||36||

veejja nijjarāpehī | āriyaṃ dhammaṇuttaraṃ /

jāva sarīrabheu tti | jallaṃ kāeṇa dhārae ||37||

19 abhivāyaṇam abbhuṭhāṇaṃ | sāmī kujjā nimantaṇaṃ /

je tāiṃ paḍisevanti | na tesiṃ pīhae muṇī ||38||

aṇukkasāī appicche | annāesī alolue /

rasesu nāṇugijjhejjā | nāṇutappejja pannavaṃ ||39||

20 se nūṇaṃ mae puvvaṃ | kammāṇāṇaphalā kaḍā /

jeṇāhaṃ nābhijāṇāmi | puṭho keṇai kaṇhuī ||40||

aha pacchā uijjanti | kammāṇāṇaphalā kaḍā /

evam assāsi appāṇaṃ | naccā kammavivāgayaṃ ||41||

21 niraṭhagammi virao | mehuṇāo susaṃvuḍo /

jo sakkhaṃ nābhijāṇāmi | dhammaṃ kallāṇapāvagaṃ ||42||

tavovahāṇam ādāya | paḍimaṃ paḍivajjao /

evaṃ pi viharao me | chaumaṃ na niyaaī ||43||

22 natthi nūṇaṃ pare loe | iḍḍhī vāvi tavassiṇo /

aduvā vaṃcio mi tti | ii bhikkhū na cintae ||44||

abhū jiṇā atthi jiṇā | aduvā vi bhavissaī /

musaṃ te evam āhaṃsu | ii bhikkhū na cintae ||45||

ee parīsahā savve | kāsaveṇa niveiyā /

je bhikkhū na vihammejjā | puṭho keṇai kaṇhuī ||46|| tti bemi ||

|| parīsahajjhayaṇaṃ samattaṃ ||2||

U/3 cāuraṃgijjaṃ tṛtīyam adhyayanam /

cattāri param aṃgāṇi | dullahāṇīha jantuṇo /

māṇusattaṃ suī saddhā | saṃjamaṃmi ya vīriyaṃ ||1||

samāvannāṇa saṃsāre | nāṇāgottāsu jāisu /

kammā nāṇāvihā kau | puḍho vissaṃbhiyā payā ||2||

egayā devaloesu | naraesu vi egayā /

egayā āsuraṃ kāyaṃ | āhākammehiṃ gacchaī ||3||

egayā khattio hoi | tao caṇḍālavokkaso /

tao kīḍapayaṃgo ya | tao kunthupivīliyā ||4||

evam āvaajoṇīsu | pāṇiṇo kammakivvisā /

na nivijjanti saṃsāre | savvaṭhesu va khattiyā ||5||

kammasaṃgehiṃ sammūḍhā | dukkhiyā bahuveyaṇā /

amāṇusāsu joṇīsu | viṇihammanti pāṇiṇo ||6||

kammāṇaṃ tu pahāṇāe | āṇupuvvī kayāi u /

jīvā sohim aṇuppattā | āyayanti maṇussayaṃ ||7||

māṇussaṃ viggahaṃ laddhuṃ | suī dhammassa dullahā /

jaṃ soccā paḍivajjanti | tavaṃ khantim ahiṃsayaṃ ||8||

āhacca savaṇaṃ laddhuṃ | saddhā paramadullahā /

soccā neāuyaṃ maggaṃ | bahave paribhassaī ||9||

suiṃ ca laddhuṃ saddhaṃ ca | vīriyaṃ puṇa dullahaṃ /

bahave royamāṇā vi | no ya -aṃ paḍivajjae ||10||

māṇusattaṃmi āyāo | jo dhammaṃ socca saddahe /

tavassī vīriyaṃ laddhuṃ | saṃvuḍe niddhuṇe rayaṃ ||11||

sohī ujjuyabhūyassa | dhammo suddhassa ciṭhaī /

nivvāṇaṃ paramaṃ jāi | ghayasitti vva pāvae ||12||

vigiṃca kammuṇo heuṃ | jasaṃ saṃciṇu khantie /

sarīraṃ pāḍhavaṃ hiccā | uḍḍhaṃ pakkamaī disaṃ ||13||

visālisehiṃ sīlehiṃ | jakkhā uttarauttarā /

mahāsukkā va dippantā | mannantā apuṇaccavaṃ ||14||

appiyā devakāmāṇaṃ | kāmarūvaviuvviṇo /

uḍḍhaṃ kappesu ciṭhanti | puvvā vāsasayā bahū ||15||

tattha ṭhiccā jahāṭhāṇaṃ | jakkhā āukkhae cuyā /

uventi māṇusaṃ joṇiṃ | se dasaṃge 'bhijāyaī ||16||

khettaṃ vatthuṃ hiraṇṇaṃ ca | pasavo dāsaporusaṃ /

cattāri kāmakhandhāṇi | tattha se uvavajjaī ||17||

mittavaṃ nāyavaṃ hoi | uccāgoe ya vaṇṇavaṃ /

appāyake mahāpanne | abhijāe jasobale ||18||

bhoccā māṇussae bhoe | appaḍirūve ahāuyaṃ /

puvviṃ visuddhasaddhamme | kevalaṃ bohi bujjhiyā ||19||

cauraṃgaṃ dullahaṃ mattā | saṃjamaṃ paḍivajjiyā /

tavasā dhuyakammaṃse | siddhe havai sāsae ||20|| tti bemi ||

|| cāuraṃgijjaṃ samattaṃ ||3||

U/4 asaṃkhayaṃ catuturthaṃ adhyayanam /

asaṃkhayaṃ jīviya mā pamāyae | jarovaṇīyassa hu natthi tāṇaṃ /

evaṃ vijāṇāhi jaṇe pamatte | ki- -ū vihiṃsā ajayā gahinti ||1||

je pāvakammehi dhaṇaṃ maṇūsā | samāyayantī amaiṃ gahāya /

pahāya te pāsapayaie nare | verāṇubaddhā narayaṃ uventi ||2||

teṇe jahā sandhimuhe gahīe | sakammuṇā kiccai pāvakārī /

evaṃ payā pecca ihaṃ ca loe | kaḍāṇa kammāṇa na mukkha atthi ||3||

saṃsāram āvanna parassa aṭhā | sāhāraṇaṃ jaṃ ca karei kammaṃ /

kammassa te tassa u veyakāle | na bandhavā bandhavayaṃ uventi ||4||

vitteṇa tāṇaṃ na labhe pamatte | imaṃmi loe aduvā paratthā /

dīvappaṇaṭhe va aṇantamohe | neyāuyaṃ daṭhum adaṭhum eva ||5||

sattesu yāvī paḍibuddhajīvī | na vīsase paṇḍie āsupanne /

ghorā muhuttā abalaṃ sarīraṃ | bhāruṇḍapakkhī va carappamatte ||6||

care payāiṃ parisaṃkamāṇo | jaṃ kiṃci pāsaṃ iha maṇṇamāṇo /

lābhantare jīviya vūhaittā | pacchā parinnāya malāvadhaṃsī ||7||

chandaṃniroheṇa uvei mokkhaṃ | āse jahā sikkhiya vammadhārī /

puvvāiṃ vāsāiṃ carappamatte | tamhā muṇī khippam uvei mokkhaṃ ||8||

sa puvvam evaṃ na labhejja pacchā | esovamā sāsayavāiyāṇaṃ /

visīyaī siḍhile āuyaṃmi | kālovaṇīe sarīrassa bhee ||9||

khippaṃ na sakkei vivegameuṃ | tamhā samuṭhāya pahāya kāme /

samicca loyaṃ samayā mahesī | āyāṇurakkhī caramappamatte ||10||

muhuṃ muhuṃ mohaguṇe jayantaṃ | aṇegarūvā samaṇaṃ carantaṃ /

phāṃsā phusantī asamaṃjasaṃ ca | na tesi bhikkhū maṇasā pausse ||11||

mandā ya phāsā bahulohaṇijjā | tahappagāresu maṇaṃ na kujjā /

rakkhijja kohaṃ viṇaejja māṇaṃ | māyaṃ na seve payahejja lohaṃ ||12||

je 'saṃkhayā tucchā parappavāī | te pijjadosāṇugayā parabbhā /

ee ahamme tti duguṃchamāṇo | kaṃkhe guṇe jāva sarīrabheu ||13|| tti bemi ||

||asaṃkhyaṃ samattaṃ ||4||

U/5 akāmamaraṇijjaṃ pañcamaṃ adhyayanam /

aṇṇavaṃsi mahoghaṃsi | ege tiṇṇe duruttaraṃ /

tattha ege mahāpanne | imaṃ paṇham udāhare ||1||

santime ya duve ṭhāṇā | akkhāyā māraṇantiyā /

akāmamaraṇaṃ ceva | sakāmamaraṇaṃ tahā ||2||

bālāṇaṃ tu akāmaṃ tu | maraṇaṃ asaiṃ bhave /

paṇḍiyāṇaṃ sakāmaṃ tu | ukkoseṇa saiṃ bhave ||3||

tatthimaṃ paḍhamaṃ ṭhāṇaṃ | mahāvīreṇa desiyaṃ /

kāmagiddhe jahā bāle | bhisaṃ kūrāiṃ kuvvaī ||4||

je giddhe kāmabhogesu | ege kūḍāya gacchaī /

na me diṭhe pare loe | cakkhudiṭhā imā raī ||5||

hatthāgayā ime kāmā | kāliyā je aṇāgayā /

ko jāṇai pare loe | atthi vā natthi vā puṇo ||6||

jaṇeṇa saddhiṃ hokkhāmi | ii bāle pagabbhaī /

kāmabhogāṇurāeṇaṃ | kesaṃ saṃpaḍivajjaī ||7||

tao se daṇḍaṃ samārabhaī | tasesu thāvaresu ya /

aṭhāe ya aṇaṭhāe | bhūyagāmaṃ vihiṃsaī ||8||

hiṃse bāle musāvāī | māille pisuṇe saḍhe /

bhuṃjamāṇe suraṃ maṃsaṃ | seyam eyaṃ ti mannaī ||9||

kāyasā vayasā matte | vitte giddhe ya itthisu /

duhao malaṃ saṃciṇai | siṃsuṇāgu vva maiyaṃ ||10||

tao puṭho āyaṃkeṇaṃ | gilāṇo paritappaī /

pabhīo paralogassa | kammāṇuppehi appaṇo ||11||

suyā me narae ṭhāṇā | asīlāṇaṃ ca jā gaī /

bālāṇaṃ kūrakammāṇaṃ | pagāḍhā jattha veyaṇā ||12||

tatthovavāiyaṃ ṭhāṇaṃ | jahā meyam aṇussuyaṃ /

āhākammehiṃ gacchanto | so pacchā paritappaī ||13||

jahā sāgaḍio jāṇaṃ | samaṃ hiccā mahāpahaṃ /

visamaṃ maggam oiṇṇo | akkhe bhaggaṃmi soyaī ||14||

evaṃ dhammaṃ viukkammaṃ | ahammaṃ paḍivajjiyā /

bāle maccumuhaṃ patte | akkhe bhagge va soyaī ||15||

tao sa maraṇantaṃmi | bāle santasaī bhayā /

akāmamaraṇaṃ maraī | dhutte va kalinā jie ||16||

eyaṃ akāmamaraṇaṃ | bālāṇaṃ tu paveiyaṃ /

etto sakāmamaraṇaṃ | paṇḍiyāṇaṃ suṇeha me ||17||

maraṇaṃ pi sapuṇṇāṇaṃ | jahā meyam aṇussuyaṃ /

vippasaṇṇam aṇāghāyaṃ | saṃjayāṇa vusīmao ||18||

na imaṃ savvesu bhikkhūsu | na imaṃ savvesu 'gārisu /

nāṇāsīlā agāratthā | visamasīlā ya bhikkhuṇo ||19||

santi egehiṃ bhikkhūhiṃ | gāratthā saṃjam uttarā /

gāratthehi ya savvehiṃ | sāhavo saṃjam uttarā ||20||

cīrājiṇaṃ nagiṇiṇaṃ | jaḍī saṃghāḍimuṇḍiṇaṃ /

eyāṇi vi na tāyanti | dussīlaṃ pariyāgayaṃ ||21||

piṇḍola evva dussīle | naragāo na muccaī /

bhikkhāe vā gihatthe vā | suvvae kammaī divaṃ ||22||

agārisāmāiyaṃgāṇi | saḍḍhī kāeṇa phāsae /

posahaṃ duhao pakkhaṃ | egarāyaṃ na hāvae ||23||

evaṃ sikkhāsamāvanne | gihivāse vi suvvae /

muccaī chavipavvāo | gacche jakkhasalogayaṃ ||24||

aha je saṃvuḍe bhikkhū | doṇhaṃ annayare siyā /

savvadukkhapahīṇe vā | deve vāvi mahiḍḍhie ||25||

uttarāiṃ vimohāiṃ | juīmantāṇupuvvaso /

samāiṇṇāiṃ jakkhehiṃ | āvāsāiṃ jasaṃsiṇo ||26||

dīhāuyā iḍḍhimantā | samiddhā kāmarūviṇo /

ahuṇovavannasaṃkāsā | bhujjo accimalippabhā ||27||

tāṇi ṭhāṇāṇi gacchanti | sikkhittā saṃjamaṃ tavaṃ /

bhikkhāge vā gihitthe vā | je santi paḍinivvuḍā ||28||

tesiṃ soccā sapujjāṇaṃ | saṃjayāṇa vusīmao /

na saṃtasanti maraṇante | sīlavantā bahussuyā ||29||

tuliyā visesamādāya | dayādhammassa khantie /

vippasīejja mehāvī | tahābhūeṇa appaṇā ||30||

tao kāle abhippee | saḍḍhī tālisamantie /

viṇaejja lomaharisaṃ | bheyaṃ dehassa kaṃkhae ||31||

aha kālaṃmi saṃpatte | āghāyāya samussayaṃ /

sakāmamaraṇaṃ maraī | tiṇham annayaraṃ muṇī ||32|| tti bemi ||

|| akāmamaraṇijjaṃ samattaṃ ||5||

U/6 khuḍḍāganiyaṇṭhijjaṃ ṣaṣṭham adhyayanam /

jāvantavijjāpurisā | savve te dukkhasaṃbhavā /

luppanti bahuso mūḍhā | saṃsāraṃmi aṇantae ||1||

samikkha paṃḍie tamhā | pāsajāī pahe bahū /

appaṇā saccam esejjā | mettiṃ bhūesu kappae ||2||

māyā piyā nhusā bhāyā | bhajjā puttā ya orasā /

nālaṃ te mama tāṇāe | luppantassa sakammuṇā ||3||

eyam aṭhaṃ sapehāe | pāse samiyadaṃsaṇe /

chinda geddhiṃ siṇehaṃ ca | na kaṃkhe puvvasaṃthuyaṃ ||4||

gavāsaṃ maṇikuṃḍalaṃ | pasavo dāsaporusaṃ /

savvam eyaṃ caittāṇaṃ | kāmarūvī bhavissasi ||5||

ajjhatthaṃ savvao savvaṃ | dissa pāṇe piyāyae /

na haṇe pāṇiṇo pāṇe | bhayaverāo uvarae ||6||

āyāṇaṃ narayaṃ dissa | nāyaejja taṇām avi /

doguṃchī appaṇo pāe | dinnaṃ bhuṃjejja bhoyaṇaṃ ||7||

iham ege u mannanti | appaccakkhāya pāvagaṃ /

āyāriyaṃ vidittāṇaṃ | savvadukkhāṇa muccaī ||8||

bhaṇantā akarentā ya | bandhamokkhapaiṇṇiṇo /

vāyāviriyametteṇa | samāsāsenti appayaṃ ||9||

na cittā tāyae bhāsā | kuo vijjāṇusāsaṇaṃ /

visannā pāvakammehiṃ | bālā paṃḍiyamāṇiṇo ||10||

je kei sarīre sattā | vaṇṇe rūve ya savvaso /

maṇasā kāyavakkeṇaṃ | savve te dukkhasanbhavā ||11||

āvannā dīham addhāṇaṃ | saṃsāraṃmi aṇantae /

tamhā savvadisaṃ passaṃ | appamatto parivvae ||12||

bahiyā uḍḍham ādāya | nāvakaṃkhe kayāi vi /

puvvakammakhayaṭhāe | imaṃ dehaṃ samuddhare ||13||

vivicca kammuṇo heuṃ | kālakaṃkhī parivvae /

māyaṃ piṃḍassa pāṇassa | kaḍaṃ laddhūṇa bhakkhae ||14||

sannihiṃ ca na kuvvejjā | levamāyāe saṃjae /

pakkhī pattaṃ samādāya | niravekkho parivvae ||15||

esaṇāsamio lajjū | gāme aṇiyao care /

appamatto pamattehiṃ | piṃḍavāyaṃ gavesae ||16||

|| khuḍḍāganiyaṃṭhijjaṃ samattaṃ ||6||

U/7 elayaṃ saptamam adhyayanam /

jahāesaṃ samuddissa | koi posejja elayaṃ /

oyaṇaṃ javasaṃ dejjā | posejjā vi sayaṃgaṇe ||1||

tao se puṭhe parivūḍhe | jāyamee mahodare /

pīṇie viule dehe | āesaṃ parikaṃkhae ||2||

jāva na ei āese | tāva jīvai so duhī /

aha pattaṃmi āese | sīsaṃ chettūṇa bhujjaī ||3||

jahā se khalu urabbhe | āesāe samīhie /

evaṃ bāle ahammiṭhe | īhaī narayāuyaṃ ||4||

hiṃse bāle musāvāī | addhāṇaṃsi vilovae /

annadattahare teṇe | māī kaṃ nu hare saḍhe ||5||

itthīvisayagiddhe ya | mahāraṃbhapariggahe /

bhuṃjamāṇe suraṃ maṃsaṃ | parivūḍhe paraṃdame ||6||

ayakakkarabhoī ya | tuṃḍille ciyalohie /

āuyaṃ narae kaṃkhe | jahāesaṃ va elae ||7||

āsaṇaṃ sayaṇaṃ jāṇaṃ | vittaṃ kāme ya bhuṃjiyā /

dussāhaḍaṃ dhaṇaṃ hiccā | bahuṃ saṃciṇiyā rayaṃ ||8||

tao kammagurū jantū | paccuppannaparāyaṇe /

aya vva āgayāese | maraṇantaṃmi soyaī ||9||

tao āuparikkhīṇe | cuyā dehā vihiṃsagā /

āsurīyaṃ disaṃ bālā | gacchanti avasā tamaṃ ||10||

jahā kāgaṇie heuṃ | sahassaṃ hārae naro /

apacchaṃ ambagaṃ bhoccā | rāyā rajjaṃ tu hārae ||11||

evaṃ māṇussagā kāmā | devakāmāṇa antie /

sahassaguṇiyā bhujjo | āuṃ kāmā ya divviyā ||12||

aṇegavāsānauyā | jā sā pannavao ṭhiī /

jāṇi jīyanti dummehā | ūṇavāsayāue ||13||

jahā ya tinni vāṇiyā | mūlaṃ ghettūṇa niggayā /

ego 'ttha lahaī lābhaṃ | ego mūleṇa āgao ||14||

ego mūlaṃ pi hārittā | āgao tattha vāṇio /

vavahāre uvamā esā | evaṃ dhamme viyāṇaha ||15||

māṇusattaṃ bhave mūlaṃ | lābho devagaī bhave /

mūlaccheeṇa jīvāṇaṃ | naragatirikkhattaṇaṃ dhuvaṃ ||16||

duhao gaī bālassa | āvaī vahamūliyā /

devattaṃ māṇusattaṃ ca | jaṃ jie lolayāsaḍhe ||17||

tao jie saī hoi | duvihaṃ doggaiṃ gae /

dullahā tassa ummuggā | addhāe suirādavi ||18||

evaṃ jiyaṃ sapehāe | tuliyā bālaṃ ca paṃḍiyaṃ /

mūliyaṃ te pavesanti | māṇusiṃ joṇim enti je ||19||

vemāyāhiṃ sikkhāhiṃ | je narā gihisuvvayā /

uventi māṇusaṃ joṇiṃ | kammasaccā hu pāṇiṇo ||20||

jesiṃ tu viulā sikkhā | mūliyaṃ te aicchithā /

sīlavantā savīsesā | adīṇā janti devayaṃ ||21||

evam addīṇavaṃ bhikkhuṃ | āgāriṃ ca viyāṇiyā /

kaha- -u jiccam elikkhaṃ | jiccamāṇe na saṃvide ||22||

jahā kusagge udagaṃ | samuddeṇa samaṃ miṇe /

evaṃ māṇussagā kāmā | devakāmāṇa antie ||23||

kusaggamettā ime kāmā | sanniruddhaṃmi āue /

kassa heuṃ purākāuṃ | jogakkhemaṃ na saṃvide ||24||

iha kāmāṇiyaṭhassa | attaṭhe avarajjhaī /

soccā neyāuyaṃ maggaṃ | jaṃ bhujjo paribhassaī ||25||

iha kāmaṇiyaṭhassa | attaṭhe nāvarajjhaī /

pūidehaniroheṇaṃ | bhave devi tti me suyaṃ ||26||

iḍḍhī juī jaso vaṇṇo | āuṃ suham aṇuttaraṃ /

bhujjo jattha maṇussesu | tattha se uvavajjaī ||27||

bālassa passa bālattaṃ | ahammaṃ paḍivajjiyā /

ciccā dhammaṃ ahammiṭhe | narae uvavajjaī ||28||

dhīrassa passa dhīrattaṃ | saccadhammāṇuvattiṇo /

ciccā adhammaṃ dhammiṭhe | devesu uvavajjaī ||29||

tuliyāṇa bālabhāvaṃ | abālaṃ ceva paṇḍie /

caiūṇa bālabhāvaṃ | abālaṃ sevaī muṇi ||30|| tti bemi ||

|| elayajjhayaṇaṃ samattaṃ ||7||

U/8 kāvilīyaṃ aṣamam adhyayanam /

adhuve asāsayaṃmī | saṃsāraṃmi dukkhapaurāe /

kiṃ nāma hojja taṃ kammayaṃ | jeṇāhaṃ doggaiṃ na gacchejjā ||1||

vijahittu puvvasaṃjoyaṃ | na siṇehaṃ kahiṃci kuvvejjā /

asiṇehasiṇehakarehiṃ | dosapaosehi muccae bhikkhū ||2||

to nāṇadaṃsaṇasamaggo | hiyanissesāya savvajīvāṇaṃ /

tesiṃ vimokkhaṇaṭhāe | bhāsaī muṇivaro vigayamoho ||3||

savvaṃ ganthaṃ kalahaṃ ca | vippajahe tahāvihaṃ bhikkhū /

savvesu kāmajāesu | pāsamāṇo na lippaī tāī ||4||

bhogāmisadosavisanne | hiyanisseyasabuddhivoccatthe /

bāle ya mandie mūḍhe | bajjhaī macchiyā va khelaṃmi ||5||

dupariccayā ime kāmā | no sujahā adhīrapurisehiṃ /

aha santi suvvayā sāhū | je taranti ataraṃ vaṇiyā vā ||6||

samaṇā mu ege vayamāṇā | pāṇavahaṃ miyā ayāṇantā /

mandā nirayaṃ gacchanti | bālā pāviyāhiṃ diṭhīhiṃ ||7||

na hu pāṇavahaṃ aṇujāṇe | muccejja kayāi savvadukkhāṇaṃ /

evāriehiṃ akkhāyaṃ | jehiṃ imo sāhudhammo pannatto ||8||

pāṇe ya nāivāejjā | se samīi tti vuccaī tāī /

tao se pāvayaṃ kammaṃ | nijjāi udagaṃ va thalāo ||9||

jaganissiehiṃ bhūehiṃ | tasanāmehiṃ thāvarehiṃ ca /

no tesim ārabhe daṃḍaṃ | maṇasā vayasā kāyasā ceva ||10||

suddhesaṇāo naccāṇaṃ | tattha ṭhavejja bhikkhū appāṇaṃ /

jāyāe ghāsam esejjā | rasagiddhe na siyā bhikkhāe ||11||

pantāṇi ceva sevejjā | sīyapiṃḍaṃ purāṇakummāsaṃ /

adu vakkasaṃ pulāgaṃ vā | javaṇaṭhāe nisevae maṃghuṃ ||12||

je lakkhaṇaṃ ca suviṇaṃ | aṃgavijjaṃ ca je pauṃjanti /

na hu te samaṇā vuccanti | evaṃ āyariehiṃ akkhāyaṃ ||13||

ihajīviyaṃ aṇiyamettā | pabhaṭhā samāhijoehiṃ /

te kāmabhogarasagiddhā | uvavajjanti āsure kāe ||14||

tatto vi ya uvvaittā | saṃsāraṃ bahuṃ aṇupariyaḍanti /

bahukammalevalittāṇaṃ | bohī hoi sudullahā tesiṃ ||15||

kasiṇaṃ pi jo imaṃ loyaṃ | paḍipuṇṇaṃ dalejja ikkassa /

teṇāvi se na saṃtusse | ii duppūrae ime āyā ||16||

jahā lāhā tahā loho | lāhā loho pavaḍḍhaī /

domāsakayaṃ kajjaṃ | koḍīe vi na niṭhiyaṃ ||17||

no rakkhasīsu gijjhejjā | gaṃḍavacchāsu 'egacittāsu /

jāo purisaṃ palobhittā | khellanti jahā va dāsehiṃ ||18||

nārīsu novagijjhejjā | itthī vippajahe aṇāgāre /

dhammaṃ ca pesalaṃ naccā | tattha ṭhavejja bhikkhū appāṇaṃ ||19||

ii esa dhamme akkhāe | kavileṇaṃ ca visuddhapanneṇaṃ /

tarihinti je u kāhinti | tehiṃ ārāhiyā duve loga ||20|| tti bemi ||

|| kāvilīyaṃ samattaṃ ||8||

U/9 namipavvajjā navamam adhyayanam /

caiūṇa devalogāo | uvavanno māṇusaṃmi logaṃmi /

uvasantamohaṇijjo | saraī porāṇiyaṃ jāiṃ ||1||

jāiṃ sarittu bhayavaṃ | sahasaṃbuddho aṇuttare dhamme /

puttaṃ ṭhavettu rajje | abhiṇikkhamaī namī rāyā ||2||

se devalogasarise | anteuravaragao vare bhoe /

bhuṃjittu namī rāyā | budho bhoge pariccayaī ||3||

mihilaṃ sapurajaṇavayaṃ | balam orohaṃ ca pariyaṇaṃ savvaṃ /

ciccā abhinikkhanto | egantam ahiḍḍhio bhayavaṃ ||4||

kolāhalagabhūyaṃ | āsī mihilāe pavvayantaṃmi /

taiyā rāyarisiṃmi | namiṃmi abhiṇikkhamantaṃmi ||5||

abbhuṭhiyaṃ rāyarisiṃ | pavvajjāṭhāṇam uttamaṃ /

sakko māhaṇarūveṇa | imaṃ vayaṇam abbavī ||6||

ki- -u bho ajja mihilā | kolāhalagasaṃkulā /

suvvanti dāruṇā saddā | pāsāesu gihesu ya ||7||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||8||

mihilāe ceie vacche | sīyacchāe maṇorame /

pattapupphaphalovee | bahūṇaṃ bahuguṇe sayā ||9||

vāeṇa hīramāṇaṃmi | ceiyaṃmi maṇorame /

duhiyā asaraṇā attā | ee kandanti bho khagā ||10||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||11||

esa aggī ya vāū ya | eyaṃ ḍajjhai mandiraṃ /

bhayavaṃ anteuraṃ teṇaṃ | kīsa -aṃ nāvapekkhaha ||12||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||13||

suhaṃ vasāmo jīvāmo | jesi mo natthi kiṃcaṇa /

mihilāe ḍajjhamāṇīe | na me ḍajjhai kiṃcaṇa ||14||

cattaputtakalattassa | nivvāvārassa bhikkhuṇo /

piyaṃ na vijjaī kiṃci | appiyaṃ pi na vijjaī ||15||

bahuṃ khu muṇiṇo bhaddaṃ | aṇagārassa bhikkhuṇo /

savvao vippamukkassa | egantam aṇupassao ||16||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||17||

pāgāraṃ kāraittāṇaṃ | gopuraālagāṇi ca /

ussūlagasayagghīo | tao gacchasi khattiyā ||18||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||19||

saddhaṃ nagaraṃ kiccā | tavasaṃvaram aggalaṃ /

khantiṃ niuṇapāgāraṃ | tiguttaṃ duppadhaṃsayaṃ ||20||

dhaṇuṃ parakkamaṃ kiccā | jīvaṃ ca iriyaṃ sayā /

dhiiṃ ca keyaṇaṃ kiccā | sacceṇa palimanthae ||21||

tavanārāyajutteṇa | bhittūṇaṃ kammakaṃcuyaṃ /

muṇī vigayasaṃgāmo | bhavāo parimuccae ||22||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||23||

pāsāe kāraittāṇaṃ | vaddhamāṇagihāṇi ya /

bālaggapoiyāo ya | tao gacchasi khattiyā ||24||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||25||

saṃsayaṃ khalu so kuṇaī | jo maggo kuṇaī gharaṃ /

jattheva gantum icchejjā | tattha kuvvejja sāsayaṃ ||26||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||27||

āmose lomahāre ya | gaṃṭhibhee ya takkare /

nagarassa khemaṃ kāūṇaṃ | tao gacchasi khattiyā ||28||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||29||

asaiṃ tu maṇussehiṃ | micchā daṃḍo pajuṃjaī /

akāriṇo 'ttha bajjhanti | muccaī kārao jaṇo ||30||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||31||

je kei patthivā tujjhaṃ | nānamanti narāhivā /

vase te ṭhāvaittāṇaṃ | tao gacchasi khattiyā ||32||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||33||

jo sahassaṃ sahassāṇaṃ | saṃgāme dujjae jiṇe /

egaṃ jiṇejja appāṇaṃ | esa se paramo jao ||34||

appāṇam eva jujjhāhi | kiṃ te jujjheṇa bajjhao /

appaṇāmevamappāṇaṃ | jaittā suham ehae ||35||

paṃcindiyāṇi kohaṃ | māṇaṃ māyaṃ taheva lohaṃ ca /

dujjayaṃ ceva appāṇaṃ | savvaṃ appe jie jiyaṃ ||36||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||37||

jaittā viule janne | bhoittā samaṇamāhaṇe /

dattā bhoccā ya jiṭhā ya | tao gacchasi khattiyā ||38||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||39||

jo sahassaṃ sahassāṇaṃ | māse māse gavaṃ dae /

tassa vi saṃjamo seo | adintassa vi kiṃcaṇa ||40||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||41||

ghorāsamaṃ caittāṇaṃ | annaṃ patthesi āsamaṃ /

iheva posaharao | bhavāhi maṇuyāhivā ||42||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||43||

māse māse tu jo bālo | kusaggeṇa tu bhuṃjae /

na so sukkhāyadhammassa | kalaṃ agghai solasiṃ ||44||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||45||

hiraṇṇaṃ suvaṇṇaṃ maṇimuttaṃ | kaṃsaṃ dūsaṃ ca vāhaṇaṃ /

kosaṃ vaḍḍhāvaittāṇaṃ | tao gacchasi khattiyā ||46||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||47||

suvaṇṇaruppassa u pavvayā bhave | siyā hu kelāsasamā asaṃkhayā /

narassa luddhassa na tehiṃ kiṃci | icchā u āgāsasamā aṇantiyā ||48||

puḍhavī sālī javā ceva | hiraṇṇaṃ pasubhis saha /

paḍipuṇṇaṃ nālam egassa | ii vijjā tavaṃ care ||49||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namiṃ rāyarisiṃ | devindo iṇam abbavī ||50||

accherayam abbhudae | bhoe cayasi patthivā /

asante kāme patthesi | saṃkappeṇa vihammasi ||51||

eyam aṭhaṃ nisāmittā | heūkāraṇacoio /

tao namī rāyarisī | devindaṃ iṇam abbavī ||52||

sallaṃ kāmā visaṃ kāmā | kāmā āsīvisovamā /

kāme patthemāṇā | akāmā janti doggaiṃ ||53||

ahe vayanti koheṇaṃ | māṇeṇaṃ ahamā gaī /

māyā gaīpaḍigghāo | lobhāo duhao bhayaṃ ||54||

avaujjhiūṇa māhaṇa | rūvaṃ viuvviūṇa indattaṃ /

vandai abhitthuṇanto | imāhi mahurāhiṃ vaggūhiṃ ||55||

aho te nijjio koho | aho māṇo parājio /

aho nirakkiyā māyā | aho lobho vasīkao ||56||

aho te ajjavaṃ sāhu | aho te sāhu maddavaṃ /

aho te uttamā khantī | aho te mutti uttamā ||57||

ihaṃ si uttamo bhante | pacchā hohisi uttamo /

loguttam uttamaṃ ṭhāṇaṃ | siddhiṃ gacchasi nīrao ||58||

evaṃ abhitthuṇanto | rāyarisiṃ uttamāe saddhāe /

payāhiṇaṃ karento | puṇo puṇo vandaī sakko ||59||

to vandiūṇa pāe | cakkaṃkusalakkhaṇe muṇivarassa /

āgāseṇuppaio | laliyacalakuṃḍalatirīḍī ||60||

namī namei appāṇaṃ | sakkhaṃ sakkeṇa coio /

caiūṇa gehaṃ vedehī | sāmaṇṇe pajjuvaṭhio ||61||

evaṃ karenti saṃbuddhā | paṃḍiyā paviyakkhaṇā /

viṇiyaanti bhogesu | jahā se namī rāyarisī ||62|| tti bemi ||

|| namipavajjā samattā ||9||

U/10 dumapattayaṃ daśamam adhyayanam ||

dumapattae paṇḍuyae jahā | nivaḍai rāigaṇāṇa accae /

evaṃ maṇuyāṇa jīviyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||1||

kusagge jaha osabindue | thovaṃ ciṭhai lambamāṇae /

evaṃ maṇuyāṇa jīviyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||2||

ii ittariyammi āue | jīviyae bahupaccavāyae /

vihuṇāhi rayaṃ pure kaḍaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||3||

dullahe khalu māṇuse bhave | cirakāleṇa vi savvapāṇiṇaṃ /

gāḍhā ya vivāga kammuṇo | samayaṃ goyama mā pamāyae ||4||

puḍhavikkāyamaigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhāīyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||5||

āukkāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhāīyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||6||

teukkāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhāīyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||7||

vāukkāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhāīyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||8||

vaṇassaikāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālam aṇantadurantayaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||9||

beindiyakāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhijjasanniyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||10||

teindiyakāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhijjasanniyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||11||

caurindiyakāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

kālaṃ saṃkhijjasanniyaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||12||

paṃcindiyakāyam aigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

sattaṭhabhavagahaṇe | samayaṃ goyama mā pamāyae ||13||

deve neraie yamaigao | ukkosaṃ jīvo u saṃvase /

ikkekkabhavagahaṇe | samayaṃ goyama mā pamāyae ||14||

evaṃ bhavasaṃsāre | saṃsarai suhāsuhehi kammehiṃ /

jīvo pamāyabahulo | samayaṃ goyama mā pamāyae ||15||

laddhūṇa vi māṇusattaṇaṃ | āriattaṃ puṇarāvi dullahaṃ /

bahave dasuyā milakkhuyā | samayaṃ goyama mā pamāyae ||16||

laddhūṇa vi āriyattaṇaṃ | ahīṇapaṃcendiyayā hu dullahā /

vigalindiyayā hu dīsaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||17||

ahīṇapaṃcendiyattaṃ pi se lahe | uttamadhammasuī hu dullahā /

kutitthinisevae jaṇe | samayaṃ goyama mā pamāyae ||18||

laddhūṇa vi uttamaṃ suiṃ | saddahaṇā puṇarāvi dullahā /

micchattanisevae jaṇe | samayaṃ goyama mā pamāyae ||19||

dhammaṃ pi hu saddahantayā | dullahayā kāeṇa phāsayā /

iha kāmaguṇehi mucchiyā | samayaṃ goyama mā pamāyae ||20||

parijūrai te sarīrayaṃ | kesā paṇḍurayā havanti te /

se soyabale ya hāyaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||21||

parijūrai te sarīrayaṃ | kesā paṇḍurayā havanti te /

se cakkhubale ya hāyaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||22||

parijūrai te sarīrayaṃ | kesā paṇḍurayā havanti te /

se ghāṇabale ya hāyaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||23||

parijūrai te sarīrayaṃ | kesā paṇḍurayā havanti te /

se jibbhabale ya hāyaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||24||

parijūrai te sarīrayaṃ | kesā paṇḍurayā havanti te /

se phāsabale ya hāyaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||25||

parijūrai te sarīrayaṃ | kesā paṇḍurayā havanti te /

se savvabale ya hāyaī | samayaṃ goyama mā pamāyae ||26||

araī gaṇḍaṃ visūiyā | āyaṃkā vivihā phusanti te /

vihaḍai viddhaṃsai te sarīrayaṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||27||

vocchinda siṇeham appaṇo | kumuyaṃ sāraiyaṃ va pāṇiyaṃ /

se savvasiṇehavajjie | samayaṃ goyama mā pamāyae ||28||

ciccāṇa dhaṇaṃ ca bhāriyaṃ | pavvaio hi si aṇagāriyaṃ /

mā vantaṃ puṇo vi āie | samayaṃ goyama mā pamāyae ||29||

avaujjhiya mittabandhavaṃ | viulaṃ ceva dhaṇohasaṃcayaṃ /

mā taṃ biiyaṃ gavesae | samayaṃ goyama mā pamāyae ||30||

na hu jiṇe ajja dissaī | bahumae dissai maggadesie /

saṃpai neyāue pahe | samayaṃ goyama mā pamāyae ||31||

avasohiya kaṇagā pahaṃ | oiṇṇo si pahaṃ mahālayaṃ /

gacchasi maggaṃ visohiyā | samayaṃ goyama mā pamāyae ||32||

abale jaha bhāravāhae | mā magge visame vagāhiyā /

pacchā pacchāṇutāvae | samayaṃ goyama mā pamāyae ||33||

tiṇṇo hu si aṇṇavaṃ mahaṃ | kiṃ puṇa ciṭhasi tīram āgao /

abhitura pāraṃ gamittae | samayaṃ goyama mā pamāyae ||34||

akalevaraseṇim ussiyā | siddhiṃ goyama loyaṃ gacchasi /

khemaṃ ca sivaṃ aṇuttaraṃ | samayaṃ goyama mā pamāyae ||35||

buddhe parinivvuḍe care | gāmagae nagare va saṃjae /

santīmaggaṃ ca vūhae | samayaṃ goyama mā pamāyae ||36||

buddhassa nisamma bhāsiyaṃ | sukahiyam aṭhapaovasohiyaṃ /

rāgaṃ dosaṃ ca chindiyā | siddhigaiṃ gae goyame ||37|| tti bemi ||

|| dumapattayaṃ samattaṃ ||10||

U/11 bahussuyapujjam ekādaśaṃ adhyayanam ||

saṃjogā vippamukkassa | aṇagārassa bhikkhuṇo /

āyāraṃ pāukarissāmi | āṇupuvviṃ suṇeha me ||1||

je yāvi hoi nivvijje | thaddhe luddhe aṇiggahe /

abhikkhaṇaṃ ullavaī | aviṇīe abahussue ||2||

aha paṃcahiṃ ṭhāṇehiṃ | jehiṃ sikkhā na labbhaī /

thambhā kohā pamāeṇaṃ | rogeṇālassaeṇa ya ||3||

aha aṭhahiṃ ṭhāṇehiṃ | sikkhāsīli tti vuccaī /

ahassire sayā dante | na ya mammam udāhare ||4||

nāsīle na visīle | na siyā ailolue /

akohaṇe saccarae | sikkhāsīli tti vuccaī ||5||

aha coddasahiṃ ṭhāṇehiṃ | vaamāṇe u saṃjae /

aviṇīe vuccaī so u | nivvāṇaṃ ca na gacchai ||6||

abhikkhaṇaṃ kohī havai | pabandhaṃ ca pakuvvaī /

mettijjamāṇo vamai | suyaṃ laddhūṇa majjaī ||7||

avi pāvaparikkhevī | avi mittesu kuppaī /

suppiyassāvi mittassa | rahe bhāsai pāvayaṃ ||8||

paiṇṇavāī duhile | thaddhe luddhe aṇiggahe /

asaṃvibhāgī aviyatte | aviṇīe tti vuccaī ||9||

aha pannarasahiṃ ṭhāṇehiṃ | suviṇīe tti vuccaī /

nīyāvattī acavale | amāī akuūhale ||10||

appaṃ ca ahikkhivaī | pabandhaṃ ca na kuvvaī /

mettijjamāṇo bhayaī | suyaṃ laddhuṃ na majjaī ||11||

na ya pāvaparikkhevī | na ya mittesu kuppaī /

appiyassāvi mittassa | rahe kallāṇa bhāsaī||12||

kalahaḍamaravajjie | buddhe abhijāie /

hirimaṃ paḍisaṃlīṇe | suviṇīe tti vuccaī||13||

vase gurukule niccaṃ | jogavaṃ uvahāṇavaṃ /

piyaṃkare piyaṃvāī | se sikkhaṃ laddhum arihaī ||14||

jahā saṃkhammi payaṃ | nihiyaṃ duhao vi virāyai /

evaṃ bahussue bhikkhū | dhammo kittī tahā suyaṃ ||15||

jahā se kamboyāṇaṃ | āiṇṇe kanthae siyā /

āse javeṇa pavare | evaṃ havai bahussue ||16||

jahāiṇṇasamārūḍhe | sūre daḍhaparakkame /

ubhao nandighoseṇaṃ | evaṃ havai bahussue ||17||

jahā kareṇuparikiṇṇe | kuṃjare saṭhihāyaṇe /

balavante appaḍihae | evaṃ havai bahussue ||18||

jahā se tikkhasiṃge | jāyakhandhe virāyaī /

vasahe jūhāhivaī | evaṃ havai bahussue ||19||

jahā se tikkhadāḍhe | udagge duppahaṃsae /

sīhe miyāṇa pavare | evaṃ havai bahussue ||20||

jahā se vāsudeve | saṃkhacakkagayādhare /

appaḍihayabale johe | evaṃ havai bahussue ||21||

jahā se cāurante | cakkavaī mahiḍḍhie /

coddasarayaṇāhivaī | evaṃ havai bahussue ||22||

jahā se sahassakkhe | vajjapāṇī purandare /

sakke devāhivaī | evaṃ havai bahussue ||23||

jahā se timiraviddhaṃse | ucciṭhante divāyare /

jalante iva teeṇa | evaṃ havai bahussue ||24||

jahā se uḍuvaī cande | nakkhattaparivārie /

paḍipuṇṇe puṇṇamāsīe | evaṃ havai bahussue ||25||

jahā se sāmāiyāṇaṃ | koṭhāgāre surakkhie /

nāṇādhannapaḍipuṇṇe | evaṃ havai bahussue ||26||

jahā sā dumāṇa pavarā | jambū nāma sudaṃsaṇā /

aṇāḍhiyassa devassa | evaṃ havai bahussue ||27||

jahā sā naīṇa pavarā | salilā sāgaraṃgamā /

sīyā nīlavantapavahā | evaṃ havai bahussue ||28||

jahā se nagāṇa pavare | sumahaṃ mandare girī /

nāṇosahipajjalie | evaṃ havai bahussue ||29||

jahā se sayaṃbhuramaṇe | udahī akkhaodae /

nāṇārayaṇapaḍipuṇṇe | evaṃ havai bahussue ||30||

samuddagambhīrasamā durāsayā | acakkiyā keṇai duppahaṃsayā /

suyassa puṇṇā viulassa tāiṇo | khavittu kammaṃ gaim uttamaṃ gayā ||31||

tamhā suyamahiṭhijjā | uttamaṭhagavesae /

jeṇappāṇaṃ paraṃ ceva | siddhiṃ saṃpāuṇejjāsi ||32|| tti bemi ||

|| bahussuyapujjaṃ samattaṃ ||11||

U/12 hariesijjaṃ dvādaśam adhyayanam ||

sovāgakulasaṃbhūo | guṇuttaradharo muṇī /

hariesabalo nāma | āsi bhikkhū jiindio ||1||

iriesaṇabhāsāe | uccārasamiīsu ya /

jao āyāṇanikkheve | saṃjao susamāhio ||2||

maṇagutto vayagutto | kāyagutto jiindio /

bhikkhaṭhā bambhaijjammi | jannavāḍe uvaṭhio ||3||

taṃ pāsiūṇam ejjantaṃ | taveṇa parisosiyaṃ /

pantovahiuvagaraṇaṃ | uvahasanti aṇāriyā ||4||

jāīmayapaḍithaddhā | hiṃsagā ajiindiyā /

abambhacāriṇo bālā | imaṃ vayaṇam abbavī ||5||

kayare āgacchai dittarūve | kāle vigarāle phokkanāse /

omacelae paṃsupisāyabhūe | saṃkaradūsaṃ parivariya kaṇṭhe ||6||

ko re tuvaṃ iya adaṃsaṇijje | kāe va āsāihamāgao si /

omacelayā paṃsupisāyabhūyā | gaccha kkhalāhi kim ihaṃ ṭhio si ||7||

jakkhe tahiṃ tinduyarukkhavāsī | aṇukampao tassa mahāmuṇissa /

pacchāyaittā niyagaṃ sarīraṃ | imāiṃ vayaṇāim udāharitthā ||8||

samaṇo ahaṃ saṃjao bambhayārī | virao dhaṇapayaṇapariggahāo /

parappavittassa u bhikkhakāle | annassa aṭhā ihamāgao mi ||9||

viyarijjai khajjai bhujjaī | annaṃ pabhūyaṃ bhavayāṇam eyaṃ /

jāṇeha me jāyaṇajīviṇu tti | sesāvasesaṃ labhaū tavassī ||10||

uvakkhaḍaṃ bhoyaṇa māhaṇāṇaṃ | attaṭhiyaṃ siddham ihegapakkhaṃ /

na ū vayaṃ erisam annapāṇaṃ | dāhāmu tujjhaṃ kim ihaṃ ṭhiosi ||11||

thalesu bīyāi vavanti kāsagā | taheva ninnesu ya āsasāe /

eyāe saddhāe dalāha majjhaṃ | ārāhae puṇṇam iṇaṃ khu khittaṃ ||12||

khettāṇi amhaṃ viiyāṇi loe | jahiṃ pakiṇṇā viruhanti puṇṇā /

je māhaṇā jāivijjovaveyā | tāiṃ tu khettāi supesalāiṃ ||13||

koho ya māṇo ya vaho ya jesiṃ | mosaṃ adattaṃ ca pariggahaṃ ca /

te māhaṇā jāivijjāvihūṇā | tāiṃ tu khettāi supāvayāiṃ ||14||

tubbhettha bho bhāradharā girāṇaṃ | aṭhaṃ na jāṇeha ahijja vee /

uccāvayāiṃ muṇiṇo caranti | tāiṃ tu khettāi supesalāiṃ ||15||

ajjhāvayāṇaṃ paḍikūlabhāsī | pabhāsase kiṃ tu sagāsi amhaṃ /

avi eyaṃ viṇassau annapāṇaṃ | na ya -aṃ dāhāmu tumaṃ niyaṇṭhā ||16||

samiīhi majjhaṃ susamāhiyassa | guttīhi guttassa jiindiyassa /

jai me na dāhittha ahesaṇijjaṃ | kim ajja jannāṇa lahittha lāhaṃ ||17||

ke ettha khattā uvajoiyā vā | ajjhāvayā vā saha khaṇḍiehiṃ /

eyaṃ daṇḍeṇa phalaeṇa hantā | kaṇṭhammi ghettūṇa khalejja jo -aṃ ||18||

ajjhāvayāṇaṃ vayaṇaṃ suṇettā | uddhāiyā tattha bahū kumārā /

daṇḍehi vittehi kasehi ceva | samāgayā taṃ isi tālayanti ||19||

ranno tahiṃ kosaliyassa dhūyā | bhadda tti nāmeṇa aṇindiyaṃgī /

taṃ pāsiyā saṃjaya hammamāṇaṃ | kuddhe kumāre parinivvavei ||20||

devābhiogeṇa nioieṇaṃ | dinnā mu rannā maṇasā na jhāyā /

narindadevindabhivandieṇaṃ | jeṇam hi vantā isiṇā sa eso ||21||

eso hu so uggatavo mahappā | jitindio saṃjao bambhayārī /

jo me tayā necchai dijjamāṇiṃ | piuṇā sayaṃ kosalieṇa rannā ||22||

mahājaso eso mahāṇubhāgo | ghoravvao ghoraparakkamo ya /

mā eyaṃ hīleha ahīlaṇijjaṃ | mā savve teeṇa bhe niddahejjā ||23||

eyāiṃ tīse vayaṇāi soccā | pattīi bhaddāi suhāsiyāiṃ /

isissa veyāvaḍiyaṭhayāe | jakkhā kumāre viṇivārayanti ||24||

te ghorarūvā ṭhiya antalikkhe | 'surā tahiṃ taṃ jaṇa tālayanti /

te bhinnadehe ruhiraṃ vamante | pāsittu bhaddā iṇam āhu bhujjo ||25||

giriṃ nahehiṃ khaṇaha | ayaṃ dantehiṃ khāyaha /

jāyateyaṃ pāehi haṇaha | je bhikkhuṃ avamannaha ||26||

āsīviso uggatavo mahesī | ghoravvao ghoraparakkamo ya /

agaṇiṃ va pakkhanda payaṃgaseṇā | je bhikkhuyaṃ bhattakāle vaheha ||27||

sīseṇa eyaṃ saraṇaṃ uveha | samāgayā savvajaṇeṇa tubbhe /

jai icchaha jīviyaṃ vā dhaṇaṃ vā | logaṃ pi eso kuvio ḍahejjā ||28||

avaheḍiya piṭhisauttamaṃge | pasāriyā bāhu akammaceṭhe /

nijjheriyacche ruhiraṃ vamante | uddhaṃ muhe niggayajīhanette ||29||

te pāsiyā khaṇḍiyakaṭhabhūe | vimaṇo visaṇṇo aha māhaṇo so /

isiṃ pasāei sabhāriyāo | hīlaṃ ca nindaṃ ca khamāha bhante ||30||

bālehi mūḍhehi ayāṇaehiṃ | jaṃ hīliyā tassa khamāha bhante /

mahappasāyā isiṇo havanti | na hu muṇī kovaparā havanti ||31||

puvviṃ ca iṇhiṃ ca aṇāgayaṃ ca | maṇappadoso na me atthi koi /

jakkhā hu veyāvaḍiyaṃ karenti | tamhā hu ee nihayā kumārā ||32||

atthaṃ ca dhammaṃ ca viyāṇamāṇā | tubbhaṃ na vi kuppaha bhūipannā /

tubbhaṃ tu pāe saraṇaṃ uvemo | samāgayā savvajaṇeṇa amhe ||33||

accemu te mahābhāga | na te kiṃci na accimo /

bhuṃjāhi sālimaṃ kūraṃ | nāṇāvaṃjaṇasaṃjuyaṃ ||34||

imaṃ ca me atthi pabhūyam annaṃ | taṃ bhuṃjasū amha aṇuggahaṭhā /

bāḍhaṃ ti paḍicchai bhattapāṇaṃ | māsassa ū pāraṇae mahappā ||35||

tahiyaṃ gandhodayapupphavāsaṃ | divvā tahiṃ vasuhārā ya vuṭhā /

pahayāo dunduhīo surehiṃ | āgāse aho dāṇaṃ ca ghuṭhaṃ ||36||

sakkhaṃ khu dīsai tavoviseso | na dīsaī jāivisesa koī /

sovāgaputtaṃ hariesasāhuṃ | jasserisā iḍḍhi mahāṇubhāgā ||37||

kiṃ māhaṇā joisamārabhantā | udaeṇa sohiṃ bahiyā vimaggaha /

jaṃ maggahā bāhiriyaṃ visohiṃ | na taṃ suiṭhaṃ kusalā vayanti ||38||

kusaṃ ca jūvaṃ taṇakaṭham aggiṃ | sāyaṃ ca pāyaṃ udagaṃ phusantā /

pāṇāi bhūyāi viheḍayantā | bhujjo vi mandā pagareha pāvaṃ ||39||

kahaṃ ca re bhikkhu vayaṃ jayāmo | pāvāi kammāi puṇollayāmo /

akkhāhi -e saṃjaya jakkhapūiyā | kahaṃ sujaṭhaṃ kusalā vayanti ||40||

chajjīvakāe asamārabhantā | mosaṃ adattaṃ ca asevamāṇā /

pariggahaṃ itthio māṇamāyaṃ | eyaṃ parinnāya caranti dantā ||41||

susaṃvuḍā paṃcahi saṃvarehiṃ | iha jīviyaṃ aṇavakaṃkhamāṇā /

vosaṭhakāi suicattadehā | mahājayaṃ jayai jannasiṭhaṃ ||42||

ke te joī ke va te joiṭhāṇe | kā te suyā kiṃ va te kārisaṃgaṃ /

ehā ya te kayarā santi bhikkhū | kayareṇa homeṇa huṇāsi joiṃ ||43||

tavo joī jīvo joiṭhāṇaṃ | jogā suyā sarīraṃ kārisaṃgaṃ /

kammehā saṃjamajogasantī | homaṃ huṇāmi isiṇaṃ pasatthaṃ ||44||

ke te harae ke ya te santititthe | kahiṃ siṇāo va rayaṃ jahāsi /

āikkha -e saṃjaya jakkhapūiyā | icchāmo nāuṃ bhavao sagāse ||45||

dhamme harae bambhe santititthe | aṇāvile attapasannalese /

jahiṃ siṇāo vimalo visuddho | susīibhūo pajahāmi dosaṃ ||46||

eyaṃ siṇāṇaṃ kusalehi diṭhaṃ | mahāsiṇāṇa isiṇaṃ pasatthaṃ /

jahi siṇāyā vimalā visuddhā | mahārisī uttamaṃ ṭhāṇaṃ patta ||47|| tti bemi ||

|| hariesijjaṃ samattaṃ ||12||

U/13 cittasambhūijjaṃ trayodaśam adhyayanam /

jāīparāio khalu | kāsi niyāṇaṃ tu hatthiṇapurammi /

culaṇīe bambhadatto | uvavanno paumagummāo ||1||

kampille sambhūo | citto puṇa jāo purimatālammi /

seṭhikulammi visāle | dhammaṃ soūṇa pavvaio ||2||

kampillammi ya nayare | samāgayā do vi cittasambhūyā /

suhadukkhaphalavivāgaṃ | kahenti te ekkam ekkassa ||3||

cakkavaī mahiḍḍhīo | bambhadatto mahāyaso /

bhāyaraṃ bahumāṇeṇaṃ | imaṃ vayaṇam abbavī ||4||

āsīmu bhāyaro do vi | annam annavasāṇugā /

annamannam aṇūrattā | annamannahiesiṇo ||5||

dāsā dasaṇṇe āsīmu | miyā kāliṃjare nage /

haṃsā mayaṃgatīre | sovāgā kāsibhūmie ||6||

devā ya devalogammi | āsi amhe mahiḍḍhiyā /

imā no chaṭhiyā jāī | annamanneṇa jā viṇā ||7||

kammā niyāṇapayaḍā | tume rāya vicintiyā /

tesiṃ phalavivāgeṇa | vippaogam uvāgayā ||8||

saccasoyappagaḍā | kammā mae purā kaḍā /

te ajja paribhuṃjāmo | kiṃ tu citte vi se tahā ||9||

savvaṃ suciṇṇaṃ saphalaṃ narāṇaṃ | kaḍāṇa kammāṇa na mokkha atthi /

atthehi kāmehi ya uttamehiṃ | āyā mamaṃ puṇṇaphalovavee ||10||

jāṇāhi saṃbhūya mahāṇubhāgaṃ | mahiḍḍhiyaṃ puṇṇaphalovaveyaṃ /

cittaṃ pi jāṇāhi taheva rāyaṃ | iḍḍhī juī tassa vi ya ppabhūyā ||11||

mahattharūvā vayaṇappabhūyā | gāhāṇugīyā narasaṃghamajjhe /

jaṃ bhikkhuṇo sīlaguṇovaveyā | ihaṃ jayante samaṇo mi jāo ||12||

uccoyae mahu kakke ya bambhe | paveiyā āvasahā ya rammā /

imaṃ gihaṃ citta dhaṇappabhūyaṃ | pasāhi paṃcālaguṇovaveyaṃ ||13||

naehi gīehi ya vāiehiṃ | nārījaṇāhiṃ pariyārayanto /

bhuṃjāhi bhogāi imāi bhikkhū | mama royaī pavvajjā hu dukkhaṃ ||14||

taṃ puvvaneheṇa kayāṇurāgaṃ | narāhivaṃ kāmaguṇesu giddhaṃ /

dhammassio tassa hiyāṇupehī | citto imaṃ vayaṇam udāharitthā ||15||

savvaṃ vilaviyaṃ gīyaṃ | savvaṃ naaṃ viḍambiyaṃ /

savve ābharaṇā bhārā | savve kāmā duhāvahā ||16||

bālābhirāmesu duhāvahesu | na taṃ suhaṃ kāmaguṇesu rāyaṃ /

virattakāmāṇa tavohaṇāṇaṃ | jaṃ bhikkhuṇaṃ sīlaguṇe rayāṇaṃ ||17||

nariṃda jāī ahamā narāṇaṃ | sovāgajāī duhao gayāṇaṃ /

jahiṃ vayaṃ savvajaṇassa vessā | vasī ya sovāganivesaṇesu ||18||

tīse ya jāīi u pāviyāe | vucchāmu sovāganivesaṇesu /

savvassa logassa dugaṃchaṇijjā | ihaṃ tu kammāi pure kaḍāiṃ ||19||

so dāṇi siṃ rāya mahāṇubhāgo | mahiḍḍhio puṇṇaphalovaveo /

caittu bhogāi asāsayāiṃ | ādāṇaheuṃ abhiṇikkhamāhi ||20||

iha jīvie rāya asāsayammi | dhaṇiyaṃ tu puṇṇāi akuvvamāṇo /

se soyaī maccumuhovaṇīe | dhammaṃ akāūṇa paraṃsi loe ||21||

jaheha sīho va miyaṃ gahāya | maccū naraṃ nei hu antakāle /

na tassa māyā va piyā va bhāyā | kālammi tammaṃsaharā bhavaṃti ||22||

na tassa dukkhaṃ vibhayanti nāio | na mittavaggā na suyā na baṃdhavā /

ekko sayaṃ paccaṇuhoi dukkhaṃ | kattāram eva aṇujāi kammaṃ ||23||

ceccā dupayaṃ ca cauppayaṃ ca | khettaṃ gihaṃ dhaṇadhannaṃ ca savvaṃ /

sakammabīo avaso payāi | paraṃ bhavaṃ suṃdara pāvagaṃ vā ||24||

taṃ ekkaṃ tucchasarīragaṃ se | ciīgayaṃ dahiya u pāvageṇaṃ /

bhajjā ya puttāvi ya nāyao ya | dāyāram annaṃ aṇusaṃkamanti ||25||

uvaṇijjaī jīviyam appamāyaṃ | vaṇṇaṃ jarā harai narassa rāya /

paṃcālarāyā vayaṇaṃ suṇāhi | mā kāsi kammāi mahālayāiṃ ||26||

ahaṃ pi jāṇāmi jaheha sāhū | jaṃ me tumaṃ sāhasi vakkam eyaṃ /

bhogā ime saṃgakarā havanti | je dujjayā ajjo amhārisehiṃ ||27||

hatthiṇapurammi cittā | daṭhūṇaṃ naravaiṃ mahiḍḍhīyaṃ /

kāmabhogesu giddheṇaṃ | niyāṇam asuhaṃ kaḍaṃ ||28||

tassa me apaḍikantassa | imaṃ eyārisaṃ phalaṃ /

jāṇamāṇo vi jaṃ dhammaṃ | kāmabhogesu mucchio ||29||

nāgo jahā paṃkajalāvasanno | daṭhuṃ thalaṃ nābhisamei tīraṃ /

evaṃ vayaṃ kāmaguṇesu giddhā | na bhikkhuṇo maggam aṇuvvayāmo ||30||

accei kālo taranti rāio | na yāvi bhogā purisāṇa niccā /

uvicca bhogā purisaṃ cayanti | dumaṃ jahā khīṇaphalaṃ va pakkhī ||31||

jai taṃ si bhoge caiuṃ asatto | ajjāi kammāi karehi rāyaṃ /

dhamme ṭhio savvapayāṇukampī | to hohisi devo io viuvvī ||32||

na tujjha bhoge caiūṇa buddhī | giddho si ārambhapariggahesu /

mohaṃ kao ettiu vippalāvu | gacchāmi rāyaṃ āmantio si ||33||

paṃcālarāyā vi ya bambhadatto | sāhussa tassa vayaṇaṃ akāuṃ /

aṇuttare bhuṃjiya kāmabhoge | aṇuttare so narae paviṭho ||34||

citto vi kāmehi virattakāmo | udaggacārittatavo mahesī /

aṇuttaraṃ saṃjama pālaittā | aṇuttaraṃ siddhigaiṃ gao ||35|| tti bemi ||

|| cittasaṃbhūijjaṃ samattaṃ ||13||

U/14 usuyārijjaṃ caturdaśam adhyayanam /

devā bhavittāṇa pure bhavammī | keī cuyā egavimāṇavāsī /

pure purāṇe usuyāranāme | khāe samiddhe suralogaramme ||1||

sakammaseseṇa purākaeṇaṃ | kulesudaggesu ya te pasūyā /

nivviṇṇasaṃsārabhayā jahāya | jiṇiṃdamaggaṃ saraṇaṃ pavannā ||2||

pumattam āgamma kumāra do vī | purohio tassa jasā ya pattī /

visālakittī ya tahosuyāro | rāyattha devī kamalāvaī ya ||3||

jāījarāmaccubhayābhibhūyā | bahiṃvihārābhiniviṭhacittā /

saṃsāracakkassa vimokkhaṇatthā | datthūṇa te kāmaguṇe virattā ||4||

piyaputtagā donni vi māhaṇassa | sakammasīlassa purohiyassa /

sarittu porāṇiya tattha jāiṃ | tahā suciṇṇaṃ tavasaṃjamaṃ ca ||5||

te kāmabhogesu asajjamāṇā | māṇussaesuṃ je yāvi divvā /

mokkhābhikaṃkhī abhijāyasaḍḍhā | tāyaṃ uvāgamma imaṃ udāhu ||6||

asāsayaṃ datthu imaṃ vihāraṃ | bahuantarāyaṃ na ya dīham āuṃ /

tamhā gihaṃsi na raiṃ lahāmo | āmantayāmo carissāmu moṇaṃ ||7||

aha tāyago tattha muṇīṇa tesiṃ | tavassa vāghāyakaraṃ vayāsī /

imaṃ vayaṃ veyavio vayanti | jahā na hoī asuyāṇa logo ||8||

ahijja vee parivissa vippe | putte pariṭhappa gihaṃsi jāyā /

bhoccāṇa bhoe saha itthiyāhiṃ | āraṇṇagā hoha muṇī pasatthā ||9||

soyaggiṇā āyaguṇindhaṇeṇaṃ | mohāṇilā pajjalaṇāhieṇaṃ /

saṃtattabhāvaṃ paritappamāṇaṃ | lālappamāṇaṃ bahuhā bahuṃ ca ||10||

purohiyaṃ taṃ kamaso 'uṇintaṃ | nimaṃtayantaṃ ca sue dhaṇeṇaṃ ũ/

jahakkamaṃ kāmaguṇehi ceva | kumāragā te pasamikkha vakkaṃ ||11||

veyā ahīyā na bhavanti tāṇaṃ | bhuttā diyā ninti tamaṃ tameṇaṃ ũ/

jāyā ya puttā na havanti tāṇaṃ | ko -āma te aṇumannejja eyaṃ ||12||

khaṇamettasokkhā bahukāladukkhā | pagāmadukkhā aṇigāmasokkhā /

saṃsāramokkhassa vipakkhabhūyā | khāṇī aṇatthāṇa u kāmabhogā ||13||

parivvayante aṇiyattakāme | aho ya rāo paritappamāṇe /

annappamatte dhaṇam esamāṇe | pappoti maccuṃ purise jaraṃ ca ||14||

imaṃ ca me atthi imaṃ ca natthi | imaṃ ca me kicca imaṃ akiccaṃ /

taṃ evamevaṃ lālappamāṇaṃ | harā haraṃti tti kahaṃ pamāe ||15||

dhaṇaṃ pabhūyaṃ saha itthiyāhiṃ | sayaṇā tahā kāmaguṇā pagāmā /

tavaṃ kae tappai jassa logo | taṃ savvasāhīṇam iheva tubbhaṃ ||16||

dhaṇeṇa kiṃ dhammadhurāhigāre | sayaṇeṇa vā kāmaguṇehi ceva /

samaṇā bhavissāmu guṇohadhārī | bahiṃvihārā abhigamma bhikkhaṃ ||17||

jahā ya aggī araṇī asanto | khīre ghayaṃ tellam ahā tilesu /

emeva tāyā sarīraṃsi sattā | saṃmucchaī nāsai nāvaciṭhe ||18||

no indiyaggejjha amuttabhāvā | amuttabhāvā vi ya hoi nicco /

ajjhatthaheuṃ niyayassa bandho | saṃsāraheuṃ ca vayanti bandhaṃ ||19||

jahā vayaṃ dhammam ajāṇamāṇā | pāvaṃ purā kammam akāsi mohā /

orubbhamāṇā parirakkhiyantā | taṃ neva bhujjo vi samāyarāmo ||20||

abbhāhayaṃmi logaṃmi | savvao parivārie /

amohāhiṃ paḍantīhiṃ | gihaṃsi na raiṃ labhe ||21||

keṇa abbhāhao logo | keṇa vā parivārio /

kā vā amohā vuttā | jāyā ciṃtāvaro hume ||22||

maccuṇā 'bbhāhao logo | jarāe parivārio /

amohā rayaṇī vuttā | evaṃ tāya vijāṇaha ||23||

jā jā vaccai rayaṇī | na sā paḍiniyattaī /

ahammaṃ kuṇamāṇassa | aphalā janti rāio ||24||

jā jā vaccai rayaṇī | na sā paḍiniyattaī /

dhammaṃ ca kuṇamāṇassa | saphalā janti rāio ||25||

egao saṃvasittāṇaṃ | duhao sammattasaṃjuyā /

pacchā jāyā gamissāmo | bhikkhamāṇā kule kule ||26||

jassatthi maccuṇā sakkhaṃ | jassa catthi palāyaṇaṃ /

jo jāṇe na marissāmi | so hu kaṃkhe sue siyā ||27||

ajjeva dhammaṃ paḍivajjayāmo | jahiṃ pavannā na puṇabbhavāmo /

aṇāgayaṃ neva ya atthi kiṃcī | saddhākhamaṃ -e viṇaittu rāgaṃ ||28||

pahīṇaputtassa hu natthi vāso | vāsiṭhi bhikkhāyariyāi kālo /

sāhāhi rukkho lahaī samāhiṃ | chinnāhi sāhāhi tam eva khāṇuṃ ||29||

paṃkhāvihūṇo vva jaheva pakkhī | bhiccavihūṇo vva raṇe narindo /

vivannasāro vaṇio vva poe | pahīṇaputto mi tahā ahaṃ pi ||30||

susaṃbhiyā kāmaguṇā ime te | saṃpiṇḍiyā aggarasappabhūyā /

bhuṃjāmu tā kāmaguṇe pagāmaṃ | pacchā gamissāmu pahāṇamaggaṃ ||31||

bhuttā rasā bhoi jahāi -e vao | na jīviyaṭhā pajahāmi bhoe /

lābhaṃ alābhaṃ ca suhaṃ ca dukkhaṃ | saṃcikkhamāṇo carissāmi moṇaṃ ||32||

mā hū tumaṃ soyariyāṇa sambhare | juṇṇo va haṃso paḍisottagāmī /

bhuṃjāhi bhogāi mae samāṇaṃ | dukkhaṃ khu bhikkhāyariyāvihāro ||33||

jahā ya bhoī taṇuyaṃ bhuyaṃgo | nimmoyaṇiṃ hicca palei mutto /

em ee jāyā payahanti bhoe | te haṃ kahaṃ nāṇugamissam ekko ||34||

chindittu jālaṃ abalaṃ va rohiyā | macchā jahā kāmaguṇe pahāya /

dhoreyasīlā tavasā udārā | dhīrā hu bhikkhāyariyaṃ caranti ||35||

naheva kuṃcā samaikkamantā | tayāṇi jālāṇi dalittu haṃsā /

palenti puttā ya paī ya majjhaṃ | te haṃ kahaṃ nāṇugamissam ekkā ||36||

purohiyaṃ taṃ sasuyaṃ sadāraṃ | soccā 'bhinikkhamma pahāya bhoe /

kuḍumbasāraṃ viuluttamaṃ ca | rāyaṃ abhikkhaṃ samuvāya devī ||37||

vantāsī puriso rāyaṃ | na so hoi pasaṃsio /

māhaṇeṇa pariccattaṃ | dhaṇaṃ ādāum icchasi ||38||

savvaṃ jagaṃ jai tuhaṃ | savvaṃ vāvi dhaṇaṃ bhave /

savvaṃ pi te apajjattaṃ | neva tāṇāya taṃ tava ||39||

marihisi rāyaṃ jayā tayā vā | maṇorame kāmaguṇe vihāya /

ekko hu dhammo naradeva tāṇaṃ | na vijjaī annam iheha kiṃci ||40||

nāhaṃ rame pakkhiṇi paṃjare vā | saṃtāṇachinnā carissāmi moṇaṃ /

akiṃcaṇā ujjukaḍā nirāmisā | pariggahārambhaniyattadosā ||41||

davaggiṇā jahā raṇṇe | ḍajjhamāṇesu jantusu /

anne sattā pamoyanti | rāgaddosavasaṃ gayā ||42||

evameva vayaṃ mūḍhā | kāmabhogesu mucchiyā /

ḍajjhamāṇaṃ na bujjhāmo | rāgaddosaggiṇā jagaṃ ||43||

bhoge bhoccā vamittā ya | lahubhūyavihāriṇo /

āmoyamāṇā gacchanti | diyā kāmakamā iva ||44||

ime ya baddhā phandanti | mama hatthajjamāgayā /

vayaṃ ca sattā kāmesu | bhavissāmo jahā ime ||45||

sāmisaṃ kulalaṃ dissa | bajjhamāṇaṃ nirāmisaṃ /

āmisaṃ savvam ujjhittā | viharissāmi nirāmisā ||46||

giddhovamā u naccāṇaṃ | kāme saṃsāravaḍḍhaṇe /

urago suvaṇṇapāse vva | saṃkamāṇo taṇuṃ care ||47||

nāgo vva bandhaṇaṃ chittā | appaṇo vasahiṃ vae /

eyaṃ pacchaṃ mahārāyaṃ | ussuyāri tti me suyaṃ ||48||

caittā viulaṃ rajjaṃ | kāmabhoge ya duccae /

nivvisayā nirāmisā | ninnehā nippariggahā ||49||

sammaṃ dhammaṃ viyāṇittā | ceccā kāmaguṇe vare /

tavaṃ pagijjhahakkhāyaṃ | ghoraṃ ghoraparakkammā ||50||

evaṃ te kamaso buddhā | savve dhammaparāyaṇā /

jammamaccubhauvviggā | dukkhassantagavesiṇo ||51||

sāsaṇe vigayamohāṇaṃ | puvviṃ bhāvaṇabhāviyā /

acireṇeva kāleṇa | dukkhassantam uvāgayā ||52||

rāyā saha devīe | māhaṇo ya purohio /

māhaṇī dāragā ceva | savve te parinivvuḍa ||53|| tti bemi ||

|| usuyārijjaṃ samattaṃ ||14||

U/15 sabhikkhū pañcadaśm adhyayanam /

moṇaṃ carissāmi samicca dhammaṃ | sahie ujjukaḍe niyāṇachinne /

saṃthavaṃ jahijja akāmakāme | annāyaesī parivvae sa bhikkhū ||1||

rāovarayaṃ carejja lāḍhe | virae veyaviyāyarakkhie /

panne abhibhūya savvadaṃsī | je kamhi ci na mucchie sa bhikkhū ||2||

akkosavahaṃ viittu dhīre | muṇī care lāḍhe niccam āyagutte /

avvaggamaṇe asaṃpahiṭhe | je kasiṇaṃ ahiyāsae sa bhikkhū ||3||

pantaṃ sayaṇāsaṇaṃ bhaittā | sīuṇhaṃ vivihaṃ ca daṃsamasagaṃ /

avvaggamaṇe asaṃpahiṭhe | je kasiṇaṃ ahiyāsae sa bhikkhū ||4||

no sakkaim icchaī na pūyaṃ | no vi ya vandaṇagaṃ kuo pasaṃsaṃ /

se saṃjae suvvae tavassī | sahie āyagavesae sa bhikkhū ||5||

jeṇa puṇa jahāi jīviyaṃ | mohaṃ vā kasiṇaṃ niyacchaī /

naranāriṃ pajahe sayā tavassī | na ya koūhalaṃ uvei sa bhikkhū ||6||

chinnaṃ saraṃ bhomam antalikkhaṃ | sumiṇaṃ lakkhaṇadaṇḍavatthuvijjaṃ /

aṃgaviyāraṃ sarassa vijayaṃ | je vijjāhiṃ na jīvai sa bhikkhū ||7||

mantaṃ mūlaṃ vivihaṃ vejjacintaṃ | vamaṇavireyaṇadhūmaṇettasiṇāṇaṃ /

āure saraṇaṃ tigicchiyaṃ ca | taṃ parinnāya parivvae sa bhikkhū ||8||

khattiyagaṇa ugga rāyaputtā | māhaṇa bhoiya vivihā ya sippiṇo /

no tesiṃ vayai silogapūyaṃ | taṃ parinnāya parivvae sa bhikkhū ||9||

gihiṇo je pavvaieṇa diṭhā | appavaieṇa va saṃthuyā havijjā /

tesiṃ ihaloiyaphalaṭhā | jo saṃthavaṃ na karei sa bhikkhū ||10||

sayaṇāsaṇapāṇabhoyaṇaṃ | vivihaṃ khāimasāimaṃ paresiṃ /

adae paḍisehie niyaṇṭhe | je tattha na paussaī sa bhikkhū ||11||

jaṃ kiṃ ca āhārapāṇajāyaṃ | vivihaṃ khāimasāimaṃ paresiṃ laddhuṃ /

jo taṃ tiviheṇa nāṇukampe | maṇavayakāyasusaṃvuḍe sa bhikkhū ||12||

āyāmagaṃ ceva javodaṇaṃ ca | sīyaṃ sovīrajavodagaṃ ca /

no hīlae piṇḍaṃ nīrasaṃ tu | pantakulāiṃ parivvae sa bhikkhū ||13||

saddā vivihā bhavanti loe | divvā māṇussagā tiricchā /

bhīmā bhayabheravā urālā | soccā na vihijjaī sa bhikkhū ||14||

vādaṃ vivihaṃ samicca loe | sahie kheyāṇugae ya koviyappā /

panne abhibhūya savvadaṃsī | uvasante aviheḍae sa bhikkhū ||15||

asippajīvī agihe amitte | jiindie savvao vippamukke /

aṇukkasāī lahuappabhakkhī | ceccā gihaṃ egacare sa bhikkhu ||16|| tti bemi ||

|| sabhikkhuyaṃ nāma samattaṃ ||15||

U/16 bambhacerasamāhiṭhāṇā ṣoḍaśam adhyayanam /

suyaṃ me āusaṃ teṇaṃ bhagavayā evam akkhāyaṃ | iha khalu ||*128.1||

therehiṃ bhagavantehiṃ dasa bambhacerasamāhiṭhāṇā pannattā je ||*128.2||

bhikkhū soccā nisamma saṃjamabahule saṃvarabahule samāhibahule ||*128.3||

gutte guttindie guttabambhayārī sayā appamatte viharejjā ||*128.4||

kayare khalu te therehiṃ bhagavantehiṃ dasa bambhacerasamāhiṭhāṇā ||*128.5||

pannattā je bhikkhū soccā nisamma saṃjamabahule saṃvarabahule ||*128.6||

samāhibahule gutte guttindie guttabambhayārī sayā appamatte ||*128.7||

viharejjā ime khalu te therehiṃ bhagavantehiṃ dasa bambhaceraṭhāṇā ||*128.8||

pannattā je bhikkhū soccā nisamma saṃjamabahule saṃvarabahule ||*128.9||

samāhibahule gutte guttindie guttabambhayārī sayā appamatte ||*128.10||

viharejjā | taṃ jahā | vivittāiṃ sayaṇāsaṇāiṃ sevittā havai ||*128.11||

se nigganthe | no itthīpasupaṇḍagasaṃsattāiṃ sayaṇāsaṇāiṃ ||*128.12||

sevittā havai se nigganthe | taṃ kaham iti ce | āyariyāha ||*128.13||

nigganthassa khalu itthipasupaṇḍagasaṃsattāiṃ sayaṇāsaṇāiṃ sevamāṇassa ||*128.14||

bambhayārissa bambhacere saṃkā vā kaṃkhā vā viigicchā ||*129.1||

vā samuppajjijjā bhedaṃ vā labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā ||*129.2||

dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ havejjā kevalipannattāo dhammāo ||*129.3||

bhaṃsejjā | tamhā no itthipasupaṇḍagasaṃsattāiṃ sayaṇāsaṇāiṃ ||*129.4||

sevittā havai se nigganthe 1 ||*129.5||

no itthīṇaṃ kahaṃ kahittā havai se nigganthe | taṃ kaham iti ||*129.6||

ce | āyariyāha | nigganthassa khalu itthīṇaṃ kahaṃ kahemāṇassa ||*129.7||

bambhayārissa bambhacere saṃkā vā kaṃkhā vā viigicchā vā ||*129.8||

samupajjijjā bhedaṃ vā labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā ||*129.9||

dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ havejjā kevalipannattāo dhammāo ||*129.10||

bhaṃsejjā | tamhā no itthīṇaṃ kahaṃ kahejjā 2 ||*129.11||

no itthīṇaṃ saddhiṃ sannisejjāgae viharettā havai se ||*129.12||

nigganthe | taṃ kaham iti ce | āyariyāha | nigganthassa khalu ||*129.13||

itthīhiṃ saddhiṃ sannisejjāgayassa bambhayārissa bambhacere saṃkā ||*129.14||

vā kaṃkhā vā viigicchā vā samupajjijjā bhedaṃ vā labhejjā ||*129.15||

ummāyaṃ vā pāuṇijjā dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ havejjā ||*129.16||

kevalipannattāo dhammāo bhaṃsejjā | tamhā khalu no niggaṃthe ||*129.17||

itthīhiṃ saddhiṃ sannisejjāgae viharejjā 3 ||*129.18||

no itthīṇaṃ indiyāiṃ maṇoharāiṃ maṇoramāiṃ āloittā ||*129.19||

nijjhāittā havai se nigganthe | taṃ kaham iti ce | āyariyāha ||*129.20||

nigganthassa khalu itthīṇaṃ indiyāiṃ maṇoharāiṃ maṇoramāiṃ ||*129.21||

āloemāṇassa nijjhāyamāṇassa bambhayārissa bambhacere ||*130.1||

saṃkā vā kaṃkhā vā viigicchā vā samupajjijjā bhedaṃ vā ||*130.2||

labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ ||*130.3||

havejjā kevalipannattāo dhammāo bhaṃsejjā | tamhā khalu no ||*130.4||

nigganthe itthīṇaṃ indiyāiṃ maṇoharāiṃ maṇoramāiṃ āloejjā ||*130.5||

nijjhāejjā 4 ||*130.6||

no itthīṇaṃ kuḍḍantaraṃsi vā dūsantaraṃsi vā bhittantaraṃsi ||*130.7||

vā kūiyasaddaṃ vā ruiyasaddaṃ vā gīyasaddaṃ vā hasiyasaddaṃ vā ||*130.8||

thaṇiyasaddaṃ vā kandiyasaddaṃ vā vilaviyasaddaṃ vā suṇettā havai ||*130.9||

se nigganthe | taṃ kaham iti ce | āyariyāha | nigganthassa ||*130.10||

khalu itthīṇaṃ kuḍḍantaraṃsi vā dūsantaraṃsi vā bhittantaraṃsi vā ||*130.11||

kūiyasaddaṃ vā ruiyasaddaṃ vā gīyasaddaṃ vā hasiyasaddaṃ vā thaṇiyasaddaṃ ||*130.12||

vā kandiyasaddaṃ vā vilaviyasaddaṃ vā suṇemāṇassa bambhayārissa ||*130.13||

bambhacere saṃkā vā kaṃkhā vā viigicchā vā samupajjijjā ||*130.14||

bhedaṃ vā labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā dīhakāliyaṃ ||*130.15||

vā rogāyaṃkaṃ havejjā kevalipannattāo dhammāo bhaṃsejjā ||*130.16||

tamhā khalu no nigganthe itthīṇaṃ kuḍḍantaraṃsi vā dūsantaraṃsi ||*130.17||

vā bhittantaraṃsi vā kūiyasaddaṃ vā ruiyasaddaṃ vā gīyasaddaṃ vā ||*130.18||

hasiyasaddaṃ vā thaṇiyasaddaṃ vā kandiyasaddaṃ vā vilaviyasaddaṃ vā ||*130.19||

suṇemāṇe viharejjā 5 ||*130.20||

no nigganthe puvvarayaṃ puvvakīliyaṃ aṇusarittā havai se ||*130.21||

nigganthe | taṃ kaham iti ce | āyariyāha | nigganthassa khalu ||*131.1||

puvvarayaṃ puvvakīliyaṃ aṇusaramāṇassa bambhayārissa bambhacere ||*131.2||

saṃkā vā kaṃkhā vā viigicchā vā samupajjijjā bhedaṃ vā ||*131.3||

labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ ||*131.4||

havejjā kevalipannattāo dhammāo bhaṃsejjā | tamhā khalu no ||*131.5||

nigganthe puvvarayaṃ puvvakīliyaṃ aṇusarejjā 6 ||*131.6||

no paṇīyaṃ āhāraṃ āharittā havai se nigganthe | taṃ ||*131.7||

kaham iti ce | āyariyāha | nigganthassa khalu paṇīyaṃ āhāraṃ ||*131.8||

āhāremāṇassa bambhayārissa bambhacere saṃkā vā kaṃkhā vā ||*131.9||

viigicchā vā samupajjijjā bhedaṃ vā labhejjā ummāyaṃ vā ||*131.10||

pāuṇijjā | dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ havejjā kevalipannattāo ||*131.11||

dhammāo bhaṃsejjā | tamhā khalu no nigganthe paṇīyaṃ ||*131.12||

āhāraṃ āhārejjā 7 ||*131.13||

no aimāyāe pāṇabhoyaṇaṃ āhārettā havai se ||*131.14||

nigganthe | taṃ kaham iti ce | āyariyāha | nigganthassa khalu ||*131.15||

aimāyāe pāṇabhoyaṇaṃ āhāremāṇassa bambhayārissa bambhacere ||*131.16||

saṃkā vā kaṃkhā vā viigicchā vā samupajjijjā bhedaṃ vā ||*131.17||

labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ ||*131.18||

havejjā kevalipannattāo dhammāo bhaṃsejjā | tamhā khalu no ||*131.19||

nigganthe aimāyāe pāṇabhoyaṇaṃ āhārejjā 8 ||*131.20||

no vibhūsāṇuvādī havai se nigganthe | taṃ kaham iti ce ||*131.21||

āyariyāha vibhūsāvattie vibhūsiyasarīre itthijaṇassa ||*132.1||

abhilasaṇijje havai | tao -aṃ itthijaṇeṇaṃ abhilasijjamāṇassa ||*132.2||

bambhacere saṃkā vā kaṃkhā vā vā viigiccā vā samupajjijjā ||*132.3||

bhedaṃ vā labhejjā ummāyaṃ vā pāuṇijjā dīhakāliyaṃ ||*132.4||

vā rogāyaṃkaṃ havejjā kevalipannattāo dhammāo bhaṃsejjā | ||*132.5||

tamhā khalu no nigganthe vibhūsāṇuvādī havijjā 9 ||*132.6||

no saddarūvarasagandhaphāsāṇuvādī havai se nigganthe | taṃ ||*132.7||

kaham iti ce | āyariyāha | nigganthassa khalu saddarūvagandhaphāsāṇuvādissa ||*132.8||

bambhayārissa bambhacere saṃkā vā kaṃkhā vā ||*132.9||

viigiccā vā samupajjijjā bhedaṃ vā labhejjā ummāyaṃ vā ||*132.10||

pāuṇijjā dīhakāliyaṃ vā rogāyaṃkaṃ havejjā kevalipannattāo ||*132.11||

dhammāo bhaṃsejjā | tamhā khalu no saddarūvarasagandhaphāsāṇuvādī ||*132.12||

bhavejjā se nigganthe | dasame bambhacerasamāhiṭhāṇe ||*132.13||

havai 10 ||*132.14||

jaṃ vivittam aṇāiṇṇaṃ | rahiyaṃ itthijaṇeṇa ya /

bambhacerassa rakkhaṭhā | ālayaṃ tu nisevae ||1||

maṇapalhāyajaṇaṇī | kāmarāgavivaḍḍhaṇī /

bambhacerarao bhikkhū | thīkahaṃ tu vivajjae ||2||

samaṃ ca saṃthavaṃ thīhiṃ | saṃkahaṃ ca abhikkhaṇaṃ /

bambhacerarao bhikkhū | niccaso parivajjae ||3||

aṃgapaccaṃgasaṃṭhāṇaṃ | cārullaviyapehiyaṃ /

bambhacerarao thīṇaṃ | cakkhugijjhaṃ vivajjae ||4||

kūiyaṃ ruiyaṃ gīyaṃ | hasiyaṃ thaṇiyakandiyaṃ /

bambhacerarao thīṇaṃ | soyagejjhaṃ vivajjae ||5||

hāsaṃ kiḍḍaṃ raiṃ dappaṃ | sahasāvittāsiyāṇi ya /

bambhacerarao thīṇaṃ | nāṇucinte kayāi vi ||6||

paṇīyaṃ bhattapāṇaṃ tu | khippaṃ mayavivaḍḍhaṇaṃ /

bambhacerarao bhikkhū | niccaso parivajjae ||7||

dhammaladdhaṃ miyaṃ kāle | jattatthaṃ paṇihāṇavaṃ /

nāimattaṃ tu bhuṃjejjā | bambhacerarao sayā ||8||

vibhūsaṃ parivajjejjā | sarīraparimaṇḍaṇaṃ /

bambhacerarao bhikkhū | siṃgāratthaṃ na dhārae ||9||

sadde rūve ya gandhe ya | rase phāse taheva ya /

paṃcavihe kāmaguṇe | niccaso parivajjae ||10||

ālao thījaṇāiṇṇo | thīkahā ya maṇoramā /

saṃthavo ceva nārīṇaṃ | tāsiṃ indiyadarisaṇaṃ ||11||

kūiyaṃ ruiyaṃ gīyaṃ | hāsabhuttāsiyāṇi ya /

paṇīyaṃ bhattapāṇaṃ ca | aimāyaṃ pāṇabhoyaṇaṃ ||12||

gattabhūsaṇam iṭhaṃ ca | kāmabhogā ya dujjayā /

narassattagavesissa | visaṃ tālauḍaṃ jahā ||13||

dujjae kāmabhoge ya | niccaso parivajjae /

saṃkāthāṇāṇi savvāṇi | vajjejjā paṇihāṇavaṃ ||14||

dhammārāme care bhikkhū | dhiimaṃ dhammasārahī /

dhammārāmarate dante | bambhacerasamāhie ||15||

devadāṇavagandhavvā | jakkharakkhasakinnarā /

bambhayāriṃ namaṃsanti | dukkaraṃ je karanti taṃ ||16||

esa dhamme dhuve nicce | sāsae jiṇadesie /

siddhā sijjhanti cāṇeṇa | sijjhissanti tahāvare ||17|| tti bemi ||

|| bambhacerasamāhiṭhāṇā samattā ||16||

U/17 pāvasamaṇijjaṃ saptadaśam adhyayanam /

je kei u pavvaie niyaṇe | dhammaṃ suṇittā viṇaovavanne /

sudullahaṃ lahiuṃ bohilābhaṃ | viharejja pacchā ya jahāsuhaṃ tu ||1||

sejjā daḍhā pāuraṇaṃ mi atthi | uppajjaī bhottu taheva pāuṃ /

jāṇāmi jaṃ vaai āusu tti | kiṃ nāma kāhāmi sueṇa bhante ||2||

je keī pavvaie | niddāsīle pagāmaso /

bhoccā peccā suhaṃ suvai | pāvasamaṇi tti vuccaī ||3||

āyariyauvajjhāehiṃ | suyaṃ viṇayaṃ ca gāhie /

te ceva khiṃsaī bāle | pāvasamaṇi tti vuccaī ||4||

āyariyauvajjhāyāṇaṃ | sammaṃ na paḍitappai /

appaḍipūyae thaddhe | pāvasamaṇi tti vuccaī ||5||

sammaddamāṇo pāṇāṇi | bīyāṇi hariyāṇi ya /

asaṃjae sajayamannamāṇo | pāvasamaṇi tti vuccaī ||6||

saṃthāraṃ phalagaṃ pīḍhaṃ | nisejjaṃ pāyakambalaṃ /

appamajjiyam āruhai | pāvasamaṇi tti vuccaī ||7||

davadavassa caraī | pamatte ya abhikkhaṇaṃ /

ullaṃghaṇe ya caṇḍe ya | pāvasamaṇi tti vuccaī ||8||

paḍilehei pamatte | paujjhai pāyakambalaṃ /

paḍilehā aṇāutte | pāvasamaṇi tti vuccaī ||9||

paḍilehei pamatte | se kiṃci hu nisāmiyā /

gurupāribhāvae niccaṃ | pāvasamaṇi tti vuccaī ||10||

bahumāī pamuhare | thaddhe luddhe aṇiggahe /

asaṃvibhāgī aviyatte | pāvasamaṇi tti vuccaī ||11||

vivādaṃ ca udīrei | ahamme attapannahā /

vuggahe kalahe ratte | pāvasamaṇi tti vuccaī ||12||

athirāsaṇe kukuie | jattha tattha nisīyaī /

āsaṇammi aṇāutte | pāvasamaṇi tti vuccaī ||13||

sasarakkhapāe suvaī | sejjaṃ na paḍilehai /

saṃthārae aṇāutte | pāvasamaṇi tti vuccaī ||14||

duddhadahīvigaīo | āhārei abhikkhaṇaṃ /

arae ya tavokamme | pāvasamaṇi tti vuccaī ||15||

atthantammi ya sūrammi | āhārei abhikkhaṇaṃ /

coio paḍicoei | pāvasamaṇi tti vuccaī ||16||

āyariyapariccāī | parapāsaṇḍasevae /

gāṇaṃgaṇie dubbhūe | pāvasamaṇi tti vuccaī ||17||

sayaṃ gehaṃ paricajja | paragehaṃsi vāvare /

nimitteṇa ya vavaharai | pāvasamaṇi tti vuccaī ||18||

sannāi piṇḍaṃ jemei | necchaī sāmudāṇiyaṃ /

gihinisejjaṃ ca vāhei | pāvasamaṇi tti vuccaī ||19||

eyārise paṃcakusīlasaṃvuḍe | rūvaṃdhare muṇipavarāṇa heṭhime /

ayaṃsi loe visam eva garahie | na se ihaṃ neva paratthaloe ||20||

je vajjae ee sayā u dose | se suvvae hoi muṇīṇa majjhe /

ayaṃsi loe amayaṃ va pūie | ārāhae logam iṇaṃ tahā paraṃ ||21|| tti bemi ||

||pāvasamanijjaṃ samattaṃ ||17||

U/18 saṃjaijjaṃ aṣādaśam adhyayanam /

kampille nayare rāyā | udiṇṇabalavāhaṇe /

nāmeṇaṃ saṃjae nāmaṃ | migavvaṃ uvaṇiggae ||1||

hayāṇīe gayāṇīe | rahāṇīe taheva ya /

pāyattāṇīe mahayā | savvao parivārie ||2||

mie chuhittā hayagao | kampillujjāṇa kesare /

bhīe sante mie tattha | vahei rasamucchie ||3||

aha kesarammi ujjāṇe | aṇagāre tavodhaṇe /

sajjhāyajjhāṇasaṃjutte | dhammajjhāṇaṃ jhiyāyai ||4||

apphovamaṇḍavammi | jhāyai kkhaviyāsave /

tassāgae mige pāsaṃ | vaheī se narāhive ||5||

aha āsagao rāyā | khippam āgamma so tahiṃ /

hae mie u pāsittā | aṇagāraṃ tattha pāsaī ||6||

aha rāyā tattha saṃbhanto | aṇagāro maṇā hao /

mae u mandapuṇṇeṇaṃ | rasagiddheṇa ghannuṇā ||7||

āsaṃ visajjaittāṇaṃ | aṇagārassa so nivo /

viṇaeṇa vandae pāe | bhagavaṃ ettha me khame ||8||

aha moṇeṇa so bhagavaṃ | aṇagāre jhāṇam assie /

rāyāṇaṃ na paḍimantei | tao rāyā bhayadduo ||9||

saṃjao aham ammīti | bhagavaṃ vāharāhi me /

kuddhe teeṇa aṇagāre | ḍahejja narakoḍio ||10||

abhao patthivā tubbhaṃ | abhayadāyā bhavāhi ya /

aṇicce jīvalogammi | kiṃ hiṃsāe pasajjasī ||11||

jayā savvaṃ pariccajja | gantavvam avasassa te /

aṇicce jīvalogammi | kiṃ rajjammi pasajjasī ||12||

jīviyaṃ ceva rūvaṃ ca | vijjusaṃpāyacaṃcalaṃ /

jattha taṃ mujjhasī rāyaṃ | peccatthaṃ nāvabujjhase ||13||

dārāṇi ya suyā ceva | mittā ya taha bandhavā /

jīvantam aṇujīvanti | mayaṃ nāṇuvvayanti ya ||14||

nīharanti mayaṃ puttā | pitaraṃ paramadukkhiyā /

pitaro vi tahā putte | bandhū rāyaṃ tavaṃ care ||15||

tao teṇajjie davve | dāre ya parirakkhie /

kīlanti 'nne narā rāyaṃ | haṭhatuṭhamalaṃkiyā ||16||

teṇāvi jaṃ kayaṃ kammaṃ | suhaṃ vā jai vā duhaṃ /

kammuṇā teṇa saṃjutto | gacchaī u paraṃ bhavaṃ ||17||

soūṇa tassa so dhammaṃ | aṇagārassa antie /

mahayā saṃveganivvedaṃ | samāvanno narāhivo ||18||

saṃjao caiuṃ rajjaṃ | nikkhanto jiṇasāsaṇe /

gaddabhālissa bhagavao | aṇagārassa antie ||19||

ciccā raṭhaṃ pavvaie | khattie paribhāsai /

jahā te dāsaī rūvaṃ | pasannaṃ te tahā maṇo ||20||

kiṃ nāme kiṃ gotte | kassa ṭhāe va māhaṇe /

kahaṃ paḍiyarasī buddhe | kahaṃ viṇīe tti vuccasī ||21||

saṃjao nāma nāmeṇaṃ | tahā gotteṇa goyamo /

gaddabhālī mamāyariyā | vijjācaraṇapāragā ||22||

kiriyaṃ akiriyaṃ viṇayaṃ | annāṇaṃ ca mahāmuṇī /

eehiṃ cauhiṃ ṭhāṇehiṃ | meyanne kiṃ pabhāsaī ||23||

ii pāukare buddhe | nāyae parinivvue /

vijjācaraṇasaṃpanne | sacce saccaparakkame ||24||

paḍanti narae ghore | je narā pāvakāriṇo /

divvaṃ ca gaiṃ gacchanti | carittā dhammamāriyaṃ ||25||

māyāvuiyam eyaṃ tu | musābhāsā niratthiyā /

saṃjamamāṇo vi ahaṃ | vasāmi iriyāmi ya ||26||

savvee viiyā majjhaṃ | micchādiṭhī aṇāriyā /

vijjamāṇe pare loe | sammaṃ jāṇāmi appagaṃ ||27||

aham āsi mahāpāṇe | juimaṃ varisasaovame /

jā sā pālīmahāpālī | divvā varisasaovamā ||28||

se cue bambhalogāo | māṇusaṃ bhavamāgae /

appaṇo ya paresiṃ ca | āuṃ jāṇe jahā tahā ||29||

nāṇāruiṃ ca chandaṃ ca | parivajjejja saṃjae /

aṇaṭhā je ya savvatthā | iya vijjāmaṇusaṃcare ||30||

paḍikkamāmi pasiṇāṇaṃ | paramantehiṃ vā puṇo /

aho uṭhie ahorāyaṃ | ii vijjā tavaṃ care ||31||

jaṃ ca me pucchasī kāle | sammaṃ suddheṇa ceyasā /

tāiṃ pāukare buddhe | taṃ nāṇaṃ jiṇasāsaṇe ||32||

kiriyaṃ ca royaī dhīre | akiriyaṃ parivajjae /

diṭhīe diṭhīsaṃpanne | dhammaṃ carasu duccaraṃ ||33||

eyaṃ puṇṇapayaṃ soccā | atthadhammovasohiyaṃ /

bharaho vi bhārahaṃ vāsaṃ | ceccā kāmāi pavvae ||34||

sagaro vi sāgarantaṃ | bharahavāsaṃ narāhivo /

issariyaṃ kevalaṃ hiccā | dayāi parinivvuḍe ||35||

caittā bhārahaṃ vāsaṃ | cakkavaī mahiḍḍhio /

pavvajjam abbhuvagao | maghavaṃ nāma mahājaso ||36||

saṇaṃkumāro maṇussindo | cakkavaī mahaḍḍhio /

puttaṃ rajje ṭhaveūṇaṃ | so vi rāyā tavaṃ care ||37||

caittā bhārahaṃ vāsaṃ | cakkavaī mahaḍḍhio /

santī santikare loe | patto gaim aṇuttaraṃ ||38||

ikkhāgarāyavasabho | kunthū nāma narīsaro /

vikkhāyakittī bhagavaṃ | patto gaim aṇuttaraṃ ||39||

sāgarantaṃ caittāṇaṃ | bharahaṃ naravarīsaro /

aro ya arayaṃ patto | patto gaim aṇuttaraṃ ||40||

caittā bhārahaṃ vāsaṃ | caittā balavāhaṇaṃ /

caittā uttame bhoe | mahāpaume tavaṃ care ||41||

egacchattaṃ pasāhittā | mahiṃ māṇanisūraṇo /

hariseṇo maṇussindo | patto gaim aṇuttaraṃ ||42||

annio rāyasahassehiṃ | supariccāī damaṃ care /

jayanāmo jiṇakkhāyaṃ | patto gaim aṇuttaraṃ ||43||

dasaṇṇarajjaṃ mudiyaṃ | caittāṇaṃ muṇī care /

dasaṇṇabhaddo nikkhanto | sakkhaṃ sakkeṇa coio ||44||

namī namei appāṇaṃ | sakkhaṃ sakkeṇa coio /

caiūṇa gehaṃ vaidehī | sāmaṇṇe pajjuvaṭhio ||45||

karakaṇḍū kaliṃgesu | paṃcālesu ya dummuho /

namī rāyā videhesu | gandhāresu ya naggaī ||46||

ee narindavasabhā | nikkhantā jiṇasāsaṇe /

putte rajje ṭhaveūṇaṃ | sāmaṇṇe pajjuvaṭhiyā ||47||

sovīrarāyavasabho | caittāṇa muṇī care /

udāyaṇo pavvaio | patto gaim aṇuttaraṃ ||48||

taheva kāsīrāyā | seosaccaparakkame /

kāmabhoge pariccajja | pahaṇe kammamahāvaṇaṃ ||49||

taheva vijao rāyā | aṇaṭhākitti pavvae /

rajjaṃ tu guṇasamiddhaṃ | payahittu mahājaso ||50||

tahevuggaṃ tavaṃ kiccā | avvakkhitteṇa ceyasā /

mahabbalo rāyarisī | ādāya sirasā siriṃ ||51||

kahaṃ dhīro aheūhiṃ | ummatto va mahiṃ care /

ee visesamādāya | sūrā daḍhaparakkamā ||52||

accantaniyāṇakhamā | saccā me bhāsiyā vaī /

atariṃsu tarantege | tarissanti aṇāgayā ||53||

kahiṃ dhīre aheūhiṃ | attāṇaṃ pariyāvase /

savvasaṃgavinimmukke | siddhe bhavai nīrae ||54|| tti bemi ||

||saṃjaijjaṃ samattaṃ ||18||

U/19 miyāputtīyaṃ ekonaviṃśatitamam adhyayanam /

suggīve nayare ramme | kāṇaṇujjāṇasohie /

rāyā balabhaddi tti | miyā tassaggamāhisī ||1||

tesiṃ putte balasirī | miyāputte tti vissue /

ammāpiūṇa daie | juvarāyā damīsare ||2||

nandaṇe so u pāsāe | kīlae saha itthihiṃ /

deve dogundage ceva | niccaṃ muiyamāṇaso ||3||

maṇirayaṇakoimatale | pāsāyāloyaṇaṭhio /

āloei nagarassa | caukkattiyacaccare ||4||

aha tattha aicchantaṃ | pāsaī samaṇasaṃjayaṃ /

tavaniyamasaṃjamadharaṃ | sīlaḍḍhaṃ guṇaāgaraṃ ||5||

taṃ dehaī miyāputte | diṭhīe aṇimisāe u /

kahiṃ mannerisaṃ rūvaṃ | diṭhapuvvaṃ mae purā ||6||

sāhussa darisaṇe tassa | ajjhavasāṇammi sohaṇe /

mohaṃgayassa santassa | jāīsaraṇaṃ samuppannaṃ ||7||

jāīsaraṇe samuppanne | miyāputte mahiḍḍhie /

saraī porāṇiyaṃ jāiṃ | sāmaṇṇaṃ ca purā kayaṃ ||8||

visaehi arajjanto | rajjanto saṃjamammi ya /

ammāpiyaram uvāgamma | imaṃ vayaṇam abbavī ||9||

suyāṇi me paṃca mahavvayāṇi | naraesu dukkhaṃ ca tirikkhajoṇisu /

nivviṇṇakāmo mi mahaṇṇavāu | aṇujāṇaha pavvaissāmi ammo ||10||

amma tāya mae bhogā | bhuttā visaphalovamā /

pacchā kaḍuyavivāgā | aṇubandhaduhāvahā ||11||

imaṃ sarīraṃ aṇiccaṃ | asuiṃ asuisaṃbhavaṃ /

asāsayāvāsam iṇaṃ | dukkhakesāṇa bhāyaṇaṃ ||12||

asāsae sarīrammi | raiṃ novalabhām ahaṃ /

pacchā purā va caiyavve | pheṇabubbuyasannibhe ||13||

māṇusatte asārammi | vāhīrogāṇa ālae /

jarāmaraṇaghatthammi | khaṇaṃ pi na ramām ahaṃ ||14||

jammaṃ dukkhaṃ jarā dukkhaṃ | rogāṇi maraṇāṇi ya /

aho dukkho hu saṃsāro | jattha kīsanti jantavo ||15||

khettaṃ vatthuṃ hiraṇṇaṃ ca | puttadāraṃ ca bandhavā /

caittāṇaṃ imaṃ dehaṃ | gantavvam avasassa me ||16||

jaha kimpāgaphalāṇa | pariṇāmo na sundaro /

evaṃ bhuttāṇa bhogāṇaṃ | pariṇāmo na sundaro ||17||

addhāṇaṃ jo mahantaṃ tu | appāheo pavajjaī /

gacchanto so duhī hoi | chuhātaṇhāe pīḍio ||18||

evaṃ dhammaṃ akāūṇaṃ | jo gacchai paraṃ bhavaṃ /

gacchanto so duhī hoi | vāhīrogehiṃ pīḍio ||19||

addhāṇaṃ jo mahantaṃ tu | sapāheo pavajjaī /

gacchanto so suhī hoi | chuhātanhāvivajjio ||20||

evaṃ dhammaṃ pi kāūṇaṃ | jo gacchai paraṃ bhavaṃ /

gacchanto so suhī hoi | appakamme aveyaṇe ||21||

jahā gehe palittammi | tassa gehassa jo pahū /

sārabhaṇḍāṇi nīṇei | asāraṃ avaijjhai ||22||

evaṃ loe palittammi | jarāe maraṇeṇa ya /

appāṇaṃ tāraissāmi | tubbhehiṃ aṇumannio ||23||

taṃ binti ammāpiyaro | sāmaṇṇa putta duccaraṃ /

guṇāṇaṃ tu sahassāiṃ | dhāreyavvāiṃ bhikkhuṇā ||24||

samayā savvabhūesu | sattumittesu vā jage /

pāṇāivāyaviraī | jāvaj jīvāe dukkaraṃ ||25||

niccakālappamatteṇaṃ | musāvāyavivajjaṇaṃ /

bhāsiyavvaṃ hiyaṃ saccaṃ | niccāutteṇa dukkaraṃ ||26||

dantasohaṇam āissa | adattassa vivajjaṇaṃ /

aṇavajjesaṇijjassa | giṇhaṇā avi dukkaraṃ ||27||

viraī abambhacerassa | kāmabhogarasannuṇā /

uggaṃ mahavvayaṃ bambhaṃ | dhāreyavvaṃ sudukkaraṃ ||28||

dhaṇadhannapesavaggesu | pariggahavivajjaṇaṃ /

savvārambhapariccāo | nimmamattaṃ sudukkaraṃ ||29||

cauvvihe vi āhāre | rāībhoyaṇavajjaṇā /

sannihīsaṃcao ceva | vajjeyavvo sudukkaraṃ ||30||

chuhā taṇhā ya sīuṇhaṃ | daṃsamasagaveyaṇā /

akkosā dukkhasejjā ya | taṇaphāsā jallam eva ya ||31||

tālaṇā tajjaṇā ceva | vahabandhaparīsahā /

dukkhaṃ bhikkhāyariyā | jāyaṇā ya alābhayā ||32||

kāvoyā jā imā vittī | kesaloo ya dāruṇo /

dukkhaṃ bambhavvayaṃ ghoraṃ | dhāreu ya mahappaṇo ||33||

suhoio tumaṃ puttā | sukumālo sumajjio /

na hu sī pabhū tumaṃ puttā | sāmaṇṇam aṇupāliyā ||34||

jāvaj jīvam avissāmo | guṇāṇaṃ tu mahabbharo /

gurū u lohabhāru vva | jo puttā hoi duvvaho ||35||

āgāse gaṃgasou vva | paḍisou vva duttaro /

bāhāhiṃ sāgaro ceva | tariyavvo guṇodahī ||36||

vāluyākavalo ceva | nirassāe u saṃjame /

asidhārāgamaṇaṃ ceva | dukkaraṃ cariuṃ tavo ||37||

ahī vegantadiṭhīe | caritte putta dukkare /

javā lohamayā ceva | cāveyavvā sudukkaraṃ ||38||

jahā aggisihā dittā | pāuṃ hoi sudukkarā /

tahā dukkaraṃ kareuṃ je | tāruṇṇe samaṇattaṇaṃ ||39||

jahā dukkhaṃ bhareuṃ je | hoi vāyassa kotthalo /

tahā dukkhaṃ kareuṃ je | kīveṇaṃ samaṇattaṇaṃ ||40||

jahā tulāe toleuṃ | dukkaro mandaro girī /

tahā nihuyanīsaṃkaṃ | dukkaraṃ samaṇattaṇaṃ ||41||

jahā bhuyāhiṃ tariuṃ | dukkaraṃ rayaṇāyaro /

tahā aṇuvasanteṇaṃ | dukkaraṃ damasāgaro ||42||

bhuṃja māṇussae bhoge | paṃcalakkhaṇae tumaṃ /

bhuttabhogī tao jāyā | pacchā dhammaṃ carissasi ||43||

so bei ammāpiyaro | evam eyaṃ jahā phuḍaṃ /

iha loe nippivāsassa | natthi kiṃcivi dukkaraṃ ||44||

sārīramāṇasā ceva | veyaṇāo aṇantaso /

mae soḍhāo bhīmāo | asaiṃ dukkhabhayāṇi ya ||45||

jarāmaraṇakantāre | cāurante bhayāgare /

mae soḍhāṇi bhīmāṇi | jammāṇi maraṇāṇi ya ||46||

jahā ihaṃ agaṇī uṇho | etto 'antaguṇe tahiṃ /

naraesu veyaṇā uṇhā | assāyā veiyā mae ||47||

jahā imaṃ ihaṃ sīyaṃ | etto 'antaguṇe tahiṃ /

naraesu veyaṇā sīyā | assāyā veiyā mae ||48||

kandanto kaṃdukumbhīsu | uḍḍhapāo ahosiro /

huyāsaṇe jalantammi | pakkapuvvo aṇantaso ||49||

mahādavaggisaṃkāse | marummi vairavālue /

kalambavāluyāe ya | daḍḍhapuvvo aṇantaso ||50||

rasanto kandukumbhīsu | uḍḍhaṃ baddho abandhavo /

karavattakarakayāīhiṃ | chinnapuvvo aṇantaso ||51||

aitikkhakaṇagāiṇṇe | tuṃge simbalipāyave /

kheviyaṃ pāsabaddheṇaṃ | kaḍḍhokaḍḍhāhiṃ dukkaraṃ ||52||

mahājantesu ucchū vā | ārasanto subheravaṃ ũ/

pīḍio mi sakammehiṃ | pāvakammo aṇantaso ||53||

kūvanto kolasuṇaehiṃ | sāmehiṃ sabalehi ya /

phāḍio phālio chinno | vipphuranto aṇegaso ||54||

asīhi ayasivaṇṇāhiṃ | bhallehiṃ paisehi ya /

chinno bhinno vibhinno ya | oiṇṇo pāvakammuṇā ||55||

avaso loharahe jutto | jalante samilājue /

coio tottajuttehiṃ | rojjho vā jaha pāḍio ||56||

huyāsaṇe jalantammi | ciyāsu mahiso viva /

daḍḍho pakko ya avaso | pāvakammehi pāvio ||57||

balā saṃḍāsatuṇḍehiṃ | lohatuṇḍehi pakkhihiṃ /

vilutto vilavanto haṃ | ḍhaṃkagiddhehi 'antaso ||58||

taṇhākilanto dhāvanto | patto veyaraṇiṃ nadiṃ /

jalaṃ pāhiṃ ti cintanto | khuradhārāhiṃ vivāio ||59||

uṇhābhitatto saṃpatto | asipattaṃ mahāvaṇaṃ /

asipattehiṃ paḍantehiṃ | chinnapuvvo aṇegaso ||60||

muggarehiṃ musaṃṭhīhiṃ | sūlehiṃ musalehi ya /

gayāsaṃ bhaggagattehiṃ | pattaṃ dukkhaṃ aṇantaso ||61||

khurehiṃ tikkhadhārehiṃ | churiyāhiṃ kappaṇīhi ya /

kappio phālio chinno | ukkitto ya aṇegaso ||62||

pāsehiṃ kūḍajālehiṃ | mio vā avaso ahaṃ /

vāhio baddharuddho vā | bahū ceva vivāio ||63||

galehiṃ magarajālehiṃ | maccho vā avaso ahaṃ /

ullio phālio gahio | mārio ya aṇantaso ||64||

vīdaṃsaehi jālehiṃ | leppāhiṃ sauṇo viva /

gahio laggo baddho ya | mārio ya aṇantaso ||65||

kuhāḍapharasumāīhiṃ | vaḍḍhaīhiṃ dumo viva /

kuio phālio chinno | tacchio ya aṇantaso ||66||

caveḍamuṭhimāīhiṃ | kumārehiṃ ayaṃ piva /

tāḍio kuio bhinno | cuṇṇio ya aṇantaso ||67||

tattāiṃ tambalohāiṃ | tauyāiṃ sīsayāṇi ya /

pāio kalakalantāiṃ | ārasanto subheravaṃ ||68||

tuhaṃ piyāiṃ maṃsāiṃ | khaṇḍāiṃ sollagāṇi ya /

khāvio misamaṃsāiṃ | aggivaṇṇāi 'egaso ||69||

tuhaṃ piyā surā sīhū | merao ya mahūṇi ya /

pāio mi jalantīo | vasāo ruhirāṇi ya ||70||

niccaṃ bhīeṇa tattheṇa | duhieṇa vahieṇa ya /

paramā duhasaṃbaddhā | veyaṇā veditā mae ||71||

tivvacaṇḍappagāḍhāo | ghorāo aidussahā /

mahabbhayāo bhīmāo | naraesu veditā mae ||72||

jārisā māṇuse loe | tāyā dīsanti veyaṇā /

etto aṇantaguṇiyā | naraesu dukkhaveyaṇā ||73||

savvabhavesu assāyā | veyaṇā veditā mae /

nimesantaramittaṃ pi | jaṃ sātā natthi veyaṇā ||74||

taṃ bintammāpiyaro | chandeṇaṃ putta pavvayā /

navaraṃ puṇa sāmaṇṇe | dukkhaṃ nippaḍikammayā ||75||

so bei ammāpiyaro | evam eyaṃ jahā phuḍaṃ /

paḍikammaṃ ko kuṇaī | araṇṇe miyapakkhiṇaṃ ||76||

egabbhūe araṇṇe va | jahā u caraī mige /

evaṃ dhammaṃ carissāmi | saṃjameṇa taveṇa ya ||77||

jayā migassa āyaṃko | mahāraṇṇammi jāyaī /

accantaṃ rukkhamūlammi | ko -aṃ tāhe tigicchaī ||78||

ko vā se osahaṃ dei | ko vā se pucchaī suhaṃ /

ko se bhattaṃ ca pāṇaṃ vā | āharittu paṇāmae ||79||

jayā ya se suhī hoi | tayā gacchai goyaraṃ /

bhattapāṇassa aṭhāe | vallarāṇi sarāṇi ya ||80||

khāittā pāṇiyaṃ pāuṃ | vallarehiṃ sarehi ya /

migacāriyaṃ carittāṇaṃ | gacchaī migacāriyaṃ ||81||

evaṃ samuṭhio bhikkhū | evameva aṇegae /

migacāriyaṃ carittāṇaṃ | uḍḍhaṃ pakkamaī disaṃ ||82||

jahā mige ege aṇegacārī | aṇegavāse dhuvagoyare ya /

evaṃ muṇī goyariyaṃ paviṭhe | no hīlae no vi ya khiṃsaejjā ||83||

migacāriyaṃ carissāmi | evaṃ puttā jahā suhaṃ /

ammāpiīhi 'unnāo | jahāi uvahiṃ tahā ||84||

miyacāriyaṃ carissāmi | savvadukkhavimokkhaṇiṃ /

tubbhehiṃ ambaṇunnāo | gaccha putta jahā suhaṃ ||85||

evaṃ so ammāpiyaro | aṇumāṇittāṇa bahuvihaṃ /

mamattaṃ chindaī tāhe | mahānāgo vva kaṃcuyaṃ ||86||

iḍḍhī vittaṃ ca mitte ya | puttadāraṃ ca nāyao /

reṇuyaṃ va paḍe laggaṃ | niddhuṇittāṇa niggao ||87||

paṃcamahavvayajutto | paṃcahi samio tiguttigutto ya /

sabbhintarabāhirao | tavokammaṃsi ujjutto ||88||

nimmamo nirahaṃkāro | nisaṃgo cattagāravo /

samo ya savvabhūesu | tasesu thāvaresu ya ||89||

lābhālābhe suhe dukkhe | jīvie maraṇe tahā /

samo nindāpasaṃsāsu | tahā māṇāvamāṇao ||90||

gāravesuṃ kasāesuṃ | daṇḍasallabhaesu ya /

niyatto hāsasogāo | aniyāṇo abandhaṇo ||91||

aṇissio ihaṃ loe | paraloe aṇissio /

vāsīcandaṇakappo ya | asaṇe aṇasaṇe tahā ||92||

appasatthehiṃ dārehiṃ | savvao pihiyāsave /

ajjhappajjhāṇajogehiṃ | pasatthadamasāsaṇe ||93||

evaṃ nāṇeṇa caraṇeṇa | daṃsaṇeṇa taveṇa ya /

bhāvaṇāhi ya suddhāhiṃ | sammaṃ bhāvettu appayaṃ ||94||

bahuyāṇi u vāsāṇi | sāmaṇṇam aṇupāliyā /

māsieṇa u bhatteṇa | siddhiṃ patto aṇuttaraṃ ||95||

evaṃ karanti saṃbuddhā | paṇḍiyā paviyakkhaṇā /

viṇiaanti bhogesu | miyāputte jahāmisī ||96||

mahāpabhāvassa mahājasassa | miyāi puttassa nisamma bhāsiyaṃ /

tavappahāṇaṃ cariyaṃ ca uttamaṃ | gaippahāṇaṃ ca tilogavissutaṃ ||97||

viyāṇiyā dukkhavivaddhaṇaṃ dhaṇaṃ | mamattabandhaṃ ca mahābhayāvahaṃ /

suhāvahaṃ dhammadhuraṃ aṇuttaraṃ | dhārejja nivvāṇaguṇāvahaṃ mahaṃ ||98|| tti bemi

||

|| miyāputtīyaṃ samattaṃ ||19||

U/20 mahāniyaṇṭhijjaṃ viṃśatitamam adhyayanam /

siddhāṇa namo kiccā | saṃjayāṇaṃ ca bhāvao /

atthadhammagaiṃ taccaṃ | aṇusaṭhiṃ suṇeha me ||1||

pabhūyarayaṇo rāyā | seṇio magahāhivo /

vihārajattaṃ nijjāo | maṇḍikucchiṃsi ceie ||2||

nāṇādumalayāiṇṇaṃ | nāṇāpakkhiniseviyaṃ /

nāṇākusumasaṃchannaṃ | ujjāṇaṃ nandaṇovamaṃ ||3||

tattha so pāsaī sāhuṃ | saṃjayaṃ susamāhiyaṃ /

nisinnaṃ rukkhamūlammi | sukumālaṃ suhoiyaṃ ||4||

tassa rūvaṃ tu pāsittā | rāiṇo tammi saṃjae /

accantaparamo āsī | aulo rūvavimhao ||5||

aho vaṇṇo aho rūvaṃ | aho ajjassa somayā /

aho khantī aho muttī | aho bhoge asaṃgayā ||6||

tassa pāe u vandittā | kāūṇa ya payāhiṇaṃ /

nāidūramaṇāsanne | paṃjalī paḍipucchaī ||7||

taruṇo si ajjo pavvaio | bhogakālammi saṃjayā /

uvaṭhio si sāmaṇṇe | eyam aṭhaṃ suṇemi tā ||8||

aṇāho mi mahārāya | nāho majjha na vijjaī /

anukampagaṃ suhiṃ vāvi | kaṃci nābhisamemahaṃ ||9||

tao so pahasio rāyā | seṇio magahāhivo /

evaṃ te iḍḍhimantassa | kahaṃ nāho na vijjaī ||10||

homi nāho bhayantāṇaṃ | bhoge bhuṃjāhi saṃjayā /

mittanāīparivuḍo | māṇussaṃ khu sudullahaṃ ||11||

appaṇā vi aṇāho si | seṇiyā magahāhivā /

appaṇā aṇāho santo | kassa nāho bhavissasi ||12||

evaṃ vutto narindo so | susaṃbhanto suvimhio /

vayaṇaṃ assuyapuvvaṃ | sāhuṇā vimhayannio ||13||

assā hatthī maṇussā me | puraṃ anteuraṃ ca me /

bhuṃjāmi māṇuse bhoge | āṇā issariyaṃ ca me ||14||

erise sampayaggammi | savvakāmasamappie /

kahaṃ aṇāho bhavai | mā hu bhante musaṃ vae ||15||

na tumaṃ jāṇe aṇāhassa | atthaṃ potthaṃ ca patthivā /

jahā aṇāho bhavaī | saṇāho vā narāhivā ||16||

suṇeha me mahārāya | avvakkhitteṇa ceyasā /

jahā aṇāho bhavaī | jahā meyaṃ pavattiyaṃ ||17||

kosambī nāma nayarī | purāṇa purabheyaṇī /

tattha āsī piyā majjha | pabhūyadhaṇasaṃcao ||18||

paḍhame vae mahārāya | aulā me acchiveyaṇā /

ahotthā viulo ḍāho | savvagattesu ya patthivā ||19||

satthaṃ jahā parasatikkhaṃ | sarīravivarantare /

āvīlijja arī kuddho | evaṃ me acchiveyaṇā ||20||

tiyaṃ me antaricchaṃ ca | uttamaṃgaṃ ca pīḍaī /

indāsaṇisamā ghorā | veyaṇā paramadāruṇā ||21||

uvaṭhiyā me āyariyā | vijjāmantatigicchayā /

adhīyā satthakusalā | mantamūlavisārayā ||22||

te me tigicchaṃ kuvvanti | cāuppāyaṃ jahāhiyaṃ /

na ya dukkhā vimoyanti | esā majjha aṇāhayā ||23||

piyā me savvasāraṃ pi | dijjā hi mama kāraṇā /

na ya dukkhā vimoei | esā majjha aṇāhayā ||24||

māyā ya me mahārāya | puttasogaduhaiyā /

na ya dukkhā vimoei | esā majjha aṇāhayā ||25||

bhāyaro me mahārāya | sagā jeṭhakaṇiṭhagā /

na ya dukkhā vimoyanti | esā majjha aṇāhayā ||26||

bhaiṇīo me mahārāya | sagā jeṭhakaṇiṭhagā /

na ya dukkhā vimoyanti | esā majjha aṇāhayā ||27||

bhāriyā me mahārāya | aṇurattā aṇuvvayā /

aṃsupuṇṇehiṃ nayaṇehiṃ | uraṃ me parisiṃcaī ||28||

annaṃ pāṇaṃ ca ṇhāṇaṃ ca | gandhamallavilevaṇaṃ /

mae nāyam aṇāyaṃ vā | sā bālā neva bhuṃjaī ||29||

khaṇaṃ pi me mahārāya | pāsāo me na phiaī /

na ya dukkhā vimoei | esā majjha aṇāhayā ||30||

tao haṃ evam āhaṃsu | dukkhamā hu puṇo puṇo /

veyaṇā aṇubhaviuṃ je | saṃsārammi aṇantae ||31||

saiṃ ca jai muccejjā | veyaṇā viulā io /

khanto danto nirārambho | pavvae aṇagāriyaṃ ||32||

evaṃ ca cintaittāṇaṃ | pasutto mi narāhivā /

pariyattantīe rāīe | veyaṇā me khayaṃ gayā ||33||

tao kalle pabhāyammi | āpucchittāṇa bandhave /

khanto danto nirārambho | pavvaio 'agāriyaṃ ||34||

to haṃ nāho jāo | appaṇo ya parassa ya /

savvesiṃ ceva bhūyāṇaṃ | tasāṇa thāvarāṇa ya ||35||

appā naī veyaraṇī | appā me kūḍasāmalī /

appā kāmaduhā dheṇū | appā me nandaṇaṃ vaṇaṃ ||36||

appā kattā vikattā ya | dukkhāṇa ya suhāṇa ya /

appā mittam amittaṃ ca | duppaṭhiyasupaṭhio ||37||

imā hu annā vi aṇāhayā nivā | tamegacitto nihuo suṇehi /

niyaṇṭhadhammaṃ lahiyāṇa vī jahā | sīyanti ege bahukāyarā narā ||38||

jo pavvaittāṇa mahavvayāiṃ | sammaṃ ca no phāsayaī pamāyā /

aniggahappā ya rasesu giddhe | na mūlao chinnai bandhaṇaṃ se ||39||

āuttayā jassa na atthi kāi | iriyāe bhāsāe tahesaṇāe /

āyāṇanikkhevaduguṃchaṇāe | na dhīrajāyaṃ aṇujāi maggaṃ ||40||

ciraṃ pi se muṇḍaruī bhavittā | athiravvae tavaniyamehi bhaṭhe /

ciraṃ pi appāṇa kilesaittā | na pārae hoi hu saṃparāe ||41||

polleva muṭhī jaha se asāre | ayantie kūḍakahāvaṇe vā /

rāḍhāmaṇī veruliyappagāse | amahagghae hoi hu jāṇaesu ||42||

kusīlaliṃgaṃ iha dhāraittā | isijjhayaṃ jīviya būhaittā /

asaṃjae saṃjayalappamāṇe | viṇigghāyam āgacchai se ciraṃ pi ||43||

visaṃ tu pīyaṃ jaha kālakūḍaṃ | haṇāi satthaṃ jaha kuggahīyaṃ /

eso vi dhammo visaovavanno | haṇāi veyāla ivāvivanno ||44||

je lakkhaṇaṃ suviṇa pauṃjamāṇe | nimittakoūhalasaṃpagāḍhe /

kuheḍavijjāsavadārajīvī | na gacchaī saraṇaṃ tammi kāle ||45||

tamaṃ tameṇeva u se asīle | sayā duhī vippariyāsuvei /

saṃdhāvaī naragatirikkhajoṇiṃ | moṇaṃ virāhettu asāhurūve ||46||

ūddesiyaṃ kīyagaḍaṃ niyāgaṃ | na muṃcaī kiṃci aṇesaṇijjaṃ /

aggī vivā savvabhakkhī bhavittā | itto cue gacchai kau pāvaṃ ||47||

na taṃ arī kaṇṭhachettā karei | jaṃ se kare appaṇiyā durappayā /

se nāhaī maccumuhaṃ tu patte | pacchāṇutāveṇa dayāvihūṇo ||48||

niraṭhiyā naggaruī u tassa | je uttamaṭhaṃ vivajjāsamei /

ime vi se natthi pare vi loe | duhao vi se jhijjai tattha loe ||49||

emeva hā chandakusīlarūve | maggaṃ virāhettu jiṇuttamāṇaṃ /

kurarī vivā bhogarasāṇugiddhā | niraṭhasoyā pariyāvamei ||50||

soccāṇa mehāvi subhāsiyaṃ imaṃ | aṇusāsaṇaṃ nāṇaguṇovaveyaṃ /

maggaṃ kusīlāṇa jahāya savvaṃ | mahāniyaṇṭhāṇa vae paheṇa ||51||

carittamāyāraguṇannie tao | aṇuttaraṃ saṃjama pāliyāṇa /

nirāsave saṃkhaviyāṇa kammaṃ | uvei ṭhāṇaṃ viuluttamaṃ dhuvaṃ ||52||

evuggadante vi mahātavodhaṇe | mahāmuṇī mahāpainne mahāyase /

mahāniyaṇṭhijjam iṇaṃ mahāsuyaṃ | se kāheī mahayā vitthareṇaṃ ||53||

tuṭho ya seṇio rāyā | iṇam udāhu kayaṃjalī /

aṇāhattaṃ jahābhūyaṃ | suṭhu me uvadaṃsiyaṃ ||54||

tujjhaṃ suladdhaṃ khu maṇussajammaṃ | lābhā suladdhā ya tume mahesī /

tubbhe saṇāhā ya sabandhavā ya | jaṃ bhe ṭhiyā magge jiṇuttamāṇa ||55||

taṃ si nāho aṇāhāṇaṃ | savvabhūyāṇa saṃjayā /

khāmemi te mahābhāga | icchāmi aṇusāsiuṃ ||56||

pucchiūṇa mae tubbhaṃ | jhāṇavigghāo jo kao /

nimantiyā ya bhogehiṃ | taṃ savvaṃ marisehi me ||57||

evaṃ thuṇittāṇa sa rāyasīho | aṇagārasīhaṃ paramāi bhattīe /

saoroho sapariyaṇo sabandhavo | dhammāṇuratto vimaleṇa ceyasā ||58||

ūsasiyaromakūvo | kāūṇa ya payāhiṇaṃ /

abhivandiūṇa sirasā | aiyāo narāhivo ||59||

iyaro vi guṇasamiddho | tiguttigutto tidaṇḍavirao ya /

vihaga iva vippamukko | viharai vasuhaṃ vigayamoho ||60|| tti bemi ||

|| mahāniyaṇṭhijjaṃ samattaṃ ||20||

U/21 samuddapālīyam ekaviṃśam adhyayanam /

campāe pālie nāma | sāvae āsi vāṇie /

mahāvīrassa bhagavao | sīse so u mahappaṇo ||1||

nigganthe pāvayaṇe | sāvae se vi kovie /

poeṇa vavaharante | pihuṇḍaṃ nagaram āgae ||2||

pihuṇḍe vavaharantassa | vāṇio dei dhūyaraṃ /

taṃ sasattaṃ paigijjha | sadesam aha patthio ||3||

aha pāliyassa gharaṇī | samuddaṃmi pasavaī /

aha bālae tahiṃ jāe | samuddapāli tti nāmae ||4||

khemeṇa āgae campaṃ | sāvae vāṇie gharaṃ /

saṃvaḍḍhaī tassa ghare | dārae se suhoie ||5||

bāvattarī kalāo ya | sikkhaī nīikovie /

jovvaṇeṇa ya saṃpanne | surūve piyadaṃsaṇe ||6||

tassa rūvavaiṃ bhajjaṃ | piyā āṇei rūviṇiṃ /

pāsāe kīlae ramme | devo dogundao jahā ||7||

aha annayā kayāī | pāsāyāloyaṇe ṭhio /

vajjhamaṇḍaṇasobhāgaṃ | vajjhaṃ pāsai vajjhagaṃ ||8||

taṃ pāsiūṇa saṃvegaṃ | samuddapālo iṇam abbavī /

aho 'subhāṇa kammāṇaṃ | nijjāṇaṃ pāvagaṃ imaṃ ||9||

saṃbuddho so tahiṃ bhagavaṃ | paramasaṃvegam āgao /

āpucchammāpiyaro | pavvae aṇagāriyaṃ ||10||

jahittu 'sagganthamahākilesaṃ | mahantamohaṃ kasiṇaṃ bhayāvahaṃ /

pariyāyadhammaṃ cabhiroyaejjā | vayāṇi sīlāṇi parīsahe ya ||11||

ahiṃsasaccaṃ ca ateṇagaṃ ca | tatto ya bambhaṃ apariggahaṃ ca /

paḍivajjiyā paṃca mahavvayāṇi | carijja dhammaṃ jiṇadesiyaṃ vidū ||12||

savvehiṃ bhūehiṃ dayāṇukampī | khantikkhame saṃjayabambhayārī /

sāvajjajogaṃ parivajjayanto | carijja bhikkhū susamāhiindie ||13||

kāleṇa kālaṃ viharejja raṭhe | balābalaṃ jāṇiya appaṇo ya /

sīho va saddeṇa na saṃtasejjā | vayajoga succā na asaccamāhu ||14||

uvehamāṇo u parivvaejjā | piyam appiyaṃ savva titikkhaejjā /

na savva savvattha 'bhiroyaejjā | na yāvi pūyaṃ garahaṃ ca saṃjae ||15||

aṇegachandām iha māṇavehiṃ | je bhāvao saṃpagarei bhikkhū /

bhayabheravā tattha uinti bhīmā | divvā maṇussā aduvā tiricchā ||16||

parīsahā duvvisahā aṇege | sīyanti jatthā bahukāyarā narā /

se tattha patte na vahijja bhikkhū | saṃgāmasīse iva nāgarāyā ||17||

sīosiṇā daṃsamasā ya phāsā | āyaṃkā vivihā phusanti dehaṃ /

akukkuo tattha 'hiyāsaejjā | rayāi khevejja pure kayāiṃ ||18||

pahāya rāgaṃ ca taheva dosaṃ | mohaṃ ca bhikkhū satataṃ viyakkhaṇo /

meru vva vāeṇa akampamāṇo | parīsahe āyagutte sahejjā ||19||

aṇunnae nāvaṇae mahesī | na yāvi pūyaṃ garahaṃ ca saṃjae /

sa ujjabhāvaṃ paḍivajja saṃjae | nivvāṇamaggaṃ virae uvei ||20||

arairaisahe pahīṇasaṃthave | virae āyahie pahāṇavaṃ /

paramaṭhapaehiṃ ciṭhaī | chinnasoe amame akiṃcaṇe ||21||

vivittalayaṇāi bhaejja tāī | nirovalevāi asaṃthaḍāiṃ /

isīhi ciṇṇāi mahāyasehiṃ | kāeṇa phāsejja parīsahāiṃ ||22||

sannāṇanāṇovagae mahesī | aṇuttaraṃ cariuṃ dhammasaṃcayaṃ /

aṇuttare nāṇadhare jasaṃsī | obhāsaī sūrie vantalikkhe ||23||

duvihaṃ khaveūṇa ya puṇṇapāvaṃ | niraṃgaṇe savvao vippamukke /

tarittā samuddaṃ va mahābhavoghaṃ | samuddapāle apuṇāgamaṃ gae ||24|| tti bemi ||

|| samuddapālīyaṃ samattaṃ ||21||

U/22 rahanemijjaṃ ddhāviṃśam adhyayanam /

soriyapuraṃmi nayare | āsi rāyā mahiḍḍhie /

vasudevu tti nāmeṇaṃ | rāyalakkhaṇasaṃjue ||1||

tassa bhajjā duve āsī | rohiṇī devaī tahā /

tāsiṃ doṇhaṃ duve puttā | iṭhā rāmakesavā ||2||

soriyapuraṃmi nayare | āsī rāyā mahiḍḍhie /

samuddavijae nāmaṃ | rāyalakkhaṇasaṃjue ||3||

tassa bhajjā sivā nāma | tīse putto mahāyaso /

bhagavaṃ ariṭhanemi tti | loganāhe damīsare ||4||

so 'riṭhanemināmo u | lakkhaṇassarasaṃjuo /

aṭhasahassalakkhaṇadharo | goyamo kālagacchavī ||5||

vajjarisahasaṃghayaṇo | samacauraṃso jhasoyaro /

tassa rāyamaīkannaṃ | bhajjaṃ jāyai kesavo ||6||

aha sā rāyavarakannā | susīlā cārupehaṇī /

savvalakkhaṇasaṃpannā | vijjusoyāmaṇippabhā ||7||

ahāha jaṇao tīse | vāsudevaṃ mahiḍḍhiyaṃ /

ihāgacchaū kumāro | jā se kannaṃ dadāmi haṃ ||8||

savvosahīhiṃ ṇhavio | kayakouyamaṃgalo /

divvajuyalaparihio | ābharaṇehiṃ vibhūsio ||9||

mattaṃ ca gandhahatthi | vāsudevassa jeṭhagaṃ /

ārūḍho sohae ahiyaṃ | sire cūḍāmaṇī jahā ||10||

aha ūsieṇa chatteṇa | cāmarāhi ya sohie /

dasāracakkeṇa ya so | savvao parivārio ||11||

cauraṃgiṇīe senāe | raiyāe jahakkamaṃ /

turiyāṇa sannināeṇa | divveṇa gagaṇaṃ phuse ||12||

eyārisāe iḍḍhīe | jutīe uttamāi ya /

niyagāo bhavaṇāo | nijjāo vaṇhipuṃgavo ||13||

aha so tattha nijjanto | dissa pāṇe bhayaddue /

vāḍehiṃ paṃjarehiṃ ca | sanniruddhe sudukkhie ||14||

jīviyantaṃ tu saṃpatte | maṃsaṭhā bhakkhiyavvae /

pāsettā se mahāpanne | sārahiṃ iṇam abbavī ||15||

kassa aṭhā ime pāṇā | ee savve suhesiṇo /

vāḍehiṃ paṃjarehiṃ ca | sanniruddhā ya acchahiṃ ||16||

aha sārahī tao bhaṇai | ee bhaddā u pāṇiṇo /

tujjhaṃ vivāhakajjaṃmi | bhoyāveuṃ bahuṃ jaṇaṃ ||17||

soūṇa tassa vayaṇaṃ | bahupāṇiviṇāsaṇaṃ /

cintei se mahāpanno | sāṇukkose jiehiu ||18||

jai majjha kāraṇā ee | hammanti subahū jiyā /

na me eyaṃ tu nissesaṃ | paraloge bhavissaī ||19||

so kuṇḍalāṇa juyalaṃ | suttagaṃ ca mahāyaso /

ābharaṇāṇi ya savvāṇi | sārahissa paṇāmae ||20||

maṇapariṇāme ya kae | devā ya jahoiyaṃ samoiṇṇā /

savviḍḍhīi saparisā | nikkhamaṇaṃ tassa kāuṃ je ||21||

devamaṇussaparivuḍo | sīyārayaṇaṃ tao samārūḍho /

nikkhamiya bāragāo | revayayaṃmi ṭhio bhagavaṃ ||22||

ujjāṇaṃ saṃpatto | oiṇṇo uttimāu sīyāo /

sāhassīi parivuḍo | aha nikkhamaī u cittāhiṃ ||23||

aha se sugandhagandhie | turiyaṃ maukuṃcie /

sayam eva luṃcaī kese | paṃcamuṭhīhiṃ samāhio ||24||

vāsudevo ya -aṃ bhaṇai | luttakesaṃ jiindiyaṃ /

icchiyamaṇorahaṃ turiyaṃ | pāvasū taṃ damīsarā ||25||

nāṇeṇaṃ daṃsaṇeṇaṃ ya | caritteṇa taheva ya /

khantīe muttīe | vaḍḍhamāṇo bhavāhi ya ||26||

evaṃ te rāmakesavā | dasārā ya bahū jaṇā /

ariṭhaṇemiṃ vandittā | abhigayā bāragāpuriṃ ||27||

soūṇa rāyakannā | pavvajjaṃ sā jiṇassa u /

nīhāsā ya nirāṇandā | sogeṇa u samutthiyā ||28||

rāīmaī vicintei | dhiratthu mama jīviyaṃ /

jā haṃ teṇa pariccattā | seyaṃ pavvaiuṃ mama ||29||

aha sā bhamarasannibhe | kuccaphaṇagasāhie /

sayameva luṃcaī kese | dhiimantā vavassiyā ||30||

vāsudevo ya -aṃ bhaṇai | luttakesaṃ jiindiyaṃ /

saṃsārasāgaraṃ ghoraṃ | tara kanne lahuṃ lahuṃ ||31||

sā pavvaiyā santī | pavvāvesī tahiṃ bahuṃ /

sayaṇaṃ pariyaṇaṃ ceva | sīlavantā bahussuyā ||32||

giriṃ revatayaṃ jantī | vāseṇullā u antarā /

vāsante andhayāraṃmi | anto layaṇassa sā ṭhiyā ||33||

cīvarāiṃ visārantī | jahā jāya tti pāsiyā /

rahanemī bhaggacitto | pacchā diṭho ya tīi vi ||34||

bhīyā ya sā tahiṃ daṭhuṃ | egante saṃjayaṃ tayaṃ /

bāhāhiṃ kāu saṃgopphaṃ | vevamāṇī nisīyaī ||35||

aha so vi rāyaputto | samuddavijayaṃgao /

bhīyaṃ paveviyaṃ daṭhuṃ | imaṃ vakkaṃ udāhare ||36||

rahanemī ahaṃ bhadde | surūve cārubhāsiṇi /

mamaṃ bhayāhi suyaṇu | na te pīlā bhavissaī ||37||

ehi tā bhuṃjimo bhoe | māṇussaṃ khu sudullahaṃ /

bhuttabhogī puṇo pacchā | jiṇamaggaṃ carissamo ||38||

daṭhūṇa rahanemiṃ taṃ | bhaggujjoyaparājiyaṃ /

rāīmaī asambhantā | appāṇaṃ saṃvare tahiṃ ||39||

aha sā rāyavarakannā | suṭhiyā niyamavvae /

jāī kulaṃ ca sīlaṃ ca | rakkhamāṇī tayaṃ vae ||40||

jai si rūveṇa vesamaṇo | lalieṇa nalakuvvaro /

tahā vi te na icchāmi | jai si sakkhaṃ purandaro ||41||

dhiratthu te jasokāmī | jo taṃ jīviyakāraṇā /

vantaṃ icchasi āvāuṃ | seyaṃ te maraṇaṃ bhave ||42||

ahaṃ ca bhogarāyassa | taṃ ca si andhagavaṇhiṇo /

mā kule gandhaṇā homo | saṃjamaṃ nihuo cara ||43||

jai taṃ kāhisi bhāvaṃ | jā jā dacchasi nārio /

vāyāiddho vva haḍho | aṭhiappā bhavissasi ||44||

govālo bhaṇḍavālo vā | jahā tad davvaṇissaro /

evaṃ aṇissaro taṃ pi | sāmaṇṇassa bhavissasi ||45||

tīse so vayaṇaṃ soccā | saṃjayāe subhāsiyaṃ /

aṃkuseṇa jahā nāgo | dhamme saṃpaḍivāio ||46||

maṇagutto vayagutto | kāyagutto jiindio /

sāmaṇṇaṃ niccalaṃ phāse | jāvaj jīvaṃ daḍhavvao ||47||

uggaṃ tavaṃ carittāṇaṃ | jāyā doṇṇi vi kevalī /

savvaṃ kammaṃ khavittāṇaṃ | siddhiṃ pattā aṇuttaraṃ ||48||

evaṃ karenti saṃbuddhā | paṇḍiyā paviyakkhaṇā /

viṇiyaanti bhogesu | jahā so purisottamo ||49|| tti bemi ||

|| rahanemijjaṃ samattaṃ ||22||

U/23 kesigoyamijjaṃ trayoviṃśam adhyayanam /

jiṇe pāsi tti nāmeṇa | arahā logapūio /

saṃbuddhappā ya savvannū | dhammatitthayare jiṇe ||1||

tassa logapadīvassa | āsi sīse mahāyase /

kesīkumārasamaṇe | vijjācaraṇapārage ||2||

ohināṇasue buddhe | sīsasaṃghasamāule /

gāmāṇugāmaṃ rīyante | sāvatthiṃ puram āgae ||3||

tinduyaṃ nāma ujjāṇaṃ | tammī nagaramaṇḍale /

phāsue sijjasaṃthāre | tattha vāsam uvāgae ||4||

aha teṇeva kāleṇaṃ | dhammatitthayare jiṇe /

bhagavaṃ vaddhamāṇi tti | savvalogammi vissue ||5||

tassa logapadīvassa | āsi sīse mahāyase /

bhagavaṃ goyame nāmaṃ | vijjācaraṇapārae ||6||

bārasaṃgaviū buddhe | sīsasaṃghasamāule /

gāmāṇugāmaṃ rīyante | se vi sāvatthim āgae ||7||

koṭhagaṃ nāma ujjāṇaṃ | tammī nagaramaṇḍale /

phāsue sijjasaṃthāre | tattha vāsam uvāgae||8||

kesīkumārasamaṇe | goyame ya mahāyase /

ubhao vi tattha vihariṃsu | allīṇā susamāhiyā ||9||

ubhao sīsasaṃghāṇaṃ | saṃjayāṇaṃ tavassiṇaṃ /

tattha cintā samuppannā | guṇavantāṇa tāiṇaṃ ||10||

keriso vā imo dhammo | imo dhammo va keriso /

āyāradhammapaṇihī | imā vā sā va kerisī ||11||

cāujjāmo ya jo dhammo | jo imo paṃcasikkhio /

desio vaddhamāṇeṇa | pāseṇa ya mahāmuṇī ||12||

acelao ya jo dhammo | jo imo santaruttaro /

egakajjapavannāṇaṃ | visese kiṃ nu kāraṇaṃ ||13||

aha te tattha sīsāṇaṃ | vinnāya pavitakkiyaṃ /

samāgame kayamaī | ubhao kesigoyamā ||14||

goyame paḍirūvannū | sīsasaṃghasamāule /

jeṭhaṃ kulam avekkhanto | tinduyaṃ vaṇam āgao ||15||

kesī kumārasamaṇe | goyamaṃ dissamāgayaṃ /

paḍirūvaṃ paḍivattiṃ | sammaṃ saṃpaḍivajjaī ||16||

palālaṃ phāsuyaṃ tattha | paṃcamaṃ kusataṇāṇi ya /

goyamassa nisejjāe | khippaṃ saṃpaṇāmae ||17||

kesīkumārasamaṇe | goyame ya mahāyase /

ubhao nisaṇṇā sohanti | candasūrasamappabhā ||18||

samāgayā bahū tattha | pāsaṇḍā kougā miyā /

gihatthāṇaṃ caṇegāo | sāhassīo samāgayā ||19||

devadāṇavagandhavvā | jakkharakkhasakinnarā /

adissāṇaṃ ca bhūyāṇaṃ | āsī tattha samāgamo ||20||

pucchāmi te mahābhāga | kesī goyamam abbavī /

tao kesiṃ buvantaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||21||

puccha bhante jahicchaṃ te | kesiṃ goyamam abbavī /

tao kesī aṇunnāe | goyamaṃ iṇam abbavī ||22||

cāujjāmo ya jo dhammo | jo imo paṃcasikkhio /

desio vaddhamāṇeṇa | pāseṇa ya mahāmuṇī ||23||

egakajjapavannāṇaṃ | visese kiṃ nu kāraṇaṃ /

dhamme duvihe mehāvi | kahaṃ vippaccao na te ||24||

tao kesiṃ buvantaṃ tu | goyamo iṇam abbavī /

pannā samikkhae dhamma | tattaṃ tattaviṇicchiyaṃ ||25||

purimā ujjujaḍā u | vaṃkajaḍā ya pacchimā /

majjhimā ujjupannā u | teṇa dhamme duhā kae ||26||

purimāṇaṃ duvvisojjho u | carimāṇaṃ duraṇupālao /

kappo majjhimagāṇaṃ tu | suvisojjho supālao ||27||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||28||

acelago ya jo dhammo | jo imo santaruttaro /

desio vaddhamāṇeṇa | pāseṇa ya mahājasā ||29||

egakajjapavannāṇaṃ | visese kiṃ nu kāraṇaṃ /

liṃge duvihe mehāvī | kahaṃ vippaccao na te ||30||

kesim evaṃ buvāṇaṃ tu | goyamo iṇam abbavī /

vinnāṇeṇa samāgamma | dhammasāhaṇam icchiyaṃ ||31||

paccayatthaṃ ca logassa | nāṇāvihavigappaṇaṃ /

jattatthaṃ gahaṇatthaṃ ca | loge liṃgapaoyaṇaṃ ||32||

aha bhave painnā u | mokkhasabbhūyasāhaṇā /

nāṇaṃ ca daṃsaṇaṃ ceva | carittaṃ ceva nicchae ||33||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||34||

aṇegāṇaṃ sahassāṇaṃ | majjhe ciṭhasi goyamā /

te ya te ahigacchanti | kahaṃ te nijjiyā tume ||35||

ege jie jiyā paṃca | paṃca jie jiyā dasa /

dasahā u jiṇittāṇaṃ | savvasattū jiṇāmahaṃ ||36||

sattū ya ii ke vutte | kesī goyamam abbavī /

tao kesiṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||37||

egappā ajie sattū | kasāyā indiyāṇi ya /

te jiṇittu jahānāyaṃ | viharāmi ahaṃ muṇī ||38||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||39||

dīsanti bahave loe | pāsabaddhā sarīriṇo /

mukkapāso lahubbhūo | kahaṃ viharasī muṇī ||40||

te pāse savvaso chittā | nihantūṇa uvāyao /

mukkapāso lahubbhūo | viharāmi ahaṃ muṇī ||41||

pāsā ya ii ke vuttā | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||42||

rāgaddosādao tivvā | nehapāsā bhayaṃkarā /

te chindittā jahānāyaṃ | viharāmi jahakkammaṃ ||43||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||44||

antohiyayasaṃbhūyā | layā ciṭhai goyamā /

phalei visabhakkhīṇi | sā u uddhariyā kahaṃ ||45||

taṃ layaṃ savvaso chittā | uddharittā samūliyaṃ /

viharāmi jahānāyaṃ | mukko mi visabhakkhaṇaṃ ||46||

layā ya ii kā vuttā | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||47||

bhavataṇhā layā vuttā | bhīmā bhīmaphalodayā /

tam uddhiccā jahānāyaṃ | viharāmi jahāsuhaṃ ||48||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||49||

saṃpajjaliyā ghorā | aggī ciṭhai goyamā /

je ḍahanti sarīratthe | kahaṃ vijjhāviyā tume ||50||

mahāmehappasūyāo | gijjha vāri jaluttamaṃ /

siṃcāmi sayayaṃ dehaṃ | sittā no va ḍahanti me ||51||

aggī ya ii ke vuttā | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||52||

kasāyā aggiṇo vuttā | suyasīlatavo jalaṃ /

suyadhārābhihayā santā | bhinnā hu na ḍahanti me ||53||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||54||

ayaṃ sāhasio bhīmo | duṭhasso paridhāvaī /

jaṃsi goyamamārūḍho | kahaṃ teṇa na hīrasi ||55||

padhāvantaṃ nigiṇhāmi | suyarassīsamāhiyaṃ /

na me gacchai ummaggaṃ | maggaṃ ca paḍivajjaī ||56||

āse ya ii ke vutte | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||57||

maṇo sāhasio bhīmo | duṭhasso paridhāvaī /

taṃ sammaṃ tu nigiṇhāmi | dhammasikkhāi kanthagaṃ ||58||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||59||

kuppahā bahavo loe | jehiṃ nāsanti jantuṇo /

addhāṇe kaha vaante | taṃ na nāsasi goyamā ||60||

je ya maggeṇa gacchanti | je ya ummaggapaṭhiyā /

te savve veiyā majjhaṃ | to na nassāmahaṃ muṇī ||61||

magge ya ii ke vutte | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||62||

kuppavayaṇapāsaṇḍī | savve ummaggapaṭhiyā /

sammaggaṃ tu jiṇakkhāyaṃ | esa magge hi uttame ||63||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||64||

mahāudagavegeṇa | vujjhamāṇāṇa pāṇiṇaṃ /

saraṇaṃ gaī paiṭhā ya | dīvaṃ kaṃ mannasī muṇī ||65||

atthi ego mahādīvo | vārimajjhe mahālao /

mahāudagavegassa | gaī tattha na vijjaī ||66||

dīve ya ii ke vutte | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||67||

jarāmaraṇavegeṇaṃ | vujjhamāṇāṇa pāṇiṇaṃ /

dhammo dīvo paiṭhā ya | gaī saraṇam uttamaṃ ||68||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||69||

aṇṇavaṃsi mahohaṃsi | nāvā viparidhāvaī /

jaṃsi goyamamārūḍho | kahaṃ pāraṃ gamissasi ||70||

jā u sassāviṇī nāvā | na sā pārassa gāmiṇī /

jā nirassāviṇī nāvā | sā u pārassa gāmiṇī ||71||

nāvā ya ii kā vuttā | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||72||

sarīram āhu nāva tti | jīve vuccai nāvio /

saṃsāro aṇṇavo vutto | jaṃ taranti mahesiṇo ||73||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||74||

andhayāre tame ghore | ciṭhanti pāṇiṇo bahū /

ko karissai ujjoyaṃ | savvalogaṃmi pāṇiṇaṃ ||75||

uggao vimalo bhāṇū | savvaloyapabhaṃkaro /

so karissai ujjoyaṃ | savvaloyaṃmi pāṇiṇaṃ ||76||

bhāṇū ya ii ke vutte | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||77||

uggao khīṇasaṃsāro | savvannū jiṇabhakkharo /

so karissai ujjoyaṃ | savvaloyaṃmi pāṇiṇaṃ ||78||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

anno vi saṃsao majjhaṃ | taṃ me kahasu goyamā ||79||

sārīramāṇase dukkhe | bajjhamāṇāṇa pāṇiṇaṃ /

khemaṃ sivam aṇābāhaṃ | ṭhāṇaṃ kiṃ mannasī muṇī ||80||

atthi egaṃ dhuvaṃ ṭhāṇaṃ | logaggaṃmi durāruhaṃ /

jattha natthi jarā maccū | vāhiṇo veyaṇā tahā ||81||

ṭhāṇe ya ii ke vutte | kesī goyamam abbavī /

kesim evaṃ buvaṃtaṃ tu | goyamo iṇam abbavī ||82||

nivvāṇaṃ ti abāhaṃ ti | siddhī logaggam eva ya /

khemaṃ sivaṃ aṇābāhaṃ | jaṃ caranti mahesiṇo ||83||

taṃ ṭhāṇaṃ sāsayaṃ vāsaṃ | loyaggaṃmi durāruhaṃ /

jaṃ saṃpattā na soyanti | bhavohantakarā muṇī ||84||

sāhu goyama pannā te | chinno me saṃsao imo /

namo te saṃsayātīta | savvasuttamahoyahī ||85||

evaṃ tu saṃsae chinne | kesī ghoraparakkame /

abhivandittā sirasā | goyamaṃ tu mahāyasaṃ ||86||

paṃcamahavvayadhammaṃ | paḍivajjai bhāvao /

purimassa pacchimaṃmi | magge tattha suhāvahe ||87||

kesīgoyamao niccaṃ | tammi āsi samāgame /

suyasīlasamukkaṃso | mahatthatthaviṇicchao ||88||

tosiyā parisā savvā | sammaggaṃ samuvaṭhiyā /

saṃthuyā te pasīyantu | bhayavaṃ kesigoyame ||89|| tti bemi ||

|| kesigoyamijjaṃ samattaṃ ||23||

U/24 samiīo catuviṃśaṃ adhyayanam /

aṭha pavayaṇamāyāo | samiī guttī taheva ya /

paṃceva ya samiīo | tao guttīo āhiyā ||1||

iriyābhāsesaṇādāṇe | uccāre samiī iya /

maṇaguttī vayaguttī | kāyaguttī ya aṭhamā ||2||

eyāo aṭha samiīo | samāseṇa viyāhiyā /

duvālasaṃgaṃ jiṇakkhāyaṃ | māyaṃ jattha u pavayaṇaṃ ||3||

ālambaṇeṇa kāleṇa | maggeṇa jayaṇāya ya /

caukāraṇaparisuddhaṃ | saṃjae iriyaṃ rie ||4||

tattha ālambaṇaṃ nāṇaṃ | daṃsaṇaṃ caraṇaṃ tahā /

kāle ya divase vutte | magge uppahavajjie ||5||

davvao khettao ceva | kālao bhāvao tahā /

jāyaṇā cauvvihā vuttā | taṃ me kittayao suṇa ||6||

davvao cakkhusā pehe | jugamittaṃ ca khettao /

kālao jāva rīijjā | uvautte ya bhāvao ||7||

indiyatthe vivajjittā | sajjhāyaṃ ceva paṃcahā /

tam muttī tap purakkāre | uvautte riyaṃ rie ||8||

kohe māṇe ya māyāe | lobhe ya uvauttayā /

hāse bhae moharie | vikahāsu taheva ca ||9||

eyāiṃ aṭha ṭhāṇāiṃ | parivajjittu saṃjae /

asāvajjaṃ miyaṃ kāle | bhāsaṃ bhāsijja pannavaṃ ||10||

gavesaṇāe gahaṇe ya | paribhogesaṇāya ya /

āhārovahisejjāe | ee tinni visohae ||11||

uggamuppāyaṇaṃ paḍhame | bīe sohejja esaṇaṃ /

paribhoyaṃmi caukkaṃ | visohejja jayaṃ jaī ||12||

ohovahovaggahiyaṃ | bhaṇḍagaṃ duvihaṃ muṇī /

giṇhanto nikkhivanto vā | pauṃjejja imaṃ vihiṃ ||13||

cakkhusā paḍilehittā | pamajjejja jayaṃ jaī /

āie nikkhivejjā vā | duhao vī samie sayā ||14||

uccāraṃ pāsavaṇaṃ | khelaṃ siṃghāṇajalliyaṃ /

āhāraṃ uvahiṃ dehaṃ | annaṃ vāvi tahāvihaṃ ||15||

aṇāvāyam asaṃloe | aṇovāe ceva hoi saṃloe /

āvāyam asaṃloe | āvāe ceva saṃloe ||16||

aṇāvāyam asaṃloe | parassaṇuvaghāie /

same ajjhusire yāvi | acirakālakayaṃmi ya ||17||

vitthiṇṇe dūram ogāḍhe | nāsanne vilavajjie /

tasapāṇabīyarahie | uccārāīṇi vosire ||18||

eyāo paṃca samiīo | samāseṇa viyāhiyā /

etto ya tatto guttīo | vocchāmi aṇupuvvaso ||19||

saccā taheva mosā ya | saccamosā taheva ya /

cautthī asaccamosā ya | maṇaguttīo cauvvihā ||20||

saṃrambhasamārambhe | ārambhe ya taheva ya /

maṇaṃ pavattamāṇaṃ tu | niyattejja jayaṃ jaī ||21||

saccā taheva mosā ya | saccamosā taheva ya /

cautthī asaccamosā ya | vaiguttī cauvvihā ||22||

saṃrambhasamārambhe | ārambhe ya taheva ya /

vayaṃ pavattamāṇaṃ tu | niyattejja jayaṃ jaī ||23||

ṭhāṇe nisīyaṇe ceva | taheva ya tuyaaṇe /

ullaṃghaṇapallaṃghaṇe | indiyāṇa ya juṃjaṇe ||24||

saṃrambhasamārambhe | ārambhaṃmi taheva ya /

kāyaṃ pavattamāṇaṃ tu | niyattejja jayaṃ jaī ||25||

eyāo paṃca samiīo | caraṇassa ya pavattaṇe /

guttī niyattaṇe vuttā | asubhatthesu savvaso ||26||

esā pavayaṇamāyā | je sammaṃ āyare muṇī /

se khippaṃ savvasaṃsārā | vippamuccai paṇḍie ||27|| tti bemi ||

|| samiīo samattāu ||24||

U/25 jannaijjaṃ paṃcaviṃśam adhyayanam/

māhaṇakulasaṃbhūo | āsi vippo mahāyaso /

jāyāī jamajannaṃmi | jayaghosi tti nāmao ||1||

indiyaggāmaniggāhī | maggagāmī mahāmuṇī /

gāmāṇuggāmaṃ rīyaṃte | patte vāṇārasiṃ puriṃ ||2||

vāṇārasīe bahiyā | ujjāṇaṃmi maṇorame /

phāsue sejjasaṃthāre | tattha vāsam uvāgae ||3||

aha teṇeva kāleṇaṃ | purīe tattha māhaṇe /

vijayaghosi tti nāmeṇa | jannaṃ jayai veyavī ||4||

aha se tattha aṇagāre | māsakkhamaṇapāraṇe /

vijayaghosassa jannaṃmi | bhikkhamaṭhā uvaṭhie ||5||

samuvaṭhiyaṃ tahiṃ santaṃ | jāyago paḍisehae /

na hu dāhāmi te bhikkhaṃ | bhikkhū jāyāhi annao ||6||

je ya veyaviū vippā | jannaṭhā ya je diyā /

joisaṃgaviū je ya | je ya dhammāṇa pāragā ||7||

je samatthā samuddhattuṃ | param appāṇam eva ya /

tesiṃ annamiṇaṃ deyaṃ | bho bhikkhū savvakāmiyaṃ ||8||

so tattha eva paḍisiddho | jāyageṇa mahāmuṇī /

na vi ruṭho na vi tuṭho | uttimaṭhagavesao ||9||

nannaṭhaṃ pāṇaheuṃ vā | na vi nivvāhaṇāya vā /

tesiṃ vimokkhaṇaṭhāe | iṇaṃ vayaṇam abbavī ||10||

navi jāṇasi veyamuhaṃ | navi jannāṇa jaṃ muhaṃ /

nakkhattāṇa muhaṃ jaṃ ca | jaṃ ca dhammāṇa vā muhaṃ ||11||

je samatthā samuddhattuṃ | param appāṇam eva ya /

na te tumaṃ viyāṇāsi | aha jāṇāsi to bhaṇa ||12||

tassakkhevapamokkhaṃ tu | avayanto tahiṃ dio /

sapariso paṃjalī houṃ | pucchaī taṃ mahāmuṇiṃ ||13||

veyāṇaṃ ca muhaṃ būhi | būhi jannāṇa jaṃ muhaṃ /

nakkhattāṇa muhaṃ būhi | būhi dhammāṇa vā muhaṃ ||14||

je samatthā samuddhattuṃ | param appāṇam eva ya /

eyaṃ me saṃsayaṃ savvaṃ | sāhū kahasu pucchio ||15||

aggihuttamuhā veyā | jannaṭhī veyasā muhaṃ /

nakkhattāṇa muhaṃ cando | dhammāṇa kāsavo muhaṃ ||16||

jahā candaṃ gahāīyā | ciṭhantī paṃjalīuḍā /

vandamāṇā namaṃsantā | uttamaṃ maṇahāriṇo ||17||

ajāṇagā jannavāī | vijjāmāhaṇasaṃpayā /

gūḍhā sajjhāyatavasā | bhāsacchannā ivaggiṇo ||18||

jo loe bambhaṇo vutto | aggīva mahio jahā /

sayā kusalasaṃdiṭhaṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||19||

jo na sajjai āgantuṃ | pavvayanto na soyaī /

ramai ajjavayaṇaṃmi | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||20||

jāyarūvaṃ jahāmaṭhaṃ | niddhantamalapāvagaṃ /

rāgadosabhayāīyaṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||21||

tavassiyaṃ kisaṃ dantaṃ | avaciyamaṃsasoṇiyaṃ /

suvvayaṃ pattanivvāṇaṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||22||

tasapāṇe viyāṇettā | saṃgaheṇa ya thāvare /

jo na hiṃsai tiviheṇa | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||23||

kohā vā jai vā hāsā | lohā vā jai vā bhayā /

musaṃ na vayaī jo u | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||24||

cittamantam acittaṃ vā | appaṃ vā jai vā bahuṃ /

na giṇhāi adattaṃ je | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||25||

divvamāṇusatericchaṃ | jo na sevai mehuṇaṃ /

maṇasā kāyavakkeṇaṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||26||

jahā pomaṃ jale jāyaṃ | novalippai vāriṇā /

evaṃ alittaṃ kāmehiṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||27||

aloluyaṃ muhājīviṃ | aṇagāraṃ akiṃcanaṃ /

asaṃsattaṃ gihatthesu | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||28||

jahittā puvvasaṃjogaṃ | nāisaṃge ya bandhave /

jo na sajjai bhogesuṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||29||

pasubandhā savvaveyā ya | jaṭhaṃ ca pāvakammuṇā /

na taṃ tāyanti dussīlaṃ | kammāṇi balavanti hi ||30||

na vi muṇḍieṇa samaṇo | na oṃkāreṇa bambhaṇo /

na muṇī raṇṇavāseṇaṃ | kusacīreṇa tāvaso ||31||

samayāe samaṇo hoi | bambhacereṇa bambhaṇo /

nāṇeṇa u muṇī hoi | taveṇa hoi tāvaso ||32||

kammuṇā bambhaṇo hoi | kammuṇā hoi khattio /

vaiso kammuṇā hoi | suddo havai kammuṇā ||33||

ee pāukare buddhe | jehiṃ hoi siṇāyao /

savvakammavinimmukkaṃ | taṃ vayaṃ būma māhaṇaṃ ||34||

evaṃ guṇasamāuttā | je bhavanti diuttamā /

te samatthā u uddhattuṃ | param appāṇam eva ya ||35||

evaṃ tu saṃsae chinne | vijayaghose ya māhaṇe /

samudāya tayaṃ taṃ tu | jayaghosaṃ mahāmuṇiṃ ||36||

tuṭhe ya vijayaghose | iṇam udāhu kayaṃjalī /

māhaṇattaṃ jahābhūyaṃ | suṭhu me uvadaṃsiyaṃ ||37||

tubbhe jaiyā jannāṇaṃ | tubbhe veyaviūviū /

joisaṃgaviū tubbhe | tubbhe dhammāṇa pāragā ||38||

tubbhe samatthā uddhattuṃ | param appāṇam eva ya /

tam aṇuggahaṃ karehamhaṃ | bhikkheṇaṃ bhikkhu uttamā ||39||

na kajjaṃ majjha bhikkheṇa | khippaṃ nikkhamasū diyā /

mā bhamihisi bhayāvae | ghore saṃsārasāgare ||40||

uvalevo hoi bhogesu | abhogī novalippaī /

bhogī bhamai saṃsāre | abhogī vippamuccaī ||41||

ullo sukkho ya do chūḍhā | golayā maiyāmayā /

do vi āvaḍiyā kuḍḍe | jo ullo so 'ttha laggaī ||42||

evaṃ lagganti dummehā | je narā kāmalālasā /

virattā u na lagganti | jahā se sukkhagolae ||43||

evaṃ se vijayaghose | jayaghosassa antie /

aṇagārassa nikkhanto | dhammaṃ soccā aṇuttaraṃ ||44||

khavittā puvvakammāiṃ | saṃjameṇa taveṇa ya /

jayaghosavijayaghosā | siddhiṃ pattā aṇuttaraṃ ||45|| || tti bemi ||

|| jannaijjaṃ samattaṃ ||25||

U/26 sāmāyārī ṣaḍviṃśatitamam adhyayanam /

sāmāyāriṃ pavakkhāmi | savvadukkhavimokkhaṇiṃ /

jaṃ carittāṇa nigganthā | tiṇṇā saṃsārasāgaraṃ ||1||

paḍhamā āvassiyā nāma | biiyā ya nisīhiyā ũ/

āpucchaṇā ya taiyā | cautthī paḍipucchaṇā ||2||

paṃcamī chandaṇā nāma | icchākāro ya chaṭhao /

sattamo micchakāro u | tahakkāro ya aṭhamo ||3||

abbhuṭhāṇaṃ ca navamaṃ | dasamī uvasaṃpadā /

esā dasaṃgā sāhūṇaṃ | sāmāyarī paveiyā ||4||

gamaṇe āvassiyaṃ kujjā | ṭhāṇe kujja nisīhiyaṃũ/

āpucchaṇaṃ sayaṃkaraṇe | parakaraṇe paḍipucchaṇaṃ ||5||

chandaṇā davvajāeṇaṃ | icchākāro ya sāraṇe /

micchākāro ya nindāe | tahakkāro paḍissue ||6||

abbhuṭhāṇaṃ gurūpūyā | acchaṇe uvasaṃpadā /

evaṃ dupaṃcasaṃjuttā | sāmāyārī paveiyāũ||7||

puvvillaṃmi caubbhāe | āiccaṃmi samuṭhie /

bhaṇḍayaṃ paḍilehittā | vandittā ya tao guruṃ ||8||

pucchijja paṃjaliuḍo | kiṃ kāyavvaṃ mae iha /

icchaṃ nioiuṃ bhante | veyāvacce va sajjhāe ||9||

veyāvacce niutteṇa | kāyavvaṃ agilāyao /

sajjhāe vā niutteṇa | savvadukkhavimokkhaṇe ||10||

divasassa cauro bhāge | bhikkhū kujjā viyakkhaṇo /

tao uttaraguṇe kujjā | diṇabhāgesu causu vi ||11||

paḍhamaṃ porisi sajjhāyaṃ | bīyaṃ jhāṇaṃ jhiyāyaī /

taiyāe bhikkhāyariyaṃ | puṇo cautthīi sajjhāyaṃ ||12||

āsāḍhe māse dupayā | pose māse cauppayā /

cittāsoesu māsesu | tippayā havai porisī ||13||

aṃgulaṃ sattaratteṇaṃ | pakkheṇaṃ ca duraṃgulaṃ /

vaḍḍhae hāyae vāvi | māseṇaṃ cauraṃgulaṃ ||14||

āsāḍhabahulapakkhe | bhaddavae kattie ya pose ya /

phagguṇavāisāhesu ya | boddhavvā omarattāo ||15||

jeṭhāmūle āsāḍhasāvaṇe | chahiṃ aṃgulehiṃ paḍilehā /

aṭhahiṃ bīyatayaṃmi | taie dasa aṭhahiṃ cautthe ||16||

rattiṃ pi cauro bhāge | bhikkhū kujjā viyakkhaṇo /

tao uttaraguṇe kujjā | rāibhāesu causu vi ||17||

paḍhamaṃ porisi sajjhāyaṃ | bīyaṃ jhāṇaṃ jhiyāyaī /

taiyāe niddamokkhaṃ tu | cautthī bhujjo vi sajjhāyaṃ ||18||

jaṃ nei jayā rattiṃ | nakkhattaṃ taṃmi nahacaubbhāe /

saṃpatte viramejjā | sajjhāyaṃ paosakālammi ||19||

tammeva ya nakkhatte | gayaṇacaubbhāgasāvasesaṃmi /

verattiyaṃ pi kālaṃ | paḍilehittā muṇī kujjā ||20||

puvvillaṃmi caubbhāe | paḍilehittāṇa bhaṇḍayaṃ /

guruṃ vandittu sajjhāyaṃ | kujjā dukkhavimokkhaṇaṃ ||21||

porisīe caubbhāe | vandittāṇa tao guruṃ /

apaḍikkamittā kālassa | bhāyaṇaṃ paḍilehae ||22||

muhapottiṃ paḍilehittā | paḍilehijja gocchagaṃ /

gocchagalaiyaṃgulio | vatthāiṃ paḍilehae ||23||

uḍḍhaṃ thiraṃ aturiyaṃ | puvvaṃ tā vattham eva paḍilehe /

to biiyaṃ papphoḍe | taiyaṃ ca puṇo pamajjijja ||24||

aṇaccāviyaṃ avaliyaṃ | aṇāṇubandhim amosaliṃ ceva /

chappurimā nava khoḍā | pāṇīpāṇivisohaṇaṃ ||25||

ārabhaḍā sammaddā | vajjeyavvā ya mosalī taiyā /

papphoḍaṇā cautthī | vikkhittā veiyā chaṭhī ||26||

pasiḍhilapalambalolā | egā mosā aṇegarūvadhuṇā /

kuṇai pamāṇipamāyaṃ | saṃkiyagaṇaṇovagaṃ kujjā ||27||

aṇūṇāirittapaḍilehā | avivaccāsā taheva ya /

paḍhamaṃ payaṃ pasatthaṃ | sesāṇi ya appasatthāiṃ ||28||

paḍilehaṇaṃ kuṇanto | mihokahaṃ kuṇai jaṇavayakahaṃ vā /

dei va paccakkhāṇaṃ | vāei sayaṃ paḍicchai vā ||29||

puḍhavīṇāukkāe | teū-vāū-vaṇassai-tasāṇaṃ /

paḍilehaṇāpamatto | chaṇhaṃ pi virāhao hoi ||30||

puḍhavīṇāukkāe | teū-vāū-vaṇassai-tasāṇaṃ /

paḍilehaṇāāutto | chaṇhaṃ saṃrakkhao hoi ||31||

taiyāe porisīe | bhattaṃ pāṇaṃ gavesae /

chaṇhaṃ annayarāe | kāraṇaṃmi samuṭhie ||32||

veyaṇa-veyāvacce | iriyaṭhāe ya saṃjamaṭhāe /

taha pāṇavattiyāe | chaṭhaṃ puṇa dhammacintāe ||33||

niggantho dhiimanto | nigganthī vi na karejja chahiṃ ceva /

thāṇehi u imehiṃ | aṇaikkamaṇāi se hoi ||34||

āyaṃke uvasagge | titikkhayā bambhaceraguttīsu /

pāṇidayā tavaheuṃ | sarīravoccheyaṇaṭhāe ||35||

avasesaṃ bhaṇḍagaṃ gijjha | cakkhusā paḍilehae /

param addhajoyaṇāo | vihāraṃ viharae muṇī ||36||

cautthīe porisīe | nikkhivittāṇa bhāyaṇaṃ /

sajjhāyaṃ tao kujjā | savvabhāvavibhāvaṇaṃ ||37||

porisīe caubbhāe | vandittāṇa tao guruṃ /

paḍikkamittā kālassa | sejjaṃ tu paḍilehae ||38||

pāsavaṇuccārabhūmiṃ ca | paḍilehijja jayaṃ jaī /

kāussaggaṃ tao kujjā | savvadukkhavimokkhaṇaṃ ||39||

devasiyaṃ ca aīyāraṃ | cintijjā aṇupuvvaso /

nāṇe ya daṃsaṇe ceva | carittammi taheva ya ||40||

pāriyakāussaggo | vandittāṇa tao guruṃ /

desiyaṃ tu aīyāraṃ | āloejja jahakkamaṃ ||41||

paḍikkamittu nissallo | vandittāṇa tao guruṃ /

kāussaggaṃ tao kujjā | savvadukkhavimokkhaṇaṃ ||42||

pāriyakāussaggo | vandittāṇa tao guruṃ /

thuimaṃgalaṃ ca kāūṇa | kālaṃ saṃpaḍilehae ||43||

paḍhamaṃ porisi sajjhāyaṃ | bitiyaṃ jhāṇaṃ jhiyāyaī /

taiyāe niddamokkhaṃ tu | sajjhāyaṃ tu cautthie ||44||

porisīe cautthīe | kālaṃ tu paḍilehiyā /

sajjhāyaṃ tu tao kujjā | abohento asaṃjae ||45||

porisīe caubbhāe | vandiūṇa tao guruṃ /

paḍikkamittu kālassa | kālaṃ tu paḍilehae ||46||

āgae kāyavossagge | savvadukkhavimokkhaṇe /

kāussaggaṃ tao kujjā | savvadukkhavimokkhaṇaṃ ||47||

rāiyaṃ ca aīyāraṃ | cintijja aṇupuvvaso /

nāṇaṃmi daṃsaṇaṃmi ya | carittaṃmi tavaṃmi ya ||48||

pāriyakāussaggo | vandittāṇa tao guruṃ /

rāiyaṃ tu aīyāraṃ | āloejja jahakkamaṃ ||49||

paḍikkamittu nissalo | vandittāṇa tao guruṃ /

kāussaggaṃ tao kujjā | savvadukkhavimokkhaṇaṃ ||50||

kiṃ tavaṃ paḍivajjāmi | evaṃ tattha vicintae /

kāussaggaṃ tu pārittā | vandaī ya tao guruṃ ||51||

pāriyakāussaggo | vandittāṇa tao guruṃ /

tavaṃ tu paḍivajjejjā | kujjā siddhāṇa saṃthavaṃ ||52||

esā sāmāyārī | samāseṇa viyāhiyā /

jaṃ carittā bahū jīvā | tiṇṇā saṃsārasāgaraṃ ||53|| tti bemi ||

|| sāmāyārī samattā ||26||

U/27 khaluṃkijjaṃ saptaviṃśatitamam adhyayanam /

there gaṇahare gagge | muṇī āsi visārae /

āiṇṇe gaṇibhāvammi | samāhiṃ paḍisaṃdhae ||1||

vahaṇe vahamāṇassa | kantāraṃ aivattaī /

joge vahamāṇassa | saṃsāro aivattaī ||2||

khaluṃke jo u joei | vihammāṇo kilissaī /

asamāhiṃ ca veei | tottao se ya bhajjaī ||3||

egaṃ ḍasai pucchaṃmi | egaṃ vindhai 'bhikkhaṇaṃ /

ego bhaṃjai samilaṃ | ego uppahapaṭhio ||4||

ego paḍai pāseṇaṃ | nivesai nivajjaī /

ukkuddai upphiḍai | saḍhe bālagavī vae ||5||

māī muddheṇa paḍai | kuddhe gacche paḍippahaṃ /

mayalakkheṇa ciṭhaī | vegeṇa ya pahāvaī ||6||

chinnāle chindai selliṃ | duddanto bhaṃjae jugaṃ /

se vi ya sussuyāittā | ujjahittā palāyae ||7||

khaluṃkā jārisā jojjā | dussīsā vi hu tārisā /

joiyā dhammajāṇammi | bhajjantī dhiidubbalā ||8||

iḍḍhīgāravie ege | ege 'ttha rasagārave /

sāyāgāravie ege | ege sucirakohaṇe ||9||

bhikkhālasie ege | ege omāṇabhīrue /

thaddhe ege aṇusasammī | heūhiṃ kāraṇehi ya ||10||

so vi antarabhāsillo | dosam eva pakuvvaī /

āyariyāṇaṃ tu vayaṇaṃ | paḍikūlei 'bhikkhaṇaṃ ||11||

na sā mamaṃ viyāṇāi | na ya sā majjha dāhiī /

niggayā hohiī manne | sāhū anno 'ttha vaccau ||12||

pesiyā paliuṃcanti te | pariyanti samantao /

rāyaveṭhiṃ ca mannantā | karenti bhiuḍiṃ muhe ||13||

vāiyā saṃgahiyā ceva | bhattapāṇeṇa posiyā /

jāyapakkhā jahā haṃsā | pakkamanti diso disiṃ ||14||

aha sārahī vicintei | khaluṃkehiṃ samāgao /

kiṃ majjha duṭhasīsehiṃ | appā me avasīyaī ||15||

jārisā mama sīsāo | tārisā galigaddahā /

galigaddahe jahittāṇaṃ | daḍhaṃ pagiṇhaī tavaṃ ||16||

miumaddavasaṃpanno | gambhīro susamāhio /

viharai mahiṃ mahappā | sīlabhūeṇa appaṇā ||17|| tti bemi ||

|| khaluṃkijjaṃ samattaṃ ||27||

U/28 mokkhamaggagaī aṣāviṃśatitamam adhyayanam /

mokkhamaggagaiṃ taccaṃ | suṇeha jiṇabhāsiyaṃ /

caukāraṇasaṃjuttaṃ | nāṇadaṃsaṇalakkhaṇaṃ ||1||

nāṇaṃ ca daṃsaṇaṃ ceva | carittaṃ ca tavo tahā /

esa maggu tti pannatto | jiṇehiṃ varadaṃsihiṃ ||2||

nāṇaṃ ca daṃsaṇaṃ ceva | carittaṃ ca tavo tahā /

eyamaggam aṇuppattā | jīvā gacchanti soggaiṃ ||3||

tattha paṃcavihaṃ nāṇaṃ | suyaṃ ābhinibohiyaṃ /

ohināṇaṃ tu taiyaṃ | maṇanāṇaṃ ca kevalaṃ ||4||

eyaṃ paṃcavihaṃ nāṇaṃ | davvāṇa ya guṇāṇa ya /

pajjavāṇa ya savvesiṃ | nāṇaṃ nāṇīhi daṃsiyaṃ ||5||

guṇāṇam āsao davvaṃ | egadavvassiyā guṇā /

lakkhaṇaṃ pajjavāṇaṃ tu | ubhao assiyā bhave ||6||

dhammo ahammo āgāsaṃ | kālo puggala-jantavo /

esa logo tti pannatto | jiṇehiṃ varadaṃsihiṃ ||7||

dhammo ahammo āgāsaṃ | davvaṃ ikkikkam āhiyaṃ /

aṇantāṇi ya davvāṇi | kālo puggala-jantavo ||8||

gailakkhaṇo u dhammo | ahammo ṭhāṇalakkhaṇo /

bhāyaṇaṃ savvadavvāṇaṃ | nahaṃ ogāhalakkhaṇaṃ ||9||

vattaṇālakkhaṇo kālo | jīvo uvaogalakkhaṇo /

nāṇeṇaṃ daṃsaṇeṇaṃ ca | suheṇa ya duheṇa ya ||10||

nāṇaṃ ca daṃsaṇaṃ ceva | carittaṃ ca tavo tahā /

vīriyaṃ uvaogo ya | eyaṃ jīvassa lakkhaṇaṃ ||11||

saddandhayāraṇujjoo | pahā chāyā tave i vā /

vaṇṇarasagandhaphāsā | puggalāṇaṃ tu lakkhaṇaṃ ||12||

egattaṃ ca puhattaṃ ca | saṃkhā saṃṭhāṇam eva ya /

saṃjogā ya vibhāgā ya | pajjavāṇaṃ tu lakkhaṇaṃ ||13||

jīvājīvā ya bandho ya | puṇṇaṃ pāvāsavā tahā /

saṃvaro nijjarā mokkho | santee tahiyā nava ||14||

tahiyāṇaṃ tu bhāvāṇaṃ | sabbhāve uvaesaṇaṃ /

bhāveṇaṃ saddahantassa | sammattaṃ taṃ viyāhiyaṃ ||15||

nisagguvaesaruī | āṇaruī sutta-bīyaruim eva /

abhigama-vitthāraruī | kiriyā-saṃkheva-dhammaruī ||16||

bhūyattheṇāhigayā | jīvājīvā ya puṇṇapāvaṃ ca /

sahasammuiyāsavasaṃvaro ya | roei u nisaggo ||17||

jo jiṇadiṭhe bhāve | cauvvihe saddahāi sayam eva /

emeva nannaha ttiya | sa nisaggarui tti nāyavvo ||18||

ee ceva u bhāve | uvaiṭhe jo pareṇa saddahaī /

chaumattheṇa jiṇeṇa va | uvaesarui tti nāyavvo ||19||

rāgo doso moho | annāṇaṃ jassa avagayaṃ hoi /

āṇāe roeṃto | so khalu āṇāruī nāmaṃ ||20||

jo suttam ahijjanto | sueṇa ogāhaī u sammattaṃ /

aṃgeṇa bahireṇa va | so suttarui tti nāyavvo ||21||

egeṇa aṇegāiṃ | payāiṃ jo pasaraī u sammattaṃ /

udae vva tellabindū | so bīyarui tti nāyavvo ||22||

so hoi abhigamaruī | suyanāṇaṃ jeṇa atthao diṭhaṃũ/

ekkārasa aṃgāiṃ | paiṇṇagaṃ diṭhivāo ya ||23||

davvāṇa savvabhāvā | savvapamāṇehi jassa uvaladdhā /

savvāhi nayavihīhiṃ | vitthārarui tti nāyavvo ||24||

daṃsaṇanāṇacaritte | tavaviṇae savvasamiiguttīsu /

jo kiriyābhāvaruī | so khalu kiriyāruī nāma ||25||

aṇabhiggahiyakudiṭhī | saṃkhevarui tti hoi nāyavvo /

avisārao pavayaṇe | aṇabhiggahio ya sesesu ||26||

jo atthikāyadhammaṃ | suyadhammaṃ khalu carittadhammaṃ ca /

saddahai jiṇābhihiyaṃ | so dhammarui tti nāyavvo ||27||

paramatthasaṃthavo vā | sudiṭhaparamatthasevaṇaṃ vā vi /

vāvannakudaṃsaṇavajjaṇā ya | sammattasaddahaṇā ||28||

natthi carittaṃ sammatta | vihūṇaṃ daṃsaṇe u bhaiyavvaṃ /

sammattacarittāiṃ | jugavaṃ puvvaṃ va sammattaṃ ||29||

nādaṃsaṇissa nāṇaṃ | nāṇeṇa viṇā na hunti caraṇaguṇā /

aguṇissa natthi mokkho | natthi amokkhassa nivvāṇaṃ ||30||

nissaṃkiya-nikkaṃkhi | nivvitigicchā amūḍhadiṭhī ya /

uvavūha-thirīkaraṇe | vacchalla-pabhāvaṇe aṭha ||31||

sāmāiyattha paḍhamaṃ | cheovaṭhāvaṇaṃ bhave bīyaṃ /

parihāravisuddhīyaṃ | suhumaṃ taha saṃparāyaṃ ca ||32||

akasāyam ahakkhāyaṃ | chaumatthassa jiṇassa vā /

eyaṃ cayarittakaraṃ | cārittaṃ hoi āhiyaṃ ||33||

tavo ya duviho vutto | bāhirabbhantaro tahā /

bāhiro chavviho vutto | emevabbhantaro tavo ||34||

nāṇeṇa jāṇaī bhāve | daṃsaṇeṇa ya saddahe /

caritteṇa nigiṇhāi | taveṇa parisujjhaī ||35||

khavettā puvvakammāiṃ | saṃjameṇa taveṇa ya /

savvadukkhapahīṇaṭhā | pakkamanti mahesiṇo ||36|| tti bemi ||

|| mokkhamaggagaī samattā ||28||

U/29 sammattaparakkame ekonatriṃśam adhyayanam /

suyaṃ me āusaṃ teṇaṃ bhagavayā evam akkhāyaṃ | iha khalu ||*197.1||

sammattaparakkame nāma ajjhayaṇe samaṇeṇa bhagavayā mahāvīreṇaṃ ||*197.2||

kāsaveṇaṃ eveie jaṃ sammaṃ saddahittā pattiyāittā royaittā ||*197.3||

phāsittā pālaittā tīrittā kittaittā sohaittā ārāhittā ||*197.4||

āṇāe aṇupālaittā bahave jīvā sijjhanti bujjhanti ||*197.5||

muccanti parinivvāyanti savvadukkhāṇamantaṃ karenti | tassa -aṃ ||*197.6||

ayamaṭhe evamāhijjai taṃ jahā | saṃvege 1 nivvee 2 dhammasaddhā 3 ||*197.7||

gurusāhammiyasurasūsa-yā 4 āloyaṇayā 5 nindaṇayā 6 ||*197.8||

garihaṇayā 7 sāmāie 8 cauvvīsatthave 9 vandaṇe 10 ||*197.9||

paḍikkamaṇe 11 kāussagge 12 paccakkhāṇe 13 thavathuīmaṃgale 14 ||*197.10||

kālapaḍilehaṇayā 15 pāyacchittakaraṇe 16 khamāvayaṇayā 17 ||*197.11||

sajjhāe 18 vāyaṇayā 19 paḍipucchaṇayā 20 ||*197.12||

paḍiyaaṇayā 21 aṇuppehā 22 dhammakahā 23 suyassa ||*197.13||

ārāhaṇayā 24 egaggamaṇasaṃnivesaṇayā 25 saṃjame 26 ||*198.1||

tave 27 vodāṇe 28 suhasāe 29 appaḍibaddhayā 30 vicittasayaṇāsaṇasevaṇayā 31 ||*198.2||

viṇiyaaṇayā 32 saṃbhogapaccakkhāṇe 33 ||*198.3||

uvahipaccakkhāṇe 34 āhārapaccakkhāṇe 35 ||*198.4||

kasāyapaccakkhāṇe 36 jogapaccakkhāṇe 37 sarīrapaccakkhāṇe 38 ||*198.5||

sahāyapaccakkhāṇe 39 bhattapaccakkhāṇe 40 sabbhāvapaccakkhāṇe 41 ||*198.6||

paḍirūvaṇayā 42 veyāvacce 43 ||savvaguṇasaṃpuṇṇayā 44 ||*198.7||

vīyarāgayā 45 khantī 46 muttī 47 maddave 48 ajjave 49 ||*198.8||

bhāvasacce 50 karaṇasacce 51 jogasacce 52 maṇaguttayā 53 ||*198.9||

vayaguttayā 54 kāyaguttayā 55 maṇasamādhāraṇayā 56 vayasamādhāraṇayā 57

||*198.10||

kāyasamādhāraṇayā 58 nāṇasaṃpannayā 59 ||*198.11||

daṃsaṇasaṃpannayā 60 carittasaṃpannayā 61 soindiyaniggahe 62 ||*198.12||

cakkhindiyaniggahe 63 ghāṇindiyaniggahe 64 jibbhindiyaniggahe 65 ||*198.13||

phāsindiyaniggahe 66 kohavijae 67 māṇavijae 68 ||*198.14||

māyāvijae 69 lohavijae 70 pejjadosamicchādaṃsaṇavijae 71 ||*198.15||

selesī 72 akammayā 73 ||*198.16||

1 saṃvegeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | saṃvegeṇaṃ aṇuttaraṃ ||*198.17||

dhammasaddhaṃ jaṇayai | aṇuttarāe dhammasaddhāe saṃvegaṃ havvamāgacchai ||*198.18||

aṇantāṇubandhikohamāṇamāyālobhe khavei | kammaṃ na ||*198.19||

bandhai | tappaccaiyaṃ ca -aṃ micchattavisohiṃ kāūṇa daṃsaṇārāhae ||*198.20||

bhavai | daṃsaṇavisohīe ya -aṃ visuddhāe atthegaie teṇeva ||*198.21||

bhavaggahaṇeṇaṃ sijjhaī | sohīe ya -aṃ visuddhāe taccaṃ puṇo ||*199.1||

bhavaggahaṇaṃ nāikkamai 1 ||*199.2||

2 nivvedeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | nivveeṇaṃ divvamāṇusatericchiesu ||*199.3||

kāmabhogesu nivveyaṃ havvamāgacchai | savvavisaesu ||*199.4||

virajjai savvavisaesu virajjamāṇe ārambhapariccāyaṃ karei | ||*199.5||

ārambhapariccāyaṃ karemāṇe saṃsāramaggaṃ vocchindai siddhimaggaṃ ||*199.6||

paḍivanne ya bhavai 2 ||*199.7||

3 dhammasaddhāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | dhammasaḍdhāe ||*199.8||

-aṃ sāyāsokkhesu rajjamāṇe virajjai | āgāradhammaṃ ca -aṃ ||*199.9||

cayai aṇagārie -aṃ jīve sārīramāṇasāṇaṃ dukkhāṇaṃ ||*199.10||

cheyaṇabheyaṇasaṃjogāīṇaṃ voccheyaṃ karei avvābāhaṃ ca suhaṃ ||*199.11||

nivvattei 3 ||*199.12||

4 gurusāhammiyasussūsaṇāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | ||*199.13||

gurusāhammiyasussūsaṇāe -aṃ viṇayapaḍivattiṃ jaṇayai | viṇayapaḍivanne ||*199.14||

ya -aṃ jīve aṇaccāsāyaṇasīle neraiyatirikkhajoṇiyamaṇussadevaduggaīo ||*199.15||

nirumbhai vaṇṇasaṃjalaṇabhattibahumāṇayāe ||*199.16||

maṇussadevagaīo nibandhai siddhiṃ soggaiṃ ca visohei ||*199.17||

pasatthāiṃ ca -aṃ viṇayamūlāiṃ savvakajjāiṃ sāhei ||*199.18||

anne ya bahave jīve viṇiittā bhavai 4 ||*199.19||

5 āloyaṇāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | āloyaṇāe ||*199.20||

-aṃ māyāniyāṇamicchādaṃsaṇasallāṇaṃ mokkhamaggavigghāṇaṃ ||*199.21||

aṇantasaṃsārabandhaṇāṇaṃ uddharaṇaṃ karei | ujjubhāvaṃ ca ||*200.1||

jaṇayai | ujjubhāvapaḍivanne ya -aṃ jīve amāī itthīveyanapuṃsagaveyaṃ ||*200.2||

ca na bandhai | puvvabaddhaṃ ca -aṃ nijjarei 5 ||*200.3||

6 nindaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | nindaṇayāe ||*200.4||

-aṃ pacchāṇutāvaṃ jaṇayai | pacchāṇutāveṇaṃ virajjamāṇe karaṇaguṇaseḍhiṃ ||*200.5||

paḍivajjai karaṇaguṇaseḍhīpaḍivanne ya -aṃ aṇagāre ||*200.6||

mohaṇijjaṃ kammaṃ ugghāei 6 ||*200.7||

7 garahaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | garahaṇayāe ||*200.8||

apurekkāraṃ jaṇayai | apurekkāragae -aṃ jīve appasatthehiṃto ||*200.9||

jogehiṃto niyattei pasatthe ya paḍivajjai pasatthajogapaḍivanne ||*200.10||

ya -aṃ aṇagāre aṇantaghāipajjave khavei 7 ||*200.11||

8 sāmāieṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | sāmāieṇaṃ ||*200.12||

sāvajjajogaviraiṃ jaṇayai 8 ||*200.13||

9 cauvvīsatthaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | cauvvīsatthaeṇaṃ daṃsaṇavisohiṃ ||*200.14||

jaṇayai 9 ||*200.15||

10 vandaṇaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | vandaṇaeṇaṃ nīyāgoyaṃ ||*200.16||

kammaṃ khavei | uccāgoyaṃ kammaṃ nibandhai | sohaggaṃ ca -aṃ apaḍihayaṃ

||*200.17||

āṇāphalaṃ nivvattei dāhiṇabhāvaṃ ca -aṃ jaṇayai 10 ||*200.18||

11 paḍikkamaṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | paḍikkamaṇeṇaṃ vayachiddāṇi ||*200.19||

pihei pihiyavayachidde puṇa jīve niruddhāsave ||*200.20||

asabalacaritte aṭhasu pavayaṇamāyāsu uvautte apuhatte suppaṇihiṃdie ||*201.1||

viharai 11 ||*201.2||

12 kāussaggeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | kāussaggeṇaṃ tīyapaḍuppannaṃ ||*201.3||

pāyacchittaṃ visohei | visuddhapāyacchitte ya jīve nivvuyahiyae ||*201.4||

ohariyabharu vva bhāravahe pasatthajjhāṇovagae suhaṃ ||*201.5||

suheṇaṃ viharai 12 ||*201.6||

13 paccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | paccakkhāṇeṇaṃ āsavadārāīiṃ ||*201.7||

nirumbhai | paccakkhāṇeṇaṃ icchānirohaṃ jaṇayai | icchānirohaṃ ||*201.8||

gae ya -aṃ jīve savvadavvesu viṇīyataṇhe sīibhūe ||*201.9||

viharai 13 ||*201.10||

14 thavathuimaṃgaleṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | thavathuimaṃgaleṇaṃ ||*201.11||

nāṇadaṃsaṇacarittabohilābhaṃ jaṇayai | nāṇadaṃsaṇacarittabohilābhasaṃpanne

||*201.12||

ya -aṃ jīve antakiriyaṃ kappavimāṇovavattigaṃ ||*201.13||

ārāhaṇaṃ ārāhei 14 ||*201.14||

15 kālapaḍilehaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai ||*201.15||

kālapaḍilehaṇayāe nāṇāvaraṇijjaṃ kammaṃ khavei 15 ||*201.16||

16 pāyacchittakaraṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | pāyacchittakaraṇeṇaṃ ||*201.17||

pāvavisohiṃ jaṇayai niraiyāre vāvi bhavai | sammaṃ ca -aṃ ||*201.18||

pāyacchittaṃ paḍivajjamāṇe maggaṃ ca maggaphalaṃ ca visohei ||*201.19||

āyāraṃ ca āyāraphalaṃ ca ārāhei 16 ||*201.20||

17 khamāvaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | khamāvaṇayāe ||*202.1||

palhāyaṇabhāvaṃ jaṇayai | palhāyaṇabhāvam uvagae ya savvapāṇabhūyajīvasattesu

||*202.2||

mettībhāvam uppāei | mettībhāvam uvagae yāvi ||*202.3||

jīve bhāvavisohiṃ kāūṇa nibbhae bhavai 17 ||*202.4||

18 sajjhāeṇa bhante jīve kiṃ jaṇayai | sajjhāeṇa nāṇāvaraṇijjaṃ ||*202.5||

kammaṃ khavei 18 ||*202.6||

19 vāyaṇāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | vāyaṇāe nijjaraṃ ||*202.7||

jaṇayai suyassa ya aṇāsāyaṇāe vaae | suyassa ||*202.8||

aṇāsāyaṇāe vaamāṇe titthadhammaṃ avalambai | titthadhammaṃ ||*202.9||

avalambamāṇe mahānijjare mahāpajjavasāṇe bhavai 19 ||*202.10||

20 paḍipucchaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | paḍipucchaṇayāe ||*202.11||

suttatthatadubhayāiṃ visohei | kaṃkhāmohaṇijjaṃ kammaṃ vocchindai 20 ||*202.12||

21 pariyaaṇāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | pariyaaṇāe vaṃjaṇāiṃ ||*202.14||

jaṇayai vaṃjaṇaladdhiṃ ca uppāei 21 ||*202.15||

22 aṇuppehāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | aṇuppehāe ||*202.16||

āuyavajjāo sattakammappagaḍīo ghaṇiyabandhaṇabaddhāo siḍhilabandhaṇabaddhāo

||*202.17||

pakarei dīhakālaṭhiiyāo hassakālaṭhiiyāo ||*202.18||

pakarei tivvāṇubhāvāo mandāṇubhāvāo ||*202.19||

pakarei [ bahupaesaggāo appapaesaggāo pakarei ] āuyaṃ ca -aṃ ||*202.20||

kammaṃ siyā bandhai siyā no bandhai | asāyāveyaṇijjaṃ ca -aṃ ||*203.1||

kammaṃ no bhujjo bhujjo uvaciṇāi aṇāiyaṃ ca -aṃ aṇavadaggaṃ ||*203.2||

dīhamaddhaṃ cāurantaṃ saṃsārakantāraṃ khippām eva vīivayai 22 ||*203.3||

23 dhammakahāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | dhammakahāe nijjaraṃ ||*203.4||

jaṇayai dhammakahāe -aṃ pavayaṇaṃ pabhāvei | pavayaṇapabhāveṇaṃ ||*203.5||

jīve āgamesassa bhaddattāe kammaṃ nibandhai 23 ||*203.6||

24 suyassa ārāhaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai ||*203.7||

suyassa annāṇaṃ khavei na ya saṃkilissai 24 ||*203.8||

25 egaggamaṇasaṃnivesaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ ja-yai ||*203.9||

egaggamaṇasaṃnivesaṇayāe cittanirohaṃ karei 25 ||*203.10||

26 saṃjamaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | saṃjamaeṇaṃ aṇaṇhayattaṃ ||*203.11||

jaṇayai 26 ||*203.12||

27 taveṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | taveṇaṃ vodāṇaṃ ||*203.13||

jaṇayai 27 ||*203.14||

28 vodāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | vodāṇeṇaṃ akiriyaṃ ||*203.15||

jaṇayai akiriyāe bhavittā tao pacchā sijjhai bujjhai ||*203.16||

muccai parinivvāyai savvadukkhāṇam antaṃ karei 28 ||*203.17||

29 suhasāeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | suhasāeṇaṃ aṇussuyattaṃ ||*203.18||

jaṇayai aṇussuyāe -aṃ jīve aṇukampae aṇubbhaḍe ||*203.19||

vigayasoge carittamohaṇijjaṃ kammaṃ khavei 29 ||*203.20||

30 appaḍibaddhayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | appaḍibaddhayāe ||*203.21||

nissaṃgattaṃ jaṇayai | nissaṃgateṇaṃ jīve ege egaggacitte diyā ||*204.1||

ya rāo ya asajjamāṇe appaḍibaddhe yāvi viharai 30 ||*204.2||

31 vivittasayaṇāsaṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai ||*204.3||

vivittasayaṇāsaṇayāe carittaguttiṃ jaṇayai | carittagutte ya -aṃ jīve vivittāhāre

||*204.4||

daḍhacaritte egantarae mokkhabhāvapaḍivanne aṭhavihakammagaṇṭhiṃ ||*204.5||

nijjarei 31 ||*204.6||

32 viniyaayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | viniyaayāe ||*204.7||

pāvakammāṇaṃ akaraṇayāe abbhuṭhei | puvvabaddhāṇa ya nijjaraṇayāe ||*204.8||

taṃ niyattei tao pacchā cāurantaṃ saṃsārakantāraṃ ||*204.9||

vīivayai 32 ||*204.10||

33 saṃbhogapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | saṃbhogapaccakkhāṇeṇaṃ ||*204.11||

ālambaṇāiṃ khavei | nirālambaṇassa ya āyayaṭhiyā jogā ||*204.12||

bhavanti | saeṇaṃ lābheṇaṃ saṃtussai paralābhaṃ no āsādei ||*204.13||

paralābhaṃ no takkei no pīhei no patthei no abhilasai ||*204.14||

paralābhaṃ aṇassāyamāṇe atakkemāṇe apīhamāṇe apatthemāṇe ||*204.15||

aṇabhilasamāṇe duccaṃ suhasejjaṃ uvasaṃpajjittā -aṃ ||*204.16||

viharai 33 ||*204.17||

34 uvahipaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | uvahipaccakkhāṇeṇaṃ ||*204.18||

apalimanthaṃ jaṇayai | niruvahie -aṃ jīve nikkaṃkhī uvahimantareṇa ||*204.19||

ya na saṃkilissaī 34 ||*204.20||

35 āhārapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | āhārapaccakkhāṇeṇaṃ ||*205.1||

jīviyāsaṃsappaogaṃ vocchindai | jīviyāsaṃsappaogaṃ vocchindittā ||*205.2||

jīve āhāram antareṇaṃ na saṃkilissai 35 ||*205.3||

36 kasāyapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | kasāyapaccakkhāṇeṇaṃ ||*205.4||

vīyarāgabhāvaṃ jaṇayai | vīyarāgabhāvapaḍivanne vi ya -aṃ jīve ||*205.5||

samasuhadukkhe bhavai 36 ||*205.6||

37 jogapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | jogapaccakkhāṇeṇaṃ ||*205.7||

ajogattaṃ jaṇayai | ajogī -aṃ jīve navaṃ kammaṃ na bandhai ||*205.8||

puvvabaddhaṃ nijjarei 37 ||*205.9||

38 sarīrapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | sarīrapaccakkhāṇeṇaṃ ||*205.10||

siddhāisayaguṇakittaṇaṃ nivvattei | siddhāisayaguṇasaṃpanne ya -aṃ ||*205.11||

jīve logaggam uvagae paramasuhī bhavai 38 ||*205.12||

39 sahāyapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | sahāyapaccakkhāṇeṇaṃ ||*205.13||

egībhāvaṃ jaṇayai | egībhāvabhūe vi ya -aṃ jīve egattaṃ ||*205.14||

bhāvemāṇe appajhaṃjhe appakalahe appakasāe appatumaṃtume ||*205.15||

saṃjamabahule saṃvarabahule samāhie yāvi bhavai 39 ||*205.16||

40 bhattapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | bhattapaccakkhāṇeṇaṃ aṇegāiṃ

||*205.17||

bhavasayāiṃ nirumbhai 40 ||*205.18||

41 sabbhāvapaccakkhāṇeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai sabbhāvapaccakkhāṇeṇaṃ ||*205.19||

aniyaiṃ jaṇayai | aniyaipaḍivanne ya aṇagāre cattāri ||*205.20||

kevalikammaṃse khavei taṃ jahā veyaṇijjaṃ āuyaṃ nāmaṃ goyaṃ ||*206.1||

tao pacchā sijjhai bujjhai muccai savvadukkhāṇam antaṃ karei 41 ||*206.2||

42 paḍirūvayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | paḍirūvayāe lāghaviyaṃ ||*206.3||

jaṇayai laghubhūe -aṃ jīve appamatte pāgaḍaliṃge pasatthaliṃge ||*206.4||

visuddhasammatte sattasamiisamatte savvapāṇabhūyajīvasattesu ||*206.5||

vīsasaṇijjarūve appaḍilehe jiindie viulatavasamiisamannāgae ||*206.6||

yāvi bhavai 42 ||*206.7||

43 veyāvacceṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | veyāvacceṇaṃ titthayaranāmagottaṃ ||*206.8||

kammaṃ nibandhai 43 ||*206.9||

44 savvaguṇasaṃpannayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | savvaguṇasaṃpannayāe ||*206.10||

apuṇarāvattiṃ jaṇayai | apuṇarāvattiṃ pattae ya -aṃ jīve ||*206.11||

sārīramāṇasāṇaṃ dukkhāṇaṃ no bhāgī bhavai 44 ||*206.12||

45 vīyarāgayāeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | vīyarāgayāeṇaṃ nehāṇubandhaṇāṇi

||*206.13||

taṇhāṇubandhaṇāṇi ya vocchindai maṇunnāmaṇunnesu ||*206.14||

saddapharisarūvarasagandhesu ceva virajjai 45 ||*206.15||

46 khantīe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | khantīe parīsahe ||*206.16||

jiṇai 46 ||*206.17||

47 muttīe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | muttīe akiṃcaṇaṃ ||*206.18||

jaṇayai akiṃcaṇe ya jīve atthalolāṇaṃ apatthaṇijjo ||*206.19||

bhavai 47 ||*206.20||

48 ajjavayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | ajjavayāe kāujjuyayaṃ ||*207.1||

bhāvujjuyayaṃ bhāsujjuyayaṃ avisaṃvāyaṇaṃ jaṇayai | avisaṃvāyaṇasaṃpannayāe

||*207.2||

-aṃ jīve dhammassa ārāhae bhavai 48 ||*207.3||

49 maddavayāeṇa bhante jīve kiṃ jaṇayai | maddavayāe aṇussiyattaṃ ||*207.4||

jaṇayai aṇussiyatteṇa jīve miumaddavasaṃpanne aṭha ||*207.5||

mayaṭhāṇāiṃ niṭhāvei 49 ||*207.6||

50 bhāvasacceṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | bhāvasacceṇaṃ bhāvavisohiṃ ||*207.7||

jaṇayai bhāvavisohīe vaamāṇe jīve arahantapannattassa ||*207.8||

dhammassa ārāhaṇayāe abbhuṭhei | arahantapannattassa dhammassa ||*207.9||

ārāhaṇayāe abbhuṭhittā paralogadhammassa ārāhae havai 50 ||*207.10||

51 karaṇasacceṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | karaṇasacceṇaṃ karaṇasattiṃ ||*207.11||

jaṇayai | karaṇasacce vaamāṇe jīve jahā vāī tahā kārī ||*207.12||

yāvi bhavai 52 ||*207.13||

52 jogasacceṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | jogasacceṇaṃ jogaṃ ||*207.14||

visohei 52 ||*207.15||

53 maṇaguttayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | maṇaguttayāe jīve ||*207.16||

egaggaṃ jaṇayai | egaggacitte -aṃ jīve maṇagutte saṃjamārāhae ||*207.17||

bhavai 53 ||*207.18||

54 vayaguttayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | vayaguttayāe nivviyāraṃ ||*207.19||

ja-yai nivviyāre -aṃ jīve vaigutte ajjhappajogasāhaṇajutte ||*207.20||

yāvi bhavai 54 ||*207.21||

55 kāyaguttayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | kāyaguttayāe ||*208.1||

saṃvaraṃ jaṇayai saṃvareṇaṃ kāyagutte puṇo pāvāsavanirohaṃ ||*208.2||

karei 55 ||*208.3||

56 maṇasamāhāraṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai ||*208.4||

maṇasamāhāraṇayāe egaggaṃ jaṇayai | egaggaṃ jaṇaittā nāṇapajjave jaṇayai ||*208.5||

nāṇapajjave jaṇaittā sammattaṃ visohei micchattaṃ ca nijjarei 56 ||*208.6||

57 vayasamāhāraṇayāe bhante jīve kiṃ jaṇayai | vayasamāhāraṇayāe ||*208.8||

vayasāhāraṇadaṃsaṇapajjave visohei | vayasāhāraṇadaṃsaṇapajjave ||*208.9||

visohittā sulahabohiyattaṃ nivvattei dullahabohiyattaṃ nijjarei 57 ||*208.10||

58 kāyasamāhāraṇayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai ||*208.12||

kāyasamāhāraṇayāe carittapajjave visohei | carittapajjave visohittā ahakkhāyacarittaṃ

||*208.13||

visohei ahakkhāyacarittaṃ visohettā cattāri ||*208.14||

kevalikammaṃse khavei | tao pacchā sijjhai bujjhai muccai ||*208.15||

parinivvāyai savvadukkhāṇam antaṃ karei 58 ||*208.16||

59 nāṇasaṃpannayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | nāṇasaṃpannayāe ||*208.17||

jīve saddabhāvāhigamaṃ jaṇayai | nāṇasaṃpanne -aṃ jīve cāurante ||*208.18||

saṃsārakantāre na viṇassai jahā sūī sasuttā na viṇassai ||*208.19||

tahā jīve sasutte saṃsāre na viṇassai | nāṇaviṇayatavacarittajoge ||*208.20||

saṃpāuṇai sasamayaparasamayavisārae ya asaṃghāyaṇijje ||*209.1||

bhavai 59 ||*209.2||

60 daṃsaṇasaṃpannayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | daṃsaṇasaṃpannayāe ||*209.3||

bhavamicchattacheyaṇaṃ karei paraṃ na vijjhāyai | paraṃ avijjhāemāṇe ||*209.4||

aṇuttareṇaṃ nāṇadaṃsaṇeṇaṃ appāṇaṃ saṃjoemāṇe sammaṃ ||*209.5||

bhāvemāṇe viharai 60 ||*209.6||

61 carittasaṃpannayāe -aṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | carittasaṃpannayāe ||*209.7||

selesībhāvaṃ jaṇayai | selesiṃ paḍivanne ya aṇagāre cattāri ||*209.8||

kevalikammaṃse khavei | tao pacchā sijjhai bujjhai muccai ||*209.9||

savvadukkhāṇam antaṃ karei 61 ||*209.10||

62 soindiyaniggaheṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | soindiyaniggaheṇaṃ ||*209.11||

maṇunnāmaṇunnesu saddesu rāgadosaniggahaṃ jaṇayai tappaccaiyaṃ kammaṃ ||*209.12||

na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 62 ||*209.13||

63 cakkhindiyaniggaheṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | cakkhindiyaniggaheṇaṃ ||*209.14||

maṇunnāmaṇunnesu rūvesu rāgadosaniggahaṃ jaṇayai tappacaiyaṃ ||*209.15||

kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 63 ||*209.16||

64 ghāṇindiyaniggaheṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | ghāṇindiyaniggaheṇaṃ ||*209.17||

maṇunnāmaṇunnesu gandhesu rāga dosaniggahaṃ jaṇayai tappaccaiyaṃ ||*209.18||

kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 64 ||*209.19||

65 jibbhindiyaniggaheṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | jibbhindiyaniggaheṇaṃ ||*209.20||

maṇunnāmaṇunnesu rasesu rāgadosaniggahaṃ jaṇayai tappaccaiyaṃ ||*210.1||

kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 65 ||*210.2||

66 phāsindiyaniggaheṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | phāsindiyaniggaheṇaṃ ||*210.3||

maṇunnāmaṇunnesu phāsesu rāgadosaniggahaṃ jaṇayai tappaccaiyaṃ ||*210.4||

kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 66 ||*210.5||

67 kohavijaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | kohavijaeṇaṃ khantiṃ ||*210.6||

jaṇayai kohaveyaṇijjaṃ kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 67 ||*210.7||

68 māṇavijaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | māṇavijaeṇaṃ maddavaṃ ||*210.9||

jaṇayai māṇaveyaṇijjaṃ kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 68 ||*210.10||

69 māyāvijaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | māyāvijaeṇaṃ ||*210.12||

ajjavaṃ jaṇayai māyāveyaṇijjaṃ kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca ||*210.13||

nijjarei 69 ||*210.14||

70 lobhavijaeṇaṃ bhante jīve kiṃ jaṇayai | lobhavijaeṇaṃ saṃtosaṃ ||*210.15||

jaṇayai lobhaveyaṇijjaṃ kammaṃ na bandhai puvvabaddhaṃ ca nijjarei 70 ||*210.16||

71 pijjadosamicchādaṃsaṇavijaeṇaṃ bhante jīve kiṃ ||*210.18||

jaṇayai | pijjadosamicchādaṃsaṇavijaeṇaṃ nāṇadaṃsaṇacarittārāhaṇayāe abbhuṭhei |

aṭhavihassa ||*210.19||

kammassa kammagaṇṭhivimoyaṇayāe tappaḍhamayāe jahāṇupuvvīe ||*210.20||

aṭhavīsaivihaṃ mohaṇijjaṃ kammaṃ ugghāei paṃcavihaṃ ||*210.21||

nāṇāvaraṇijjaṃ navavihaṃ daṃsaṇāvaraṇijjaṃ paṃcavihaṃ antarāiyaṃ ||*211.1||

ee tinni vi kammaṃse jugavaṃ khavei | tao pacchā aṇuttaraṃ ||*211.2||

kasiṇaṃ paḍipuṇṇaṃ nirāvaraṇaṃ vitimiraṃ visuddhaṃ logālogappabhāvaṃ ||*211.3||

kevalavaranāṇadaṃsaṇaṃ samuppāḍei | jāva sajogī bhavai ||*211.4||

tāva iriyāvahiyaṃ kammaṃ nibandhai suhapharisaṃ dusamayaṭhiiyaṃ | taṃ ||*211.5||

paḍhamasamae baddhaṃ biiyasamae veiyaṃ taiyasamae nijjiṇṇaṃ taṃ ||*211.6||

baddhaṃ puṭhaṃ udīriyaṃ veiyaṃ nijjiṇṇaṃ seyāle ya akammaṃ cāvi ||*211.7||

bhavai 71 ||*211.8||

72 aha āuyaṃ pālaittā antomuhuttaddhāvasesāe joganirohaṃ ||*211.9||

karemāṇe suhumakiriyaṃ appaḍivāiṃ sukkajjhāṇaṃ jhāyamāṇe ||*211.10||

tappaḍhamayāe maṇajogaṃ nirumbhai vaijogaṃ nirumbhai kāyajogaṃ ||*211.11||

nirumbhai āṇapāṇunirohaṃ karei īsi paṃcarahassakkharuccāraṇaṭhāe ||*211.12||

ya -aṃ aṇagāre samucchinnakiriyaṃ aniyaisukkajjhāṇaṃ ||*211.13||

jhiyāyamāṇe veyaṇijjaṃ āuyaṃ nāmaṃ gottaṃ ca ee cattāri ||*211.14||

kammaṃse jugavaṃ khavei 72 ||*211.15||

73 tao orāliyateyakammāiṃ savvāhiṃ vippajahaṇāhiṃ ||*211.16||

vippajahittā ujjuseḍhipatte aphusamāṇagaī uḍḍhaṃ egasamaeṇaṃ ||*211.17||

aviggaheṇaṃ tattha gantā sāgārovautte sijjhai bujjhai jāva ||*211.18||

antaṃ karei 73 ||*211.19||

74 esa khalu sammattaparakkamassa ajjhayaṇassa aṭhe samaṇeṇaṃ ||*211.20||

bhagavayā mahāvīreṇaṃ āghavie pannavie parūvie daṃsie ||*211.21||

uvadaṃsie 74 ||*211.22|| tti bemi ||

|| sammattaparakkame samatte ||29||

U/30 tavamaggaṃ triṃśam adhyayanam /

jahā u pāvagaṃ kammaṃ | rāgadosasamajjiyaṃ /

khavei tavasā bhikkhū | tam egaggamaṇo suṇa ||1||

pāṇivahamusāvāyā | adattamehuṇapariggahā virao /

rāībhoyaṇavirao | jīvo bhavai aṇāsavo ||2||

paṃcasamio tigutto | akasāo jiindio /

agāravo ya nissallo | jīvo hoi aṇāsavo ||3||

eesiṃ tu vivaccāse | rāgadosasamajjiyaṃ /

khavei u jahā bhikkhū | tam egaggamaṇo suṇa ||4||

jahā mahātalāyassa | sanniruddhe jalāgame /

ussiṃcaṇāe tavaṇāe | kameṇaṃ sosaṇā bhave ||5||

evaṃ tu saṃjayassāvi | pāvakammanirāsave /

bhavakoḍīsaṃciyaṃ kammaṃ | tavasā nijjarijjai ||6||

so tavo duviho vutto | bāhirabbhantaro tahā /

bāhiro chavviho vutto | evam abbhantaro tavo ||7||

aṇasaṇam ūṇoyariyā | bhikkhāyariyā ya rasapariccāo /

kāyakileso saṃlīṇayā ya | bajjho tavo hoi ||8||

ittariya maraṇakālā ya | aṇasaṇā duvihā bhave /

ittariya sāvakaṃkhā | niravakaṃkhā u biijjiyā ||9||

jo so ittariyatavo | so samāseṇa chavviho /

seḍhitavo payaratavo | ghaṇo ya taha hoi vaggo ya ||10||

tatto ya vaggavaggo | paṃcamo chaṭhao paiṇṇatavo /

maṇaicchiyacittattho | nāyavvo hoi ittario ||11||

jā sā aṇasaṇā maraṇe | duvihā sā viyāhiyā /

saviyāramaviyārā | kāyaciṭhaṃ paī bhave ||12||

ahavā saparikammā | aparikammā ya āhiyā /

nīhārimaṇīhārī | āhāraccheo dosu vi ||13||

omoyaraṇaṃ paṃcahā | samāseṇa viyāhiyaṃ /

davvao khettakāleṇaṃ | bhāveṇaṃ pajjavehi ya ||14||

jo jassa u āhāro | tatto omaṃ tu jo kare /

jahanneṇegasitthāī | evaṃ davveṇa ū bhave ||15||

gāme nagare taha rāyahāṇi | nigame ya āgare pallī /

kheḍe kabbaḍadoṇamuha | paaṇamaḍambasaṃbāhe ||16||

āsamapae vihāre | sannivese samāyaghose ya /

thaliseṇākhandhāre | satthe saṃvaakoe ya ||17||

vāḍesu va racchāsu va | gharesu vā evam ittiyaṃ khettaṃ /

kappai u evamāī | evaṃ khetteṇa ū bhave ||18||

peḍā ya addhapeḍā | gomuttipayaṃgavīhiyā ceva /

sambukkāvaāyaya | gantuṃpaccāgayā chaṭhā ||19||

divasassa porusīṇaṃ | cauṇhaṃ pi u jattio bhave kālo /

evaṃ caramāṇo khalu | kālomāṇaṃ muṇeyavvaṃ ||20||

ahavā taiyāe porisīe | ūṇāi ghāsam esanto /

caubhāgūṇāe vā | evaṃ kāleṇa ū bhave ||21||

itthī vā puriso vā | alaṃkio vā nalaṃkio vā vi /

annayaravayattho vā | annayareṇaṃ va vattheṇaṃ ||22||

anneṇa viseseṇaṃ | vaṇṇeṇaṃ bhāvam aṇumuyante u /

evaṃ caramāṇo khalu | bhāvomāṇaṃ muṇeyavvaṃ ||23||

davve khette kāle | bhāvammi ya āhiyā u je bhāvā /

eehi omacarao | pajjavacarao bhave bhikkhū ||24||

aṭhavihagoyaraggaṃ tu | tahā satteva esaṇā /

abhiggahā ya je anne | bhikkhāyariyam āhiyā ||25||

khīradahisappimāī | paṇīyaṃ pāṇabhoyaṇaṃ /

parivajjaṇaṃ rasāṇaṃ tu | bhaṇiyaṃ rasavivajjaṇaṃ ||26||

ṭhāṇā vīrāsaṇāīyā | jīvassa u suhāvahā /

uggā jahā dharijjanti | kāyakilesaṃ tam āhiyaṃ ||27||

egantam aṇāvāe | itthīpasuvivajjie /

sayaṇāsaṇasevaṇayā | vivittasayaṇāsaṇaṃ ||28||

eso bāhiragatavo | samāseṇa viyāhio /

abbhintaraṃ tavaṃ etto | vucchāmi aṇupuvvaso ||29||

pāyacchittaṃ viṇao | veyāvaccaṃ taheva sajjhāo /

jhāṇaṃ ca viossaggo | eso abbhintaro tavo ||30||

āloyaṇārihāīyaṃ | pāyacchittaṃ tu dasavihaṃ /

jaṃ bhikkhū vahaī sammaṃ | pāyacchittaṃ tam āhiyaṃ ||31||

abbhuṭhāṇaṃ aṃjalikaraṇaṃ | tahevāsaṇadāyaṇaṃ ũ/

gurubhattibhāvasussūsā | viṇao esa viyāhio ||32||

āyariyamāīe | veyāvaccammi dasavihe /

āsevaṇaṃ jahāthāmaṃ | veyāvaccaṃ tam āhiyaṃ ||33||

vāyaṇā pucchaṇā ceva | taheva pariyaaṇā /

aṇuppehā dhammakahā | sajjhāo paṃcahā bhave ||34||

aṭharuddāṇi vajjittā | jhāejjā susamāhie /

dhammasukkāiṃ jhāṇāiṃ | jhāṇaṃ taṃ tu buhāvae ||35||

sayaṇāsaṇaṭhāṇe vā | je u bhikkhū na vāvare /

kāyassa viussaggo | chaṭho so parikittio ||36||

evaṃ tavaṃ tu duvihaṃ | je sammaṃ āyare muṇī /

se khippaṃ savvasaṃsārā | vippamuccai paṇḍio ||37|| tti bemi ||

|| tavamaggaṃ samattaṃ ||30||

U/31 caraṇavihī ekatriṃśam adhyayanam /

caraṇavihiṃ pavakkhāmi | jīvassa u suhāvahaṃ /

jaṃ carittā bahū jīvā | tiṇṇā saṃsārasāgaraṃ ||1||

egao viraiṃ kujjā | egao ya pavattaṇaṃ /

asaṃjame niyattiṃ ca | saṃjame ya pavattaṇaṃ ||2||

rāgadose ya do pāve | pāvakammapavattaṇe /

je bhikkhū rumbhaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||3||

daṇḍaṇaṃ gāravāṇaṃ ca | sallāṇaṃ ca tiyaṃ tiyaṃ /

je bhikkhū cayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||4||

divve ya je uvasagge | tahā tericchamāṇuse /

je bhikkhū sahaī jayaī | se na acchai maṇḍale ||5||

vigahākasāyasannāṇaṃ | jhāṇāṇaṃ ca duyaṃ tahā /

je bhikkhū vajjaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||6||

vaesu indiyatthesu | samiīsu kiriyāsu ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||7||

lesāsu chasu kāesu | chakke āhārakāraṇe /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||8||

piṇḍoggahapaḍimāsu | bhayaṭhāṇesu sattasu /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||9||

madesu bambhaguttīsu | bhikkhudhammaṃmi dasavihe /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||10||

uvāsagāṇaṃ paḍimāsu | bhikkhūṇaṃ paḍimāsu ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||11||

kiriyāsu bhūyagāmesu | paramāhammiesu ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||12||

gāhāsolasaehiṃ | tahā asaṃjamammi ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||13||

bambhammi nāyajjhayaṇesu | ṭhāṇesu ya samāhie /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||14||

egavīsāe sabale | bāvīsāe parīsahe /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||15||

tevīsāi sūyagaḍe | rūvāhiesu suresu a /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||16||

paṇuvīsabhāvaṇāsu | uddesesu dasāiṇaṃ /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||17||

aṇagāraguṇehiṃ ca | pagappammi taheva ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||18||

pāvasuyapasaṃgesu | mohaṭhāṇesu ceva ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||19||

siddhāiguṇajogesu | tettīsāsāyaṇāsu ya /

je bhikkhū jayaī niccaṃ | se na acchai maṇḍale ||20||

īi eesu ṭhāṇesu | je bhikkhū jayaī sayā /

khippaṃ so savvasaṃsārā | vippamuccai paṇḍio ||21|| tti bemi ||

|| caraṇavihī samattā ||31||

U/32 pamāyaṭhāṇaṃ dvātriṃśam adhyayanam /

accantakālassa samūlagassa | savvassa dukkhassa u jo pamokkho /

taṃ bhāsao me paḍipuṇṇacittā | suṇeha egantahiyaṃ hiyatthaṃ ||1||

nāṇassa savvassa pagāsaṇāe | annāṇamohassa vivajjaṇāe /

rāgassa dosassa ya saṃkhaeṇaṃ | egantasokkhaṃ samuvei mokkhaṃ ||2||

tassesa maggo guruviddhasevā | vivajjaṇā bālajaṇassa dūrā /

sajjhāyaegantanisevaṇā ya | suttatthasaṃcintaṇayā dhiī ya ||3||

āhāram icche miyam esaṇijjaṃ | sahāyam icche niuṇatthabuddhiṃ /

nikeyam icchejja vivegajoggaṃ | samāhikāme samaṇe tavassī ||4||

na ya labhejjā niuṇaṃ sahāyaṃ | guṇāhiyaṃ vā guṇao samaṃ vā /

ekko vi pāvāi vivajjayanto | viharejja kāmesu asajjamāṇo ||5||

jahā ya aṇḍappabhavā balāgā | aṇḍaṃ balāgappabhavaṃ jahā ya /

emeva mohāyayaṇaṃ khu taṇhā | mohaṃ ca taṇhāyayaṇaṃ vayanti ||6||

rāgo ya doso vi ya kammabīyaṃ | kammaṃ ca mohappabhavaṃ vayanti /

kammaṃ ca jāimaraṇassa mūlaṃ | dukkhaṃ ca jāīmaraṇaṃ vayanti ||7||

dukkhaṃ hayaṃ jassa na hoi moho | moho hao jassa na hoi taṇhā /

taṇhā hayā jassa na hoi loho | loho hao jassa na kiṃcaṇāiṃ ||8||

rāgaṃ ca dosaṃ ca taheva mohaṃ | uddhattukāmeṇa samūlajālaṃ /

je je uvāyā paḍivajjiyavvā | te kittaissāmi ahāṇupuvviṃ ||9||

rasā pagāmaṃ na niseviyavvā | pāyaṃ rasā dittikarā narāṇaṃ /

dittaṃ ca kāmā samabhiddavanti | dumaṃ jahā sāuphalaṃ va pakkhī ||10||

jahā davaggī paurindhaṇe vaṇe | samāruo novasamaṃ uvei /

evindiyaggī vi pagāmabhoiṇo | na bambhayārissa hiyāya kassaī ||11||

vivittasejjāsaṇajantiyāṇaṃ | omāsaṇāṇaṃ damiindiyāṇaṃ /

na rāgasattū dharisei cittaṃ | parāio vāhirivosahehiṃ ||12||

jahā birālāvasahassa mūle | na mūsagāṇaṃ vasahī pasatthā /

emeva itthīnilayassa majjhe | na bambhayārissa khamo nivāso ||13||

na rūvalāvaṇṇavilāsahāsaṃ | na jaṃpiyaṃ iṃgiyapehiyaṃ vā /

itthīṇa cittaṃsi nivesaittā | daṭhuṃ vavasse samaṇe tavassī ||14||

adaṃsaṇaṃ ceva apatthaṇaṃ ca | acintaṇaṃ ceva akittaṇaṃ ca /

itthījaṇassāriyajhāṇajuggaṃ | hiyaṃ sayā bambhavae rayāṇaṃ ||15||

kāmaṃ tu devīhi vibhūsiyāhiṃ | na cāiyā khobhaiuṃ tiguttā /

tahā vi egantahiyaṃ ti naccā | vivittavāso muṇiṇaṃ pasattho ||16||

mokkhābhikaṃkhissa u māṇavassa | saṃsārabhīrussa ṭhiyassa dhamme /

neyārisaṃ duttaram atthi loe | jahitthio bālamaṇoharāo ||17||

ee ya saṃge samaikkamittā | suduttarā ceva bhavanti sesā /

jahā mahāsāgaram uttarittā | naī bhave avi gaṃgāsamāṇā ||18||

kāmāṇugiddhippabhavaṃ khu dukkhaṃ | savvassa logassa sadevagassa /

jaṃ kāiyaṃ māṇasiyaṃ ca kiṃci | tassantagaṃ gacchai vīyarāgo ||19||

jahā ya kiṃpāgaphalā maṇoramā | raseṇa vaṇṇeṇa ya bhujjamāṇā /

te khuḍḍae jīviya paccamāṇā | eovamā kāmaguṇā vivāge ||20||

je indiyāṇaṃ visayā maṇunnā | na tesu bhāvaṃ nisire kayāi /

na yāmaṇunnesu maṇaṃ pi kujjā | samāhikāme samaṇe tavassī ||21||

cakkhussa rūvaṃ gahaṇaṃ vayanti | taṃ rāgaheuṃ tu maṇunnam āhu /

taṃ dosaheuṃ amaṇunnam āhu | samo ya jo tesu sa vīyarāgo ||22||

rūvassa cakkhuṃ gahaṇaṃ vayanti | cakkhussa rūvaṃ gahaṇaṃ vayanti /

rāgassa heuṃ samaṇunnam āhu | dosassa heuṃ amaṇunnam āhu ||23||

rūvesu jo gehim uvei tivvaṃ | akāliyaṃ pāvai se viṇāsaṃ /

rāgāure se jaha vā payaṃge | āloyalole samuvei maccuṃ ||24||

je yāvi dosaṃ samuvei tivvaṃ | taṃsi kkhaṇe se u uvei dukkhaṃ /

duddantadoseṇa saeṇa jantū | na kiṃci rūvaṃ avarujjhaī se ||25||

egantaratte ruiraṃsi rūve | atālise se kuṇaī paosaṃ /

dukkhassa saṃpīlam uvei bāle | na lippaī teṇa muṇī virāgā ||26||

rūvāṇugāsāṇugae ya jīve | carācare hiṃsai -egarūve /

cittehi te paritāvei bāle | pīlei attaṭhagurū kiliṭhe ||27||

rūvāṇuvāeṇa pariggaheṇa | uppāyaṇe rakkhaṇasannioge /

vae vioge ya kahaṃ suhaṃ se | saṃbhogakāle ya atittalābhe ||28||

rūve atitte ya pariggahaṃmi | sattovasatto na uvei tuṭhiṃ /

atuṭhidoseṇa duhī parassa | lobhāvile āyayaī adattaṃ ||29||

taṇhābhibhūyassa adattahāriṇo | rūve atittassa pariggahe ya /

māyāmusaṃ vaḍḍhai lobhadosā | tatthāvi dukkhā na vimuccaī se ||30||

mosassa pacchā ya puratthao ya | paogakāle ya duhī durante /

evaṃ adattāṇi samāyayanto | rūve atitto duhio aṇisso ||31||

rūvāṇurattassa narassa evaṃ | katto suhaṃ hojja kayāi kiṃci /

tatthovabhoge vi kilesadukkhaṃ | nivvattaī jassa kaeṇa dukkhaṃ ||32||

emeva rūvammi gao paosaṃ | uvei dukkhohaparaṃparāo /

paduṭhacitto ya ciṇāi kammaṃ | jaṃ se puṇo hoi duhaṃ vivāge ||33||

rūve viratto maṇuo visogo | eeṇa dukkhohaparaṃpareṇa /

na lippae bhavamajjhe vi santo | jaleṇa vā pokkhariṇīpalāsaṃ ||34||

soyassa saddaṃ gahaṇaṃ vayanti | taṃ rāgaheuṃ tu maṇunnam āhu /

taṃ dosaheuṃ amaṇunnam āhu | samo ya jo tesu sa vīyarāgo ||35||

saddassa soyaṃ gahaṇaṃ vayanti | soyassa saddaṃ gahaṇaṃ vayanti /

rāgassa heuṃ samaṇunnam āhu | dosassa heuṃ amaṇunnam āhu ||36||

saddesu jo gehim uvei tivvaṃ | akāliyaṃ pāvai se viṇāsaṃ /

rāgāure hariṇamige va muddhe | sadde atitte samuvei maccuṃ ||37||

je yāvi dosaṃ samuvei tivvaṃ | taṃsi kkhaṇe se u uvei dukkhaṃ /

duddantadoseṇa saeṇa jantū | na kiṃci saddaṃ avarujjhaī se ||38||

egantaratte ruiraṃsi sadde | atālise se kuṇaī paosaṃ /

dukkhassa saṃpīlam uvei bāle | na lippaī teṇa muṇī virāgo ||39||

saddāṇugāsāṇugae ya jīve | carācare hiṃsai 'egarūve /

cittehi te paritāvei bāle | pīlei attaṭhagurū kiliṭhe ||40||

saddāṇuvāeṇa pariggaheṇa | uppāyaṇe rakkhaṇasannioge /

vae vioge ya kahaṃ suhaṃ se | saṃbhogakāle ya atittalābhe ||41||

sadde atitte ya pariggahaṃmi | sattovasatto na uvei tuṭhiṃ /

atuṭhidoseṇa duhī parassa | lobhāvile āyayaī adattaṃ ||42||

taṇhābhibhūyassa adattahāriṇo | sadde atittassa pariggahe ya /

māyāmusaṃ vaḍḍhai lobhadosā | tatthāvi dukkhā na vimuccaī se ||43||

mosassa pacchā ya puratthao ya | paogakāle ya duhī durante /

evaṃ adattāṇi samāyayanto | sadde atitto duhio aṇisso ||44||

saddāṇurattassa narassa evaṃ | katto suhaṃ hojja kayāi kiṃci /

tatthovabhoge vi kilesadukkhaṃ | nivvattaī jassa kaeṇa dukkhaṃ ||45||

emeva saddammi gao paosaṃ | uvei dukkhohaparaṃparāo /

paduṭhacitto ya ciṇāi kammaṃ | jaṃ se puṇo hoi duhaṃ vivāge ||46||

sadde viratto maṇuo visogo | eeṇa dukkhohaparaṃpareṇa /

na lippae bhavamajjhe vi santo | jaleṇa vā pokkhariṇīpalāsaṃ ||47||

ghāṇassa gandhaṃ gahaṇaṃ vayanti | taṃ rāgaheuṃ tu maṇunnam āhu /

taṃ dosaheuṃ amaṇunnam āhu | samo ya jo tesu sa vīyarāgo ||48||

gandhassa ghāṇaṃ gahaṇaṃ vayanti | ghāṇassa gandhaṃ gahaṇaṃ vayanti /

rāgassa heuṃ samaṇunnam āhu | dosassa heuṃ amaṇunnam āhu ||49||

gandhesu jo gehim uvei tivvaṃ | akāliyaṃ pāvai se viṇāsaṃ /

rāgāure osahagandhagiddhe | sappe bilāo viva nikkhamante ||50||

je yāvi dosaṃ samuvei tivvaṃ | taṃsi kkhaṇe se u uvei dukkhaṃ /

duddantadoseṇa saeṇa jantū | na kiṃci gandhaṃ avarujjhaī se ||51||

egantaratte ruiraṃsi gandhe | atālise se kuṇaī paosaṃ /

dukkhassa saṃpīlam uvei bāle | na lippaī teṇa muṇī virāgo ||52||

gandhāṇugāsāṇugae ya jīve | carācare hiṃsai 'egarūve /

cittehi te paritāvei bāle | pīlei attaṭhagurū kiliṭhe ||53||

gandhāṇuvāeṇa pariggaheṇa | uppāyaṇe rakkhaṇasannioge /

vae vioge ya kahaṃ suhaṃ se | saṃbhogakāle ya atittalābhe ||54||

gandhe atitte ya pariggahaṃmi | sattovasatto na uvei tuṭhiṃ /

atuṭhidoseṇa duhī parassa | lobhāvile āyayaī adattaṃ ||55||

taṇhābhibhūyassa adattahāriṇo | gandhe atittassa pariggahe ya /

māyāmusaṃ vaḍḍhai lobhadosā | tatthāvi dukkhā na vimuccaī se ||56||

mosassa pacchā ya puratthao ya | paogakāle ya duhī durante /

evaṃ adattāṇi samāyayanto | gandhe atitto duhio aṇisso ||57||

gandhāṇurattassa narassa evaṃ | katto suhaṃ hojja kayāi kiṃci /

tatthovabhoge vi kilesadukkhaṃ | nivvattaī jassa kaeṇa dukkhaṃ ||58||

emeva gandhammi gao paosaṃ | uvei dukkhohaparaṃparāo /

paduṭhacitto ya ciṇāi kammaṃ | jaṃ se puṇo hoi duhaṃ vivāge ||59||

gandhe viratto maṇuo visogo | eeṇa dukkhohaparaṃpareṇa /

na lippaī bhavamajjhe vi santo | jaleṇa vā pokkhariṇīpalāsaṃ ||60||

jibbhāe rasaṃ gahaṇaṃ vayanti | taṃ rāgaheuṃ tu maṇunnam āhu /

taṃ dosaheuṃ amaṇunnam āhu | samo ya jo tesu sa vīyarāgo ||61||

rasassa jibbhaṃ gahaṇaṃ vayanti | jibbhāe rasaṃ gahaṇaṃ vayanti /

rāgassa heuṃ samaṇunnam āhu | dosassa heuṃ amaṇunnam āhu ||62||

rasesu jo gehim uvei tivvaṃ | akāliyaṃ pāvai se viṇāsaṃ /

rāgāure vaḍisavibhinnakāe | macche jahā āmisabhogagiddhe ||63||

je yāvi dosaṃ samuvei tivvaṃ | taṃsi kkhaṇe se u uvei dukkhaṃ /

duddantadoseṇa saeṇa jantū | na kiṃci rasaṃ avarujjhaī se ||64||

egantaratte ruiraṃsi rase | atālise se kuṇaī paosaṃ /

dukkhassa saṃpīlam uvei bāle | na lippaī teṇa muṇī virāgo ||65||

rasāṇugāsāṇugae ya jīve | carācare hiṃsai 'egarūve /

cittehi te paritāvei bāle | pīlei attaṭhagurū kiliṭhe ||66||

rasāṇuvāeṇa pariggaheṇa | uppāyaṇe rakkhaṇasannioge /

vae vioge ya kahaṃ suhaṃ se | saṃbhogakāle ya atittalābhe ||67||

rase atitte ya pariggahaṃmi | sattovasatto na uvei tuṭhiṃ /

atuṭhidoseṇa duhī parassa | lobhāvile āyayaī adattaṃ ||68||

taṇhābhibhūyassa adattahāriṇo | rase atittassa pariggahe ya /

māyāmusaṃ vaḍḍhai lobhadosā | tatthāvi dukkhā na vimuccaī se ||69||

mosassa pacchā ya puratthao ya | paogakāle ya duhī durante /

evaṃ adattāṇi samāyayanto | rase atitto duhio aṇisso ||70||

rasāṇurattassa narassa evaṃ | katto suhaṃ hojja kayāi kiṃci /

tatthovabhoge vi kilesadukkha | nivvattaī jassa kaeṇa dukkhaṃ ||71||

emeva rasammi gao paosaṃ | uvei dukkhohaparaṃparāo /

paduṭhacitto ya ciṇāi kammaṃ | jaṃ se puṇo hoi duhaṃ vivāge ||72||

rase viratto maṇuo visogo | eeṇa dukkhohaparaṃpareṇa /

na lippaī bhavamajjhe vi santo | jaleṇa vā pokkhariṇīpalāsaṃ ||73||

kāyassa phāsaṃ gahaṇaṃ vayanti | taṃ rāgaheuṃ tu maṇunnam āhu /

taṃ dosaheuṃ amaṇunnam āhu | samo ya jo tesu sa vīyarāgo ||74||

phāsassa kāyaṃ gahaṇaṃ vayanti | kāyassa phāsaṃ gahaṇaṃ vayanti /

rāgassa heuṃ samaṇunnam āhu | dosassa heuṃ amaṇunnam āhu ||75||

phāsesu jo gehim uvei tivvaṃ | akāliyaṃ pāvai se viṇāsaṃ /

rāgāure sīyajalāvasanne | gāhaggahīe mahise vivanne ||76||

je yāvi dosaṃ samuvei tivvaṃ | taṃsi kkhaṇe se u uvei dukkhaṃ /

duddantadoseṇa saeṇa jantū | na kiṃci phāsaṃ avarujjhaī se ||77||

egantaratte ruiraṃsi phāse | atālise se kuṇaī paosaṃ /

dukkhassa saṃpīlam uvei bāle | na lippaī teṇa muṇī virāgo ||78||

phāsāṇugāsāṇugae ya jīve | carācare hiṃsai 'egarūve /

cittehi te paritāvei bāle | pīlei attaṭhagurū kiliṭhe ||79||

phāsāṇuvāeṇa pariggaheṇa | uppāyaṇe rakkhaṇasannioge /

vae vioge ya kahaṃ suhaṃ se | saṃbhogakāle ya atittalābhe ||80||

phāse atitte ya pariggahaṃmi | sattovasatto na uvei tuṭhiṃ /

atuṭhidoseṇa duhī parassa | lobhāvile āyayaī adattaṃ ||81||

taṇhābhibhūyassa adattahāriṇo | phāse atittassa pariggahe ya /

māyāmusaṃ vaḍḍhai lobhadosā | tatthāvi dukkhā na vimuccaī se ||82||

mosassa pacchā ya puratthao ya | paogakāle ya duhī durante /

evaṃ adattāṇi samāyayanto | phāse atitto duhio aṇisso ||83||

phāsāṇurattassa narassa evaṃ | katto suhaṃ hojja kayāi kiṃci /

tatthovabhoge vi kilesadukkhaṃ | nivvattaī jassa kaeṇa dukkhaṃ ||84||

emeva phāsammi gao paosaṃ | uvei dukkhohaparaṃparāo /

paduṭhacitto ya ciṇāi kammaṃ | jaṃ se puṇo hoi duhaṃ vivāge ||85||

phāse viratto maṇuo visogo | eeṇa dukkhohaparaṃpareṇa /

na lippaī bhavamajjhe vi santo | jaleṇa vā pokkhariṇīpalāsaṃ ||86||

maṇassa bhāvaṃ gahaṇaṃ vayanti | taṃ rāgaheuṃ tu maṇunnam āhu /

taṃ dosaheuṃ amaṇunnam āhu | samo ya jo tesu sa vīyarāgo ||87||

bhāvassa maṇaṃ gahaṇaṃ vayanti | maṇassa bhāvaṃ gahaṇaṃ vayanti /

rāgassa heuṃ samaṇunnam āhu | dosassa heuṃ amaṇunnam āhu ||88||

bhāvesu jo gehim uvei tivvaṃ | akāliyaṃ pāvai se viṇāsaṃ /

rāgāure kāmaguṇesu giddhe | kareṇumaggāvahie gaje vā ||89||

je yāvi dosaṃ samuvei tivvaṃ | taṃsi kkhaṇe se u uvei dukkhaṃ /

duddantadoseṇa saeṇa jantū | na kiṃci bhāvaṃ avarujjhaī se ||90||

egantaratte ruiraṃsi bhāve | atālise se kuṇaī paosaṃ /

dukkhassa saṃpīlam uvei bāle | na lippaī teṇa muṇī virāgo ||91||

bhāvāṇugāsāṇugae ya jīve | carācare hiṃsai 'egarūve /

cittehi te paritāvei bāle | pīlei attaṭhagurū kiliṭhe ||92||

bhāvāṇuvāeṇa pariggaheṇa | uppāyaṇe rakkhaṇasannioge /

vae vioge ya kahaṃ suhaṃ se | saṃbhogakāle ya atittalābhe ||93||

bhāve atitte ya pariggahaṃmi | sattovasatto na uvei tuṭhiṃ /

atuṭhidoseṇa duhī parassa | lobhāvile āyayaī adattaṃ ||94||

taṇhābhibhūyassa adattahāriṇo | bhāve atittassa pariggahe ya /

māyāmusaṃ vaḍḍhai lobhadosā | tatthāvi dukkhā na vimuccaī se ||95||

mosassa pacchā ya puratthao ya | paogakāle ya duhī durante /

evaṃ adattāṇi samāyayanto | bhāve atitto duhio aṇisso ||96||

bhāvāṇurattassa narassa evaṃ | katto suhaṃ hojja kayāi kiṃci /

tatthovabhoge vi kilesadukkhaṃ | nivvattaī jassa kaeṇa dukkhaṃ ||97||

emeva bhāvammi gao paosaṃ | uvei dukkhohaparaṃparāo /

paduṭhacitto ya ciṇāi kammaṃ | jaṃ se puṇo hoi duhaṃ vivāge ||98||

bhāve viratto maṇuo visogo | eeṇa dukkhohaparaṃpareṇa /

na lippaī bhavamajjhe vi santo | jaleṇa vā pokkhariṇīpalāsaṃ ||99||

evindiyatthā ya maṇassa atthā | dukkhassa heuṃ maṇuyassa rāgiṇo /

te ceva thovaṃ pi kayāi dukkhaṃ | na vīyarāgassa karenti kiṃci ||100||

na kāmabhogā samayaṃ uventi | na yāvi bhogā vigaiṃ uventi /

je tappaosī ya pariggahī ya | so tesu mohā vigaiṃ uvei ||101||

kohaṃ ca māṇaṃ ca taheva māyaṃ | lohaṃ dugucchaṃ araiṃ raiṃ ca /

hāsaṃ bhayaṃ sogapumitthiveyaṃ | napuṃsaveyaṃ vivihe ya bhāve ||102||

āvajjaī evam aṇegarūve | evaṃvihe kāmaguṇesu satto /

anne ya eyappabhave visese | kāruṇṇadīṇe hirime baisse ||103||

kappaṃ na icchijja sahāyalicchū | pacchāṇutāve na tavappabhāvaṃ /

evaṃ viyāre amiyappayāre | āvajjaī indiyacoravasse ||104||

tao se jāyanti paoyaṇāiṃ | nimajjiuṃ mohamahaṇṇavammi /

suhesiṇo dukkhaviṇoyaṇaṭhā | tappaccayaṃ ujjamae ya rāgī ||105||

virajjamāṇassa ya indiyatthā | saddāiyā tāvaiyappagārā /

na tassa savve vi maṇunnayaṃ vā | nivvattayantī amaṇunnayaṃ vā ||106||

evaṃ sasaṃkappavikappaṇāsuṃ | saṃjāyaī samayam uvaṭhiyassa /

atthe asaṃkappayao tao se | pahīyae kāmaguṇesu taṇhā ||107||

sa vīyarāgo kayasavvakicco | khavei nāṇāvaraṇaṃ khaṇeṇaṃ /

taheva jaṃ daṃsaṇam āvarei | jaṃ cantarāyaṃ pakarei kammaṃ ||108||

savvaṃ tao jāṇai pāsae ya | amohaṇe hoi nirantarāe /

aṇāsave jhāṇasamāhijutte | āukkhae mokkham uvei suddhe ||109||

so tassa savvassa duhassa mukko | jaṃ bāhaī sayayaṃ jantum eyaṃ /

dīhāmayaṃ vippamukko pasattho | to hoi accantasuhī kayattho ||110||

aṇāikālappabhavassa eso | savvassa dukkhassa pamokkhamaggo /

viyāhio jaṃ samuvicca sattā | kameṇa accantasuhī bhavanti ||111||

|| pamāyaṭhānaṃ samattaṃ ||32||

U/33 kammapayaḍī trayatriṃśam adhyayanam /

aṭha kammāiṃ vocchāmi | āṇupuvviṃ jahākamaṃ /

jehiṃ baddho ayaṃ jīvo | saṃsāre parivaaī ||1||

nāṇassāvaraṇijjaṃ | daṃsaṇāvaraṇaṃ tahā /

veyaṇijjaṃ tahā mohaṃ | āukammaṃ taheva ya ||2||

nāmakammaṃ ca goyaṃ ca | antarāyaṃ taheva ya /

evam eyāi kammāiṃ | aṭheva u samāsao ||3||

nāṇāvaraṇaṃ paṃcavihaṃ | suyaṃ ābhiṇibohiyaṃ /

ohināṇaṃ ca taiyaṃ | maṇanāṇaṃ ca kevalaṃ ||4||

niddā taheva payalā | niddāniddā payalapayalā ya /

tatto ya thīṇagiddhī u | paṃcamā hoi nāyavvā ||5||

cakkhumacakkhūohissa | daṃsaṇe kevale ya āvaraṇe /

evaṃ tu navavigappaṃ | nāyavvaṃ daṃsaṇāvaraṇaṃ ||6||

veyaṇīyaṃ pi ya duvihaṃ | sāyam asāyaṃ ca āhiyaṃ /

sāyassa u bahū bheyā | emeva asāyassa vi ||7||

mohaṇijjaṃ pi duvihaṃ | daṃsaṇe caraṇe tahā /

daṃsaṇe tivihaṃ vuttaṃ | caraṇe duvihaṃ bhave ||8||

sammattaṃ ceva micchattaṃ | sammāmicchattam eva ya /

eyāo tinni payaḍīo | mohaṇijjassa daṃsaṇe ||9||

carittamohaṇaṃ kammaṃ | duvihaṃ taṃ viyāhiyaṃ /

kasāyamohaṇijjaṃ tu | nokasāyaṃ taheva ya ||10||

solasavihabheeṇaṃ | kammaṃ tu kasāyajaṃ /

sattavihaṃ navavihaṃ vā | kammaṃ ca nokasāyajaṃ ||11||

neraiyatirikkhāuṃ | maṇussāuṃ taheva ya /

devāuyaṃ cautthaṃ tu | āuṃ kammaṃ cauvvihaṃ ||12||

nāmaṃ kammaṃ tu duvihaṃ | suhamasuhaṃ ca āhiyaṃ /

subhassa u bahū bheyā | emeva asuhassa vi ||13||

goyaṃ kammaṃ duvihaṃ | uccaṃ nīyaṃ ca āhiyaṃ /

uccaṃ aṭhavihaṃ hoi | evaṃ nīyaṃ pi āhiyaṃ ||14||

dāṇe lābhe ya bhoge ya | uvabhoge vīrie tahā /

paṃcaviham antarāyaṃ | samāseṇa viyāhiyaṃ ||15||

eyāo mūlapayaḍīo | uttarāo ya āhiyā /

paesaggaṃ khettakāle ya | bhāvaṃ ca uttaraṃ suṇa ||16||

savvesiṃ ceva kammāṇaṃ | paesaggam aṇantagaṃ /

gaṇṭhiyasattāīyaṃ | anto siddhāṇa āhiyaṃ ||17||

savvajīvāṇa kammaṃ tu | saṃgahe chaddisāgayaṃ /

savvesu vi paesesu | savvaṃ savveṇa baddhagaṃ ||18||

udahīsarisanāmāṇa | tīsaī koḍikoḍīo /

ukkosiyā ṭhiī hoi | antomuhuttaṃ jahanniyā ||19||

āvaraṇijjāṇa duṇhaṃ pi | veyaṇijje taheva ya /

antarāe ya kammammi | ṭhiī esā viyāhiyā ||20||

udahīsarisanāmāṇa | sattariṃ koḍikoḍīo /

mohaṇijjassa ukkosā | antomuhuttaṃ jahanniyā ||21||

tettīsa sāgarovamā | ukkoseṇa viyāhiyā /

ṭhiī u āukammassa | antomuhuttaṃ jahanniyā ||22||

udahīsarisanāmāṇa | vīsaī koḍikoḍīo /

nāmagottāṇaṃ ukkosā | aṭha muhuttā jahanniyā ||23||

siddhāṇaṇantabhāgo ya | aṇubhāgā havanti u /

savvesu vi paesaggaṃ | savvajīve aicchiyaṃ ||24||

tamhā eesi kammāṇaṃ | aṇubhāgā viyāṇiyā /

eesi saṃvare ceva | khavaṇe ya jae buho ||25|| tti bemi ||

|| kammapayaḍī samattā ||33||

U/34 lesajjhayaṇaṃ catustriṃśam adhyayanam /

lesajjhayaṇaṃ pavakkhāmi | āṇupuvviṃ jahakkamaṃ /

chaṇhaṃ pi kammalesāṇaṃ | aṇubhāve suṇeha me ||1||

nāmāiṃ vaṇṇarasagandha | phāsapariṇāmalakkhaṇaṃ /

ṭhāṇaṃ ṭhiiṃ gaiṃ cāuṃ | lesāṇaṃ tu suṇeha me ||2||

kiṇhā nīlā ya kāū ya | teū pamhā taheva ya /

sukkalesā ya chaṭhā ya | nāmāiṃ tu jahakkamaṃ ||3||

jīmūyaniddhasaṃkāsā | gavalariṭhagasannibhā /

khaṃjaṇanayaṇanibhā | kiṇhalesā u vaṇṇao ||4||

nīlāsogasaṃkāsā | cāsapicchasamappabhā /

veruliyaniddhasaṃkāsā | nīlalesā u vaṇṇao ||5||

ayasīpupphasaṃkāsā | koilacchadasannibhā /

pārevayagīvanibhā | kāūlesā u vaṇṇao ||6||

hiṃguladhāusaṃkāsā | taruṇāiccasannibhā /

suyatuṇḍapaīvanibhā | teūlesā u vaṇṇao ||7||

hariyālabheyasaṃkāsā | haliddābheyasamappabhā /

saṇāsaṇakusumanibhā | pamhalesā u vaṇṇao ||8||

saṃkhaṃkakundasaṃkāsā | khīrapūrasamappabhā /

rayayahārasaṃkāsā | sukkalesā u vaṇṇao ||9||

jaha kaḍuyatumbagaraso | nimbaraso kaḍuyarohiṇiraso vā /

etto vi aṇantaguṇo | raso ya kiṇhāe nāyavvo ||10||

jaha tigaḍuyassa ya raso | tikkho jaha hatthipippalīe vā /

etto vi aṇantaguṇo | raso u nīlāe nāyavvo ||11||

jaha taruṇaambagaraso | tuvarakaviṭhassa vāvi jārisao /

etto vi aṇantaguṇo | raso u kāūe nāyavvo ||12||

jaha pariṇiyambagaraso | pakkakaviṭhassa vāvi jārisao /

etto vi aṇantaguṇo | raso u teūe nāyavvo ||13||

varavāruṇīe va raso | vivihāṇa va āsavāṇa jārisao /

mahumerayassa va raso | etto pamhāe paraeṇaṃ ||14||

khajjūramuddiyaraso | khīraraso khaṇḍasakkararaso vā /

etto vi aṇantaguṇo | raso u sukkāe nāyavvo ||15||

jaha gomaḍassa gandho | suṇagamaḍassa va jahā ahimaḍassa /

etto vi aṇantaguṇo | lesāṇaṃ appasatthāṇaṃ ||16||

jaha surahikusumagandho | gandhavāsāṇa pissamāṇāṇaṃ /

etto vi aṇantaguṇo | pasatthalesāṇa tiṇhaṃ pi ||17||

jaha karagayassa phāso | gojibbhāe ya sāgapattāṇaṃ /

etto vi aṇantaguṇo | lesāṇaṃ appasatthāṇaṃ ||18||

jaha būrassa va phāso | navaṇīyassa va sirīsakusumāṇaṃ /

etto vi aṇantaguṇo | pasatthalesāṇa tiṇhaṃ pi ||19||

tiviho va navaviho vā | sattāvīsaivihekkasīo vā /

dusao teyālo vā | lesāṇaṃ hoi pariṇāmo ||20||

paṃcāsavappavatto | tīhiṃ agutto chasuṃ avirao ya /

tivvārambhapariṇao | khuḍḍo sāhasio naro ||21||

niddhandhasapariṇāmo | nissaṃso ajiindio /

eyajogasamāutto | kiṇhalesaṃ tu pariṇame ||22||

issā amarisa atavo | avijjamāyā ahīriyā /

gehī paose ya saḍhe | pamatte rasalolue ||23||

sāyagavesae ya ārambhāo avirao | khuḍḍo sāhassio naro /

eyajogasamāutto | nīlalesaṃ tu pariṇame ||24||

vaṃke vaṃkasamāyāre | niyaḍille aṇujjue /

paliuṃcagaovahie | micchadiṭhī aṇārie ||25||

upphāsagaduṭhavāī ya | teṇe yāvi ya maccharī /

eyajogasamāutto | kāūlesaṃ tu pariṇame ||26||

nīyāvattī acavale | amāī akuūhale /

viṇīyaviṇae dante | jogavaṃ uvahāṇavaṃ ||27||

piyadhamme daḍhadhamme | vajjabhīrū hiesae /

eyajogasamāutto | teūlesaṃ tu pariṇame ||28||

payaṇukohamāṇe ya | māyālobhe ya payaṇue /

pasantacitte dantappā | jogavaṃ uvahāṇavaṃ ||29||

tahā payaṇuvāī ya | uvasante jiindie /

eyajogasamāutto | pamhalesaṃ tu pariṇame ||30||

aaruddāṇi vajjittā | dhammasukkāṇi jhāyae /

pasantacitte dantappā | samie gutte ya guttisu ||31||

sarāge vīyarāge vā | uvasante jiindie /

eyajogasamāutto | sukkalesaṃ tu pariṇame ||32||

asaṃkhijjāṇosappiṇīṇa | ussappiṇīṇa je samayā /

saṃkhāīyā logā | lesāṇa havanti ṭhāṇāiṃ ||33||

muhuttaddhaṃ tu jahannā | tettīsā sāgarā muhuttahiyā /

ukkosā hoi ṭhiī | nāyavvā kiṇhalesāe ||34||

muhuttaddhaṃ tu jahannā | dasa udahī paliyam asaṃkhabhāgam abbhahiyā /

ukkosā hoi ṭhiī | nāyavvā nīlalesāe ||35||

muhutaddhaṃ tu jahannā | tiṇṇudahī paliyam asaṃkhabhāgam abbhahiyā /

ukkosā hoi ṭhiī | nāyavvā kāulesāe ||36||

muhutaddhaṃ tu jahannā | doṇṇudahī paliyam asaṃkhabhāgam abbhahiyāũ/

ukkosā hoi ṭhiī | nāyavvā teulesāe ||37||

muhuttaddhaṃ tu jahannā | dasa honti ya sāgarā muhuttahiyā /

ukkosā hoi ṭhiī | nāyavvā pamhalesāe ||38||

muhuttaddhaṃ tu jahannā | tettīsaṃ sāgarā muhuttahiyā /

ukkosā hoi ṭhiī | nāyavvā sukkalesāe ||39||

esā khalu lesāṇaṃ | oheṇa ṭhiī vaṇṇiyā hoi /

causu vi gaīsu etto | lesāṇa ṭhiiṃ tu vocchāmi ||40||

dasa vāsasahassāiṃ | kāūe ṭhiī jahanniyā hoi /

tiṇṇudahī paliovama | asaṃkhabhāgaṃ ca ukkosā ||41||

tiṇṇudahī paliovama | saṃkhabhāgo jahanneṇa nīlaṭhiī /

dasaudahī paliovama | asaṃkhabhāgaṃ ca ukkosā ||42||

dasaudahī paliovama | asaṃkhabhāgaṃ jahanniyā hoi /

tettīsasāgarāiṃ | ukkosā hoi kiṇhāe lesāe ||43||

esā neraiyāṇaṃ | lesāṇa ṭhiī u vaṇṇiyā hoi /

teṇa paraṃ vocchāmi | tiriyamaṇussāṇa devāṇaṃ ||44||

antomuhuttam addhaṃ | lesāṇa jahiṃ jahiṃ jāu /

tiriyāṇa narāṇaṃ vā | vajjittā kevalaṃ lesaṃ ||45||

muhuttaddhaṃ tu jahannā | ukkosā hoi puvvakoḍīo /

navahi varisehi ūṇā | nāyavvā sukkalesāe ||46||

esā tiriyanarāṇaṃ | lesāṇa ṭhiī u vaṇṇiyā hoi /

teṇa paraṃ vocchāmi | lesāṇa ṭhiīu devāṇaṃ ||47||

dasa vāsasahassāiṃ | kiṇhāe ṭhiī jahanniyā hoi /

paliyam asaṃkhijja imo | ukkoso hoi kiṇhāe ||48||

jā kiṇhāe ṭhiī khalu | ukkosā sā u samayam abbhahiyā /

jahanneṇaṃ nīlāe | paliyam asaṃkhaṃ ca ukkosā ||49||

jā nīlāe ṭhiī khalu | ukkosā sā u samayam abbhahiyā /

jahanneṇaṃ kāūe | paliyam asaṃkhaṃ ca ukkosā ||50||

teṇa paraṃ vocchāmi | teūlesā jahā suragāṇaṃ /

bhavaṇavaivāṇamantara | joisavemāṇiyāṇaṃ ca ||51||

paliovamaṃ jahannaṃ | ukkosā sāgarāo dunnahiyā /

paliyam asaṃkhejjeṇaṃ | hoi bhāgeṇa teūe ||52||

dasa vāsasahassāiṃ | teūe ṭhiī jahanniyā hoi /

dunnudahī paliovama | asaṃkhabhāga ca ukkosā ||53||

jā teūe ṭhiī khalu | ukkosā sā u samayam abbhahiyā /

jahanneṇaṃ pamhāe | dasa u muhuttāhiyāi ukkosā ||54||

jā pamhāe ṭhiī khalu | ukkosā sā u samayam abbhahiyā /

jahanneṇaṃ sukkāe | tettīsa muhuttam abbhahiyā ||55||

kiṇhā nīlā kāū | tinni vi eyāo ahammalesāo /

eyāhi tihi vi jīvo | duggaiṃ uvavajjaī ||56||

teū pamhā sukkā | tinni vi eyāo dhammalesāo /

eyāhi tihi vi jīvo | suggaiṃ uvavajjaī ||57||

lesāhiṃ savvāhiṃ | paḍhame samayammi pariṇayāhiṃ tu /

na hu kassai uvavāo | pare bhave atthi jīvassa ||58||

lesāhiṃ savvāhiṃ | carime samayammi pariṇayāhiṃ tu /

na hu kassai uvavāo | pare bhave hoi jīvassa ||59||

antamuhuttammi gae | antamuhuttammi sesae ceva /

lesāhi pariṇayāhiṃ | jīvā gacchanti paraloyaṃ ||60||

tamhā eyāsi lesāṇaṃ | āṇubhāve viyāṇiyā /

appasatthāo vajjittā | pasatthāo 'hiṭhie muṇi ||61|| tti bemi ||

|| lesajjhayaṇaṃ samattaṃ ||34||

U/35 aṇagārajjhayaṇaṃ pañcatriṃśam adhyayanam /

suṇeha me egaggamaṇā | maggaṃ buddhehi desiyaṃ /

jamāyaranto bhikkhū | dukkhāṇantakare bhave ||1||

gihavāsaṃ pariccajja | pavajjām assie muṇī /

ime saṃge viyāṇijjā | jehiṃ sajjanti māṇavā ||2||

taheva hiṃsaṃ aliyaṃ | cojjaṃ abambhasevaṇaṃ /

icchākāmaṃ ca lobhaṃ ca | saṃjao parivajjae ||3||

maṇoharaṃ cittagharaṃ | malladhūveṇa vāsiyaṃ /

sakavāḍaṃ paṇḍurullovaṃ | maṇasā vi na patthae ||4||

indiyāṇi u bhikkhussa | tārisammi uvassae /

dukkarāiṃ nivāreuṃ | kāmarāgavivaḍḍhaṇe ||5||

susāṇe sunnagāre vā | rukkhamūle va ikkao /

pairikke parakaḍe vā | vāsaṃ tatthābhiroyae ||6||

phāsuyammi aṇābāhe | itthīhiṃ aṇabhiddue /

tattha saṃkappae vāsaṃ | bhikkhū paramasaṃjae ||7||

na sayaṃ gihāiṃ kuvvijjā | -eva annehiṃ kārae /

gihakammasamārambhe | bhūyāṇaṃ dissae vaho ||8||

tasāṇaṃ thāvarāṇaṃ ca | suhumāṇaṃ bādarāṇa ya /

tamhā gihasamārambhaṃ | saṃjao parivajjae ||9||

taheva bhattapāṇesu | payaṇe payāvaṇesu ya /

pāṇabhūyadayaṭhāe | na paye na payāvae ||10||

jaladhannanissiyā jīvā | puḍhavīkaṭhanissiyā /

hammanti bhattapāṇesu | tamhā bhikkhū na payāvae ||11||

visappe savvao-dhāre | bahū pāṇaviṇāsaṇe /

natthi joisame satthe | tamhā joiṃ na dīvae ||12||

hiraṇṇaṃ jāyarūvaṃ ca | maṇasā vi na patthae /

samaleukaṃcaṇe bhikkhū | virae kayavikkae ||13||

kiṇanto kaio hoi | vikkiṇanto ya vāṇio /

kayavikkayammi vaanto | bhikkhū na bhavai tāriso ||14||

bhikkhiyavvaṃ na keyavvaṃ | bhikkhuṇā bhikkhavattiṇā /

kayavikkao mahādoso | bhikkhavattī suhāvahā ||15||

samuyāṇaṃ uṃcham esijjā | jahāsuttam aṇindiyaṃ /

lābhālābhammi saṃtuṭhe | piṇḍavāyaṃ care muṇī ||16||

alole na rase giddhe | jibbhādante amucchie /

na rasaṭhāe bhuṃjijjā | javaṇaṭhāe mahāmuṇī ||17||

accaṇaṃ rayaṇaṃ ceva | vandaṇaṃ pūyaṇaṃ tahā /

iḍḍhīsakkārasammāṇaṃ | maṇasā vi na patthae ||18||

sukkajhāṇaṃ jhiyāejjā | aṇiyāṇe akiṃcaṇe /

vosaṭhakāe viharejjā | jāva kālassa pajjao ||19||

nijjūhiūṇa āhāraṃ | kāladhamme uvaṭhie /

jahiūṇa māṇusaṃ bondiṃ | pahū dukkhe vimuccaī ||20||

nimmame nirahaṃkāre | vīyarāgo aṇāsavo /

saṃpatto kevalaṃ nāṇaṃ | sāsayaṃ pariṇivvue ||21|| tti bemi ||

|| aṇagārajjhayaṇaṃ samattaṃ ||35||

U/36 jīvājīvavibhattī ṣatriṃśam adhyayanam /

jīvājīvavibhattiṃ | suṇeha me egamaṇā io /

jaṃ jāṇiūṇa bhikkhū | sammaṃ jayai saṃjame ||1||

jīvā ceva ajīvā ya | esa loe viyāhie /

ajīvadesam āgāse | aloge se viyāhie ||2||

davvao khettao ceva | kālao bhāvao tahā /

parūvaṇā tesi bhave | jīvāṇam ajīvāṇa ya ||3||

rūviṇo cevarūvī ya | ajīvā duvihā bhave /

arūvī dasahā vuttā | rūviṇo ya cauvvihā ||4||

dhammatthikāe tad dese | tap paese ya āhie /

ahamme tassa dese ya | tap paese ya āhie ||5||

āgāse tassa dese ya | tap paese ya āhie /

addhāsamae ceva | arūvī dasahā bhave ||6||

dhammādhamme ya do ceva | logamittā viyāhiyā /

logāloge ya āgāse | samae samayakhettie ||7||

dhammādhammāgāsā | tinni vi ee aṇāiyā /

apajjavasiyā ceva | savvaddhaṃ tu viyāhiyā ||8||

samae vi santaiṃ pappa | evameva viyāhie /

āesaṃ pappa sāīe | sapajjavasie vi ya ||9||

khandhā ya khandhadesā ya | tappaesā taheva ya /

paramāṇuṇo ya boddhavvā | rūviṇo ya cauvvihā ||10||

egatteṇa puhatteṇa | khandhā ya paramāṇuṇo /

loegadese loe ya | bhaiyavvā te u khettao ||11||

itto kālavibhāgaṃ tu | tesiṃ vucchaṃ cauvvihaṃ ||12||

saṃtaiṃ pappa te 'āī | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||13||

asaṃkhakālam ukkosaṃ | ekko samao jahannayaṃ /

ajīvāṇa ya rūvīṇa | ṭhiī esā viyāhiyā ||14||

aṇantakālam ukkosam | ekko samao jahannayaṃ /

ajīvāṇa ya rūvīṇa | antareyaṃ viyāhiyaṃ ||15||

vaṇṇao gandhao ceva | rasao phāsao tahā /

saṃṭhāṇao ya vinneo | pariṇāmo tesi paṃcahā ||16||

vaṇṇao pariṇayā je u | paṃcahā te pakittiyā /

kiṇhā nīlā ya lohiyā | haliddā sukkilā tahā ||17||

gandhao pariṇayā je u | duvihā te viyāhiyā /

subbhigandhapariṇāmā | dubbhigandhā taheva ya ||18||

rasao pariṇayā je u | paṃcahā te pakittiyā /

tittakaḍuyakasāyā | ambilā mahurā tahā ||19||

phāsao pariṇayā je u | aṭhahā te pakittiyā /

kakkhaḍā mauyā ceva | garuyā lahuyā tahā ||20||

sīyā uṇhā ya niddhā ya | tahā lukkhā ya āhiyā /

iya phāsapariṇayā ee | puggalā samudāhiyā ||21||

saṃṭhāṇao pariṇayā je u | paṃcahā te pakittiyā /

parimaṇḍalā ya vaā ya | taṃsā cauraṃsamāyayā ||22||

vaṇṇao je bhave kiṇhe | bhaie se u gandhao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||23||

vaṇṇao je bhave nīle | bhaie se u gandhao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||24||

vaṇṇao lohie je u | bhaie se u gandhao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||25||

vaṇṇao pīyae je u | bhaie se u gandhao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||26||

vaṇṇao sukkile je u | bhaie se u gandhao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||27||

gandhao je bhave subbhī | bhaie se u vaṇṇao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||28||

gandhao je bhave dubbhī | bhaie se u vaṇṇao /

rasao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||29||

rasao tittae je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||30||

rasao kaḍue je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||31||

rasao kasāe je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||32||

rasao ambile je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||33||

rasao mahurae je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao phāsao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||34||

phāsao kakkhaḍe je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||35||

phāsao maue je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||36||

phāsao gurue je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||37||

phāsao lahue je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||38||

phāsao sīyae je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||39||

phāsao uṇhae je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||40||

phāsao niddhae je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||41||

phāsao lukkhae je u | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie saṃṭhāṇao vi ya ||42||

parimaṇḍalasaṃṭhāṇe | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie se phāsao vi ya ||43||

saṃṭhāṇao bhave vae | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie se phāsao vi ya ||44||

saṃṭhāṇao bhave taṃse | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie se phāsao vi ya ||45||

saṃṭhāṇao je cauraṃse | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie se phāsao vi ya ||46||

je āyayasaṃṭhāṇe | bhaie se u vaṇṇao /

gandhao rasao ceva | bhaie se phāsao vi ya ||47||

esā ajīvavibhattī | samāseṇa viyāhiyā /

itto jīvavibhattiṃ | vucchāmi aṇupuvvaso ||48||

saṃsāratthā ya siddhā ya | duvihā jīvā viyāhiyā /

siddhāṇegavihā vuttā | taṃ me kittayao suṇa ||49||

itthī purisasiddhā ya | taheva ya napuṃsagā /

saliṃge annaliṃge ya | gihiliṃge taheva ya ||50||

ukkosogāhaṇāe ya | jahannamajjhimāi ya /

uḍḍhaṃ ahe ya tiriyaṃ ca | samuddammi jalammi ya ||51||

dasa ya napuṃsaesu | vīsaṃ itthiyāsu ya /

purisesu ya aṭhasayaṃ | samaeṇegeṇa sijjhaī ||52||

cattāri ya gihiliṃge | annaliṃge daseva ya /

saliṃgeṇa aṭhasayaṃ | samaeṇegeṇa sijjhaī ||53||

ukkosogāhaṇāe ya | sijjhante jugavaṃ duve /

cattāri jahannāe | majjhe aṭhuttaraṃ sayaṃ ||54||

cauruḍḍhaloe ya duve samudde | tao jale vīsamahe taheva ya /

sayaṃ ca aṭhuttaraṃ tiriyaloe | samaeṇegeṇa sijjhaī dhuvam ||55||

kahiṃ paḍihayā siddhā | kahiṃ siddhā paiṭhiyā /

kahiṃ bhondiṃ caittāṇaṃ | kattha gantūṇa sijjhaī ||56||

aloe paḍihayā siddhā | loyagge ya paiṭhiyā /

ihaṃ bondiṃ caittāṇaṃ | tattha gantūṇa sijjhaī ||57||

bārasahiṃ joyaṇehiṃ | savvaṭhassuvariṃ bhave /

īsipabbhāranāmā | puḍhavī chattasaṃṭhiyā ||58||

paṇayālasayasahassā | joyaṇāṇaṃ tu āyayā /

tāvaiyaṃ ceva vitthiṇṇā | tiguṇo tasseva parirao ||59||

aṭhajoyaṇabāhullā | sā majjhammi viyāhiyā /

parihāyantī carimante | macchipattāu taṇuyarī ||60||

ajjuṇasuvaṇṇagamaī | sā puḍhavī nimmalā sahāveṇa /

uttāṇagachattagasaṃṭhiyā ya | bhaṇiyā jiṇavarehiṃ ||61||

saṃkhaṃkakundasaṃkāsā | paṇḍarā nimmalā suhā /

sīyāe joyaṇe tatto | loyanto u viyāhio ||62||

joyaṇassa u jo tattha | koso uvarimo bhave /

tassa kosassa chabbhāe | siddhāṇogāhaṇā bhave ||63||

tattha siddhā mahābhāgā | logaggammi paiṭhiyā /

bhavapapaṃcao mukkā | siddhiṃ varagaiṃ gayā ||64||

usseho jesi jo hoi | bhavammi carimammi u /

tibhāgahīṇo tatto ya | siddhāṇogāhaṇā bhave ||65||

egatteṇa sāīyā | apajjavasiyā vi ya /

puhatteṇa aṇāiyā | apajjavasiyā vi ya ||66||

arūviṇo jīvaghaṇā | nāṇadaṃsaṇasanniyā /

aulaṃ suhaṃ saṃpannā | uvamā jassa natthi u ||67||

logegadese te savve | nāṇadaṃsaṇasanniyā /

saṃsārapāranitthiṇṇā | siddhiṃ varagaiṃ gayā ||68||

saṃsāratthā u je jīvā | duvihā te viyāhiyā /

tasā ya thāvarā ceva | thāvarā tivihā tahiṃ ||69||

puḍhavī āujīvā ya | taheva ya vaṇassaī /

iccee thāvarā tivihā | tesiṃ bhee suṇeha me ||70||

duvihā puḍhavījīvā ya | suhumā bāyarā tahā /

pajjattamapajjattā | evamee duhā puṇo ||71||

bāyarā je u pajjattā | duvihā te viyāhiyā /

saṇhā kharā ya bodhavvā | saṇhā sattavihā tahiṃ ||72||

kiṇhā nīlā ya ruhirā ya | haliddā sukkilā tahā /

paṇḍupaṇagamaiyā | kharā chattīsaīvihā ||73||

puḍhavī ya sakkarā vāluyā ya | uvale silā ya loṇūse /

aya-tamba-tauya-sīsaga | ruppa-suvaṇṇe ya vaire ya ||74||

hariyāle hiṃgulue | maṇosilā sāsagaṃjaṇa-pavāle /

abbhapaḍalabbhavāluya | bāyarakāe maṇivihāṇe ||75||

gomejjae ya ruyage | aṃke phalihe ya lohiyakkhe ya /

maragaya-masāragalle | bhuyamoyagaṇindanīle ya ||76||

candaṇa-geruya-haṃsagabbhe | pulae sogandhie ya bodhavve /

candappahaverulie | jalakante sūrakante ya ||77||

ee kharapuḍhavīe | bheyā chattīsamāhiyā /

egavihamaṇāṇattā | suhumā tattha viyāhiyā ||78||

suhumā savvalogammi | logadese ya bāyarā /

itto kālavibhāgaṃ tu | vucchaṃ tesiṃ cauvvihaṃ ||79||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||80||

bāvīsasahassāiṃ | vāsāṇukkosiyā bhave /

āuṭhiī puḍhavīṇaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ ||81||

asaṃkhakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

kāyaṭhiī puḍhavīṇaṃ | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||82||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | puḍhavijīvāṇa antaraṃ ||83||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||84||

duvihā āūjīvā u | suhumā bāyarā tahā /

pajjattamapajjattā | evamee duhā puṇo ||85||

bāyarā je u pajjattā | paṃcahā te pakittiyā /

suddhodae ya usse | harataṇū mahiyā hime ||86||

egavihamaṇāṇattā | suhumā tattha viyāhiyā /

suhumā savvalogammi | logadese ya bāyarā ||87||

santaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||88||

satteva sahassāiṃ | vāsāṇukkosiyā bhave /

āuṭhiī āūṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||89||

asaṃkhakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

kāyaṭhiī āūṇaṃ | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||90||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | āūjīvāṇa antaraṃ ||91||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassao ||92||

duvihā vaṇassaījīvā | suhumā bāyarā tahā /

pajjattamapajjattā | evamee duhā puṇo ||93||

bāyarā je u pajjattā | duvihā te viyāhiyā /

sāhāraṇasarīrā ya | pattegā ya taheva ya ||94||

pattegasarīrāo | 'egahā te pakittiyā /

rukkhā gucchā ya gummā ya | layā vallī taṇā tahā ||95||

valayā pavvagā kuhuṇā | jalaruhā osahī tahā /

hariyakāyā bodhavvā | pattegāi viyāhiyā ||96||

sāhāraṇasarīrāo | 'egahā te pakittiyā /

ālue mūlae ceva | siṃgabere taheva ya ||97||

harilī sirilī sassirilī | jāvaī keyakandalī /

palaṇḍulasaṇakande ya | kandalī ya kuḍuṃvae ||98||

lohiṇīhū ya thīhū ya | kuhagā ya taheva ya /

kande ya vajjakande ya | kande sūraṇae tahā ||99||

assakaṇṇī ya bodhavvā | sīhakaṇṇī taheva ya /

musuṇḍhī ya haliddā ya | -egahā evamāyao ||100||

egavihamaṇāṇattā | sahumā tattha viyāhiyā /

suhumā savvalogammi | logadese ya bāyarā ||101||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||102||

dasa ceva sahassāiṃ | vāsāṇukkosiyā paṇagāṇaṃ /

vaṇapphaīṇa āuṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||103||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

kāyaṭhiī paṇagāṇaṃ | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||104||

asaṃkhakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | paṇagajīvāṇa antaraṃ ||105||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||106||

iccee thāvarā tivihā | samāseṇa viyāhiyā /

itto u tase tivihe | vucchāmi aṇupuvvaso ||107||

teū vāū ya bodhavvā | urālā ya tasā tahā /

iccee tasā tivihā | tesiṃ bhee suṇeha me ||108||

duvihā teūjīvā u | suhumā bāyarā tahā /

pajjattamapajjattā | evamee duhā puṇo ||109||

bāyarā je u pajjattā | -egahā te viyāhiyā /

iṃgāle mummure agaṇī | accijālā taheva ya ||110||

ukkā vijjū ya bodhavvā | -egahā evamāyao /

egavihamaṇāṇattā | suhumā te viyāhiyā ||111||

suhumā savvalogammi | logadese ya bāyarā /

itto kālavibhāgaṃ tu | tesiṃ vucchaṃ cauvvihaṃ ||112||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||113||

tiṇṇeva ahorattā | ukkoseṇa viyāhiyā /

āuṭhiī teūṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||114||

asaṃkhakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

kāyaṭhiī teūṇaṃ | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||115||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | teūjīvāṇa antaraṃ ||116||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||117||

duvihā vāujīvā u | suhumā bāyarā tahā /

pajjattamapajjattā | evamee duhā puṇo ||118||

bāyarā je u pajjattā | paṃcahā te pakittiyā /

ukkaliyā maṇḍaliyā | ghaṇaguṃjā suddhavāyā ya ||119||

saṃvaagavāyā ya | -egahā evamāyao /

egavihamaṇāṇattā | suhumā tattha viyāhiyā ||120||

suhumā savvalogammi | egadese ya bāyarā /

itto kālavibhāgaṃ tu | tesiṃ vucchaṃ cauvvihaṃ ||121||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||122||

tiṇṇeva sahassāiṃ | vāsāṇukkosiyā bhave /

āuṭhiī vāūṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||123||

asaṃkhakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

kāyaṭhiī vāūṇaṃ | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||124||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | vāūjīvāṇa antaraṃ ||125||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||126||

urālā tasā je u | cauhā te pakittiyā /

beindiya-teindiya | cauro-paṃcindiyā ceva ||127||

beindiyā u je jīvā | duvihā te pakittiyā /

pajjattamapajjattā | tesiṃ bhee suṇeha me ||128||

kimiṇo somaṃgalā ceva | alasā māivāhayā /

vāsīmuhā ya sippiyā | saṃkha saṃkhaṇagā tahā ||129||

ghalloyāṇullayā ceva | taheva ya varāḍagā /

jalūgā jālagā ceva | candaṇā ya taheva ya ||130||

ii beindiyā ee | 'egahā evamāyao /

logegadese te savve | na savvattha viyāhiyā ||131||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||132||

vāsāiṃ bārasā ceva | ukkoseṇa viyāhiyā /

beindiyaāuṭhiī | antomuhuttaṃ jahanniyā ||133||

saṃkhijjakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

beindiyakāyaṭhiī | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||134||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

beindiyajīvāṇaṃ | antaraṃ ca viyāhiyaṃ ||135||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||136||

teindiyā u je jīvā | duvihā te pakittiyā /

pajjattamapajjattā | tesiṃ bhee suṇeha me ||137||

kunthupivīliuḍḍaṃsā | ukkaluddehiyā tahā /

taṇahārakaṭhahārā ya | mālurā pattahāragā ||138||

kappāsaṭhiṃmi jāyanti | dugā tausamiṃjagā /

sadāvarī ya gummī ya | bodhavvā indagāiyā ||139||

indagovagamāīyā | -egahā evamāyao /

logegadese te savve | na savvattha viyāhiyā ||140||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||141||

egūṇapaṇṇahorattā | ukkoseṇa viyāhiyā /

teindiyaāuṭhiī | antomuhuttaṃ jahanniyā ||142||

saṃkhijjakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

teindiyakāyaṭhiī | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||143||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

teindiyajīvāṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||144||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||145||

caurindiyā u je jīvā | duvihā te pakittiyā /

pajjattamapajjattā | tesiṃ bhee suṇeha me ||146||

andhiyā pottiyā ceva | macchiyā masagā tahā /

bhamare kīḍapayaṃge ya | ḍhaṃkuṇe ukkuḍo tahā ||147||

kukkuḍe bhiṃgirīḍī ya | nandāvatte ya vicchue /

ole bhiṃgārī ya | viyaḍī acchivehae ||148||

acchile māhae acchi | roḍae vicitte cittapattae /

uhiṃjaliyā jalakārī ya | nīyā tantavayāiyā ||149||

iya caurindiyā ee | 'egahā evamāyao /

logegadese te savve | na savvattha viyāhiyā ||150||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||151||

chacceva māsāū | ukkoseṇa viyāhiyā /

caurindiyaāuṭhiī | antomuhuttaṃ jahanniyā ||152||

saṃkhijjakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

caurindiyakāyaṭhiī | taṃ kāyaṃ tu amuṃcao ||153||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

caurindiyajīvāṇaṃ | antaraṃ ca viyāhiyaṃ ||154||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||155||

paṃcindiyā u je jīvā | cauvihā te viyāhiyā /

neraiyatirikkhā ya | maṇuyā devā ya āhiyā ||156||

neraiyā sattavihā | puḍhavīsu sattasū bhave /

rayaṇābhasakkarābhā | vāluyābhā ya āhiyā ||157||

paṃkābhā dhūmābhā | tamā tamatamā tahā /

ii neraiyā ee | sattahā parikittiyā ||158||

logassa egadesammi | te savve u viyāhiyā /

etto kālavibhāgaṃ tu | vocchaṃ tesiṃ caḍavvihaṃ ||159||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||160||

sāgarovamam egaṃ tu | ukkoseṇa viyāhiyā /

paḍhamāe jahanneṇaṃ | dasavāsasahassiyā ||161||

tiṇṇeva sāgarā ū | ukkoseṇa viyāhiyā /

doccāe jahanneṇaṃ | egaṃ tu sāgarovamaṃ ||162||

satteva sāgarā ū | ukkoseṇa viyāhiyā /

taiyāe jahanneṇaṃ | tiṇṇeva sāgarovamā ||163||

dasa sāgarovamā ū | ukkoseṇa viyāhiyā /

cautthīe jahanneṇaṃ | satteva sāgarovamā ||164||

sattarasa sāgarā ū | ukkoseṇa viyāhiyā /

paṃcamāe jahanneṇaṃ | dasa ceva sāgarovamā ||165||

bāvīsa sāgarā ū | ukkoseṇa viyāhiyā /

chaṭhīe jahanneṇaṃ | sattarasa sāgarovamā ||166||

tettīsa sāgarā ū | ukkoseṇa viyāhiyā /

sattamāe jahanneṇaṃ | bāvīsaṃ sāgarovamā ||167||

jā ceva ya āuṭhiī | neraiyāṇaṃ viyāhiyā /

sā tesiṃ kāyaṭhiī | jahannukkosiyā bhave ||168||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | neraiyāṇaṃ antaraṃ ||169||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||170||

paṃcindiyatirikkhāo | duvihā te viyāhiyā /

samucchimatirikkhāo | gabbhavakkantiyā tahā ||171||

duvihā te bhave tivihā | jalayarā thalayarā tahā /

nahayarā ya bodhavvā | tesiṃ bhee suṇeha me ||172||

macchā ya kacchabhā ya | gāhā ya magarā tahā /

suṃsumārā ya bodhavvā | paṃcahā jalayarāhiyā ||173||

loegadese te savve | na savvattha viyāhiyā /

etto kālavibhāgaṃ tu | vocchaṃ tesiṃ cauvvihaṃ ||174||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||175||

egā ya puvvakoḍī | ukkoseṇa viyāhiyā /

āuṭhiī jalayarāṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||176||

puvvakoḍipuhattaṃ tu | ukkoseṇa viyāhiyā /

kāyaṭhiī jalayarāṇaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ ||177||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | jalayarāṇaṃ antaraṃ ||178||

cauppayā ya parisappā | duvihā thalayarā bhave /

cauppayā cauvihā | te me kittayao suṇa ||179||

egakhurā dukhurā ceva | gaṇḍīpayasaṇahappayā /

hayamāigoṇamāi | gayamāisīhamāiṇo ||180||

bhuoragaparisappā ya | parisappā duvihā bhave /

gohāī ahimāī ya | ekkekkāṇegahā bhave ||181||

loegadese te savve | na savvattha viyāhiyā /

etto kālavibhāgaṃ tu | vocchaṃ tesiṃ cauvvihaṃ ||182||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||183||

paliovamāiṃ tiṇṇi u | ukkoseṇa viyāhiyā /

āuṭhiī thalayarāṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||184||

puvvakoḍipuhatteṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā /

kāyaṭhiī thalayarāṇaṃ | antaraṃ tesimaṃ bhave ||185||

kālam aṇantam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhammi sae kāe | thalayarāṇaṃ tu antaraṃ ||186||

camme u lomapakkhī ya | taiyā samuggapakkhiyā /

viyayapakkhī ya bodhavvā | pakkhiṇo ya cauvvihā ||187||

logegadese te savve | na savvattha viyāhiyā /

itto kālavibhāgaṃ tu | vocchaṃ tesiṃ cauvvihaṃ ||188||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||189||

paliovamassa bhāgo | asaṃkhejjaimo bhave /

āuṭhiī khahayarāṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||190||

asaṃkhabhāga paliyassa | ukkoseṇa u sāhiyā /

puvvakoḍīpuhatteṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||191||

ṭhiī khahayarāṇaṃ | antare tesime bhave /

kālaṃ aṇantam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ ||192||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||193||

maṇuyā duvihabheyā u | te me kittayao suṇa /

saṃmucchimā ya maṇuyā | gabbhavakkantiyā tahā ||194||

gabbhavakkantiyā je u | tivihā te viyāhiyā /

kammaakammabhūmā ya | antaraddīvayā tahā ||195||

pannarasa tīsavihā | bheyā aṭhavīsaiṃ /

saṃkhā u kamaso tesiṃ | ii esā viyāhiyā ||196||

saṃmucchimāṇa eseva | bheo hoi viyāhio /

logassa egadesammi | te savve vi viyāhiyā ||197||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||198||

paliovamāu tiṇṇi vi | asaṃkhejjaimo bhave /

āuṭhiī maṇuyāṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyā ||199||

paliovamāiṃ tiṇṇi u | ukkoseṇa u sāhiyā /

puvvakoḍipuhatteṇaṃ | antomuhuttaṃ jahanniyāũ||200||

kāyaṭhiī maṇuyāṇaṃ | antaraṃ tesimaṃ bhave /

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ ||201||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāvi | vihāṇāiṃ sahassaso ||202||

devā cauvvihā vuttā | te me kittayao suṇa /

bhomijja vāṇamantara | joisavemāṇiyā tahā ||203||

dasahā u bhavaṇavāsī | aṭhahā vaṇacāriṇo /

paṃcavihā joisiyā | duvihā vemāṇiyā tahā ||204||

asurā nāgasuvaṇṇā | vijjū aggī viyāhiyā /

dīvodahidisā vāyā | dhaṇiyā bhavaṇavāsiṇo ||205||

pisāyabhūyā jakkhā ya | rakkhasā kinnarā ya kiṃpurisā /

mahoragā ya gandhavvā | aṭhavihā vāṇamantarā ||206||

candā sūrā ya nakkhattā | gahā tārāgaṇā tahā /

ṭhiyāvicāriṇo ceva | paṃcahā joisālayā ||207||

vemāṇiyā u je devā | duvihā te viyāhiyā /

kappovagā ya bodhavvā | kappāīyā taheva ya ||208||

kappovagā bārasahā | sohammīsāṇagā tahā /

saṇaṃkumāramāhinda | bambhalogā ya lantagā ||209||

mahāsukkā sahassārā | āṇayā pāṇayā tahā /

āraṇā accuyā ceva | ii kappovagā surā ||210||

kappāīyā u je devā | duvihā te viyāhiyā /

gevijjāṇuttarā ceva | gevijjā navavihā tahiṃ ||211||

heṭhimā heṭhimā ceva | heṭhimā majjhimā tahā /

heṭhimā uvarimā ceva | majjhimā heṭhimā tahā ||212||

majjhimā majjhimā ceva | majjhimā uvarimā tahā /

uvarimā heṭhimā ceva | uvarimā majjhimā tahā ||213||

uvarimā uvarimā ceva | iya gevijjagā surā /

vijayā vejayantā ya | jayantā aparājiyā ||214||

savvatthasiddhagā ceva | paṃcahāṇuttarā surā /

iya vemāṇiyā ee | 'egahā evamāyao ||215||

logassa egadesammi | te savve vi viyāhiyā /

itto kālavibhāgaṃ tu | vucchaṃ tesiṃ cauvvihaṃ ||216||

saṃtaiṃ pappaṇāīyā | apajjavasiyā vi ya /

ṭhiiṃ paḍucca sāīyā | sapajjavasiyā vi ya ||217||

sāhīyaṃ sāgaraṃ ekkaṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

bhomejjāṇaṃ jahanneṇaṃ | dasavāsasahassiyā ||218||

paliovamam egaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

vantarāṇaṃ jahanneṇaṃ | dasavāsasahassiyā ||219||

paliovamam egaṃ tu | vāsalakkheṇa sāhiyaṃ /

paliovamaṭhabhāgo | joisesu jahanniyā ||220||

do ceva sāgarāiṃ | ukkoseṇa viyāhiyā /

sohammaṃmi jahanneṇaṃ | egaṃ ca paliovamaṃ ||221||

sāgarā sāhiyā dunni | ukkoseṇa viyāhiyā /

īsāṇammi jahanneṇaṃ | sāhiyaṃ paliovamaṃ ||222||

sāgarāṇi ya satteva | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

saṇaṃkumāre jahanneṇaṃ | dunni ū sāgarovamā ||223||

sāhiyā sāgarā satta | ukkoseṇaṃ ṭhiī bhave /

māhindammi jahanneṇaṃ | sāhiyā dunni sāgarā ||224||

dasa ceva sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

bambhaloe jahanneṇaṃ | satta ū sāgarovamā ||225||

caudasa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

lantagammi jahanneṇaṃ | dasa u sāgarovamā ||226||

sattarasa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

mahāsukke jahanneṇaṃ | coddasa sāgarovamā ||227||

aṭhārasa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

sahassārammi jahanneṇaṃ | sattarasa sāgarovamā ||228||

sāgarā auṇavīsaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

āṇayammi jahanneṇaṃ | aṭhārasa sāgarovamā ||229||

vīsaṃ tu sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

pāṇayammi jahanneṇaṃ | sāgarā auṇavīsaī ||230||

sāgarā ikkavīsaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

āraṇammi jahanneṇaṃ | vīsaī sāgarovamā ||231||

bāvīsaṃ sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

accuyammi jahanneṇaṃ | sāgarā ikkavīsaī ||232||

tevīsa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

paḍhamammi jahanneṇa | bāvīsaṃ sāgarovamā ||233||

cauvīsa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

biiyammi jahanneṇaṃ | tevīsaṃ sāgarovamā ||234||

paṇavīsa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

taiyammi jahanneṇaṃ | cauvīsaṃ sāgarovamā ||235||

chavīsa sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

cautthammi jahanneṇaṃ | sāgarā paṇuvīsaī ||236||

sāgarā sattavīsaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

paṃcamammi jahanneṇaṃ | sāgarā u chavīsaī ||237||

sāgarā aṭhavīsaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

chaṭhammi jahanneṇaṃ | sāgarā sattavīsaī ||238||

sāgarā auṇatīsaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

sattamammi jahanneṇaṃ | sāgarā aṭhavīsaī ||239||

tīsaṃ tu sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

aṭhamammi jahanneṇaṃ | sāgarā auṇatīsaī ||240||

sāgarā ikkatīsaṃ tu | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

navamammi jahanneṇaṃ | tīsaī sāgarovamā ||241||

tettīsā sāgarāiṃ | ukkoseṇa ṭhiī bhave /

causuṃ pi vijayāīsu | jahanneṇekkatīsaī ||242||

ajahannam aṇukkosā | tettīsaṃ sāgarovamā /

mahāvimāṇe savvaṭhe | ṭhiī esā viyāhiyā ||243||

jā ceva u āuṭhiī | devāṇaṃ tu viyāhiyā /

sā tesiṃ kāyaṭhiī | jahannam ukkosiyā bhave ||244||

aṇantakālam ukkosaṃ | antomuhuttaṃ jahannayaṃ /

vijaḍhaṃmi sae kāe | devāṇaṃ hujja antaraṃ ||245||

eesiṃ vaṇṇao ceva | gandhao rasaphāsao /

saṃṭhāṇadesao vāpi | vihāṇāiṃ sahassaso ||246||

saṃsāratthā ya siddhā ya | iya jīvā viyāhiyā /

rūviṇo cevarūvī ya | ajīvā duvihā vi ya ||247||

iya jīvamajīve ya | soccā saddahiūṇa ya /

savvanayāṇam aṇumae | ramejja saṃjame muṇī ||248||

tao bahūṇi vāsāṇi | sāmaṇṇam aṇupāliya /

imeṇa kammajogeṇa | appāṇaṃ saṃlihe muṇī ||249||

bāraseva u vāsāiṃ | saṃlehukkosiyā bhave /

saṃvaccharamajjhimiyā | chammāsā ya jahanniyā ||250||

paḍhame vāsacaukkaṃmi | vigaī-nijjūhaṇaṃ kare /

biīe vāsacaukkammi | vicittaṃ tu tavaṃ care ||251||

egantaram āyāmaṃ | kau saṃvacchare duve /

tao saṃvaccharaddhaṃ tu | nāivigiṭhaṃ tavaṃ care ||252||

tao saṃvaccharaddhaṃ tu | vigiṭhaṃ tu tavaṃ care /

parimiyaṃ ceva āyāmaṃ | taṃmi saṃvacchare kare ||253||

koḍīsahiyam āyāmaṃ | kau saṃvacchare muṇī /

māsaddhamāsieṇaṃ tu | āhāreṇa tavaṃ care ||254||

kandappam ābhiogaṃ ca | kivvisiyaṃ moham āsuruttaṃ ca /

eyāu duggaīo | maraṇammi virāhiyā honti ||255||

micchādaṃsaṇarattā | saniyāṇā u hiṃsagā /

iya je maranti jīvā | tesiṃ puṇa dullahā bohī ||256||

sammaddaṃsaṇarattā | aniyāṇā sukkalesam ogāḍhā /

iya je maranti jīvā | tesiṃ sulahā bhave bohī ||257||

micchādaṃsaṇarattā | saniyāṇā kaṇhalesam ogāḍhā /

iya je maranti jīvā | tesiṃ puṇa dullahā bohī ||258||

jiṇavayaṇe aṇurattā | jiṇavayaṇaṃ karenti bhāveṇa /

amalā asaṃkiliṭhā | te honti parittasaṃsārī ||259||

bālamaraṇāṇi bahuso | akāmamaraṇāṇi ceva ya bahūṇi /

marihinti te varāyā | jiṇavayaṇaṃ je na jāṇanti ||260||

bahuāgamavinnāṇā | samāhiuppāyagā ya guṇagāhī /

eeṇaṃ kāraṇeṇaṃ | arihā āloyaṇaṃ souṃ ||261||

kandappakukkuyāiṃ | taha sīlasahāvahasaṇavigahāiṃ /

vimhāvento vi paraṃ | kandappaṃ bhāvaṇaṃ kuṇai ||262||

mantājogaṃ kāuṃ | bhūīkammaṃ ca je pauṃjanti /

sāya-rasaṇiḍḍhi-heuṃ | abhiogaṃ bhāvaṇaṃ kuṇai ||263||

nāṇassa kevalīṇaṃ | dhammāyariyassa saṃghasāhūṇaṃ /

māī avaṇṇavāī | kivvisiyaṃ bhāvaṇaṃ kuṇai ||264||

aṇubaddharosapasaro | taha ya nimittaṃmi hoi paḍisevī /

eehi kāraṇehiṃ | āsuriyaṃ bhāvaṇaṃ kuṇai ||265||

satthagahaṇaṃ visabhakkhaṇaṃ ca | jalaṇaṃ ca jalapaveso ya /

aṇāyārabhaṇḍasevā | jammaṇamaraṇāṇi bandhanti ||266||

iya pāukare buddhe | nāyae parinivvue /

chattīsaṃ uttarajjhāe | bhavasiddhīyasaṃvuḍe ||267|| tti bemi ||

|| jīvājīvavibhattī samattā ||36||

|| uttarādhyayanassūtraṃ samāptam ||


Rechtsinhaber*in
GRETIL project

Zitationsvorschlag für dieses Objekt
TextGrid Repository (2025). prakrit. Uttarajjhayaṇa. Uttarajjhayaṇa. GRETIL. GRETIL project. https://hdl.handle.net/21.11113/0000-0016-84E9-C